Erotyka mózgu

Erotyka mózgu

Dodano:   /  Zmieniono: 
Esencja męskości reguluje cykl płodności kobiet
Jestem gotowa, przybądź na randkę - wysyła bezdźwięczną depeszę azjatycka słonica kilka tygodni przed rozpoczęciem okresu godowego. Nawet jednokomórkowa bakteria, gdy zechce połączyć geny z inną, zamiast się dzielić bezpłciowo na komórki potomne, potrafi ogłosić ten zamiar i zwabić "drugą połowę". Wyrafinowana monarchini pszczół nieustannie wysyła sygnały tłumiące zdolność reprodukcyjną robotnic i wymuszające ich posłuszeństwo. Ten język bez słów jest najbardziej pierwotnym sposobem porozumiewania się stworzeń jednego gatunku. Ma naturę chemiczną - molekuły przenoszą informacje o poszukiwaniu partnera, ostrzegają przed niebezpieczeństwem, wskazują drogę do pożywienia. Bez sygnalizacji chemicznej o dużym zasięgu dwie ćmy oddalone o wiele mil mogłyby nigdy na siebie nie trafić, samice i samce ryb nie uzgodniłyby momentu składania jaj i plemników, jedwabnik nie trafiłby na jedwabnika. Odkryto, że takie sygnały, zwane feromonami, wykorzystują przedstawiciele ponad 1500 gatunków.

Ostatnia czarna skrzynka
Feromony u zwierząt odkryto już kilkadziesiąt lat temu, ale trudno było odpowiedzieć na pytanie, w jaki sposób te substancje wpływają na zachowanie, jak docierają do mózgu, decydują o wyborze partnerów. Dopiero dwa miesiące temu na konferencji Amerykańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Nauki pierwszy raz pokazano, jak mózg ssaka przetwarza informacje chemiczne odbierane z otoczenia, kreując "obrazy zmysłowe". Profesor Lawrence Katz wraz z zespołem naukowców z Duke University wszczepił miniaturowe elektrody do mózgu myszy i śledził ich zachowanie, a także elektryczną aktywność neuronów w częś-ci mózgu, do której docierają informacje przekazywane za pomocą feromonów. - To było prawdziwe otwarcie ostatniej "czarnej skrzynki" w mózgu - mówił prof. Katz na konferencji dla dziennikarzy w Denver. - Wcześniej nie mieliśmy pojęcia, jak sygnały chemiczne są przetwarzane w mózgu. Udało się nam znaleźć komórki nerwowe rozpoznające dzięki feromonom płeć napotykanego osobnika tego samego gatunku. Odkryliśmy neurony wyspecjalizowane w ocenie sek-sualnej gotowości samców i samic oraz inne, oceniające pozycję w hierarchii stada. Stwierdziliśmy, że istnieje grupa neuronów interpretujących sygnały feromonowe, będąca odpowiednikiem struktur odpowiedzialnych za wzrokowe rozpoznawanie twarzy u ludzi.
Wszystkich wyżej wymienionych informacji dostarczają myszom feromony, bezwonne substancje oddziałujące bezpośrednio na odpowiednie struktury mózgu. Mysz, której brakowało tylko jednej molekuły na szlaku przesyłania feromonów z nosa do mózgu, nie potrafiła prawidłowo rozpoznawać płci innych osobników tego samego gatunku - wszystkie traktowała jak samice. O tym, jak silny jest wpływ feromonów na zachowanie, świadczyła jeszcze jedna obserwacja opisana przez prof. Katza. Do klatki ciężarnej myszy pod nieobecność jej partnera wpuszczono innego samca. Mysz oceniła go jako dominującego w stadzie i poroniła, przygotowując się do ciąży z ważniejszym partnerem.

Receptory seksu
Feromony nie są zapachami. Nie są odczuwane przez zmysł powonienia. Są cząsteczkami chemicznymi wytwarzanymi najczęściej przez gruczoły znajdujące się na skórze ssaków, na odwłokach lub w szczękach owadów, pod skrzydłami ptaków. Niektóre feromony są lotne, ich cząsteczki przenosi wiatr, inne stałe, działają dopiero przy bezpośrednim kontakcie osobników tego samego gatunku. Tysiące feromonów różnią się kształtem cząsteczek - jedne molekuły przypominają pudełka na buty, inne piłkę do koszykówki albo miniaturową piramidę.
Owady odbierają sygnały feromonowe najczęściej za pomocą czułków zaopatrzonych w tysiące receptorów. Tam następuje rozpoznanie i przekształcenie sygnałów chemicznych w elektryczne, wysyłane następnie do mózgu. U ssaków receptory feromonów znajdują się w tzw. narządzie przylemieszowym. Jest to podwójny krótki kanalik w przegrodzie nosowej. Do niedawna narząd przylemieszowy u człowieka uważano za... zbędny, traktując go jak niepotrzebną pozostałość któregoś z etapów ewolucji.

Samiec w sprayu
Odkrycie feromonów u ludzi ogłosiła kilkanaście lat temu dr Winnifred Cutler z uniwersytetu w Filadelfii. Jej artykuł ukazał się w prestiżowym czasopiśmie naukowym "Hormones and Behavior" ("Hormony i Zachowanie"), a informacje na ten temat znalazły się w większości gazet i tygodników. "Nowe badania - pisano w 1987 r. w USA - wywołały sensację. Chemik George Preti i biolog Winnifred Cutler twierdzą, że ludzie wytwarzają feromony, substancje chemiczne, które wpływają m.in. na cykl menstruacyjny kobiet. 'Esencja męska', czyli feromon zbierany z gruczołów mieszczących się pod pachami i podawany do wąchania kobietom, reguluje ich cykle płodności". Sprawia, że cykle zbyt krótkie (poniżej 26 dni) lub za długie (powyżej 33 dni) zaczynają trwać około 29 dni, co sprzyja płodności. Zdaniem Pretiego i Cutler, "esencja męska" zawiera substancje ważne dla zdrowia reprodukcyjnego kobiet. Również kobiety wytwarzają bezwonną substancję chemiczną, która - jak się okazało - powoduje synchronizację cykli menstruacyjnych kobiet mieszkających na przykład w tym samym pokoju. Po kilku miesiącach wspólnego przebywania ich dni płodne wypadają w tym samym czasie.
Tygodnik "Time" wyjaśniał: "Ludzie - podobnie jak inne ssaki i owady - komunikują się w subtelny sposób za pomocą aromatów seksualnych zwanych feromonami. Kobiety uprawiające seks z mężczyznami przynajmniej raz w tygodniu mają mniej problemów z niepłodnością i łagodniej przechodzą menopauzę niż kobiety samotne". Męskie feromony wydają się niezbędne do utrzymania kobiecego systemu reprodukcji - powtarzała dr Cutler. Oświadczyła również, że jej marzeniem jest, aby syntetyczne męskie feromony, używane w kremach, sprayu lub perfumach, mogły poprawiać samopoczucie kobiet. Niedługo potem założyła instytut zdrowia, który zajął się między innymi produkcją i sprzedażą feromonów dla pań.

Feromon potraja sukcesy kobiet?
"To oczywiste, że istnieje bezwonna substancja wytwarzana przez kobiety w wieku reprodukcyjnym, przyciągająca mężczyzn" - napisała w zeszłym roku Norma McCoy, profesor psychologii na Uniwersytecie Stanowym w San Francisco, w czasopiśmie "Physiology and Behavior" ("Fizjologia i Zachowanie"). Z jej badań wynika, że kobiety używające perfum z syntetycznym feromonem kobiecym są bardziej atrakcyjne dla mężczyzn. Ta substancja działa niezależnie od woli człowieka na ośrodki w mózgu decydujące o zachowaniu. Dla mężczyzny feromon kobiecy jest biologicznym sygnałem sugerującym, że kobieta jest gotowa do reprodukcji. Tygodnik "New Scientist" informację o badaniach prof. McCoy zatytułował: "Kobiecy feromon potraja sukcesy seksualne pań".
Wielu naukowców zachowuje powściągliwość wobec tych wyników uzyskanych w badaniach na niewielkiej grupie kobiet. Nie wpływa to jednak na komercyjny sukces syntetycznych feromonów, które ciągle znajdują nowych producentów i nabywców. Wielu badaczy ma wątpliwości dotyczące tego, czy jesteśmy nadawcami i odbiorcami bezwonnych sygnałów chemicznych. Po części wynika to z trudności w prowadzeniu odpowiednich testów na ludziach. Badanie zachowań seksualnych człowieka budzi niekiedy wątpliwości etyczne i wymaga m.in. specjalnej zgody. - Jestem przekonany, że takie testy prowadzi się w sekrecie, nieoficjalnie. Także dlatego, że ich wyniki mają znaczenie komercyjne. Syntetyczne feromony to bardzo dobry interes - nie ma wątpliwości prof. Aleksander Kołodziejczyk, chemik z Politechniki Gdańskiej, zajmujący się feromonami. Czy zbliżenie dwojga ludzi nie jest warte każdych pieniędzy? 




Prof. Aleksander Kołodziejczyk
z Wydziału Chemii Politechniki Gdańskiej
Znacznie łatwiej szukać feromonów u owadów niż u ludzi. Czułki owadów podłącza się na przykład do odpowiedniej aparatury i działa na nie mieszaniną substancji chemicznych, podejrzewanych o to, że mogą być feromonami. Jeśli czułki reagują na te związki, chromatograf gazowy rozdziela mieszaninę na poszczególne składniki. Pozostaje tylko sprawdzić, który z nich jest aktywny. W wypadku dużych ssaków najłatwiej było znaleźć feromony płciowe u słoni. Samiec ma charakterystyczny sposób poruszania trąbą i chwytania powietrza, gdy wykrywa seksua-lne feromony samicy. Przy okazji warto wspomnieć, że odkrycie feromonu płciowego słoni stało się pewnego rodzaju sensacją, gdyż okazało się, że jego główny składnik jest taki sam jak zasadniczy związek chemiczny w feromonach około 120 gatunków owadów. Dotychczas nie wiadomo, dlaczego tak się dzieje. Część zwierząt w niewoli zatraca zdolność reagowania na informacje chemiczne wysyłane przez inne osobniki tego samego gatunku. Stanowi to główną trudność w rozmnażaniu zwierząt w zoo. Jeśli chodzi o ludzi, sytuacja jest delikatna. Jest równie wiele publikacji dowodzących, że ludzie komunikują się za pomocą bezwonnych substancji chemicznych, jak tych, które temu zaprzeczają. Być może dlatego, że wyposażeni w intelekt, ambicje i złożone motywacje nie rea-gujemy już na feromony tak bezwzględnie i posłusznie jak zwierzęta.




Więcej możesz przeczytać w 20/2003 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 20/2003 (1068)

  • Wprost od czytelników18 maj 2003, 1:00Listy od czytelników3
  • Realny baraninizm18 maj 2003, 1:00Jedną z właściwości kwarków, jest to, że pozornie niemal swobodnie "pływają" one w jądrach atomowych.3
  • Peryskop18 maj 2003, 1:00Rzeczpospolita Europejska Organizatorzy X Polskich Spotkań Europejskich Polska Fundacja im. Roberta Schumana Komitet Integracji Europejskiej przedstawicielstwo Komisji Europejskiej władze Warszawy Narodowy Bank Polski tygodnik "Wprost"...8
  • Dossier18 maj 2003, 1:00ALEKSANDER KWAŚNIEWSKI, prezydent RP "Leszek Miller jest premierem z sukcesami, o których zapominamy za łatwo" Program III Polskiego Radia LECH WAŁĘSA, były prezydent RP Kto ma walizki duże, to pakować się i wyjeżdżać....9
  • Z życia koalicji18 maj 2003, 1:00SLD, przygotowując się do wyborów parlamentarnych, wynajął już pewną warszawską agencję reklamową. Nie, to nie pomyłka. Otóż wybory mają się odbyć jesienią! Taki jest podobno plan SLD: po wygranym referendum...10
  • Z życia opozycji18 maj 2003, 1:00W święto 3 Maja Liga Polskich Rodzin rozpoczęła kampanię antyunijną przez duże "k". Najfajniejsze zacznie się za dwa tygodnie, kiedy liga pokaże swoje spoty w telewizji. Na razie muszą nam wystarczyć ulotki i plakaty. Przy...11
  • M&M18 maj 2003, 1:00Nieprzystawanie trójkątów - feleiton Marka Majewskiego12
  • Playback18 maj 2003, 1:00Jacques Chirac, prezydent Francji, Aleksander Kwaśniewski, prezydent RP, i Gerhard Schröder, kanclerz Niemiec12
  • Balcerowicz rozbrojony18 maj 2003, 1:0070 pistoletów Glock 17 oraz 22 pistolety maszynowe Glauberyt przekazał policji Narodowy Bank Polski.12
  • Fotoplastykon18 maj 2003, 1:0014
  • Poczta18 maj 2003, 1:00Listy od czytelników16
  • Kadry18 maj 2003, 1:0017
  • Iracka lokomotywa18 maj 2003, 1:00Na odbudowie Irak możemy zarobić 2-3 miliardy dolarów18
  • Porządek Baraniny18 maj 2003, 1:00Jeremiasz Barański (Baranina) odszedł z tego świata w chwili, gdy mógł zaszkodzić co najmniej kilkuset osobom w Polsce, a także w Austrii, Niemczech i Wielkiej Brytanii: od zwykłych policjantów, po polityków z pierwszych stron gazet. W procesie...24
  • Euroapelomania18 maj 2003, 1:00Im więcej apeli o udział w euroreferendum, tym niższa frekwencja30
  • Milczenie cieląt18 maj 2003, 1:00Polska może zapłacić gigantyczne odszkodowania z powodu opóźnień w przyjmowaniu unijnego prawa32
  • Biało - Polacy18 maj 2003, 1:00Jak rozpoznać Żyda po twarzy, anarchistę po ubiorze - 10 tys. nastolatków "wyszkolą" tego lata w Polsce neonaziści.34
  • Układ krwionośny18 maj 2003, 1:00Potwierdziły się obawy "Wprost" z 2000 r.: za nie istniejącą fabrykę osocza w Mielcu podatnicy zapłacą ponad 140 mln zł38
  • Na Księżyc18 maj 2003, 1:00Pax Americana to błogosławiony dyktat umiejętności i sprawności39
  • Nałęcz - Zapluty karzeł18 maj 2003, 1:00Pod względem brutalizacji polityki daleko nam jeszcze do II RP39
  • Giełda i wektory18 maj 2003, 1:00Hossa Świat VolkstrabantPopularny niegdyś trabant pojawi się w nowym wcieleniu jako africar. Niemiecka firma Sachsenring Automobiltechnik (SARL) planuje opracowanie prototopu i rozpoczęcie produkcji auta w Afryce. SARL chce dać szansę...40
  • CK Nafta!18 maj 2003, 1:00Jak najdrożej sprzedać skórę na rynku paliw?42
  • Węgiel gordyjski18 maj 2003, 1:00Rosja szantażuje nas wypowiedzeniem wojny celnej46
  • Guru Kołodki18 maj 2003, 1:00Z kogo składa się minister finansów48
  • Keynes z lodówki18 maj 2003, 1:00Plan Kołodki i Hausnera, czyli jak dać ludziom więcej pieniędzy, odbierając im pieniądze54
  • Wolność tygrysom!18 maj 2003, 1:00Czy Polska była europejskim tygrysem, czy tylko krową?56
  • Spadochron made in USA18 maj 2003, 1:00Europejscy bankruci nie są skazani na samobójstwo58
  • Ostatni lot?18 maj 2003, 1:00Koniec, czyli początek nowej ery podniebnych podróży60
  • Upiorki przeszłości18 maj 2003, 1:00Zygmunt Bauman, Mieczysław F. Rakowski, Grzegorz W. Kołodko, czyli dlaczego rząd Millera osiągnął rekordowy - dziesięcioprocentowy - poziom poparcia62
  • Supersam18 maj 2003, 1:00Rakieta dla koneserów Dotychczas auta Subaru znane były z dość banalnej karoserii i znakomitych silników. Samochodami tej marki jeździli najlepsi rajdowcy świata. Dziś za kierownicą subaru zasiada m.in. Fin Tommi Mäkinen....66
  • Szkolny apartheid18 maj 2003, 1:00Segregacja płci w szkołach podnosi poziom nauczania i dyscyplinę68
  • Zebra w kratki18 maj 2003, 1:00Połowa polskich ogrodów zoologicznych to więzienia dla zwierząt72
  • Bójmy się bać18 maj 2003, 1:00Cieszę się, że Małgorzata Domagalik ("Schwul, czyli pedał", nr 19) włączyła się do dyskusji o kampanii plakatowej ("Niech nas zobaczą") organizacji homoseksualnych.74
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Koperek kontra pietruszka18 maj 2003, 1:00Drogi Robercie! Czy nie za duŻo tej pietruszki? Wszędzie pietruszka! Do każdej zupy, do każdej surówki, w każdej sałatce, na ziemniakach - sypiemy tę natkę jak Włosi parmezan. Tak, tak, wiem, Włosi także sypią masę pietruszki, podobnie jak i...76
  • Chiński holocaust zwierząt18 maj 2003, 1:00Po ulicach Pekinu jeżdżą samochody, z których nawołuje się do usypiania psów i kotów jako roznoszących wirus SARS78
  • Bliski Zachód18 maj 2003, 1:00Wyższa forma kolonializmu80
  • Know-how18 maj 2003, 1:00Na ratunek Ziemi Jeśli Ziemia pozostanie na swojej orbicie, będziemy zgubieni - twierdzą astrofizycy. Słońce pewnego dnia zamieni się w czerwonego olbrzyma, jak wszystkie gwiazdy o podobnej masie. Ziemia zostanie wówczas pochłonięta...83
  • Choroba na receptę18 maj 2003, 1:00Co czwarty pacjent pada ofiarą lekarza84
  • Erotyka mózgu18 maj 2003, 1:00Esencja męskości reguluje cykl płodności kobiet88
  • Narkotyk odwykowy18 maj 2003, 1:00Ekstrakt z korzenia afrykańskiej rośliny leczy z narkomanii92
  • Bez granic18 maj 2003, 1:00Sterani weterani "Weterani to podpora białoruskiego społeczeństwa" - przypominał prezydent Aleksander Łukaszenka w przemówieniu z okazji Dnia Zwycięstwa i 58. rocznicy zakończenia wielkiej wojny ojczyźnianej. Na...96
  • Nibyland Polen18 maj 2003, 1:00W odczuciu niemieckich elit politycznych, RP wciąż pozostaje nibylandem niedorozwiniętego społeczeństwa nieudaczników.98
  • Największe zboczenie świata18 maj 2003, 1:00Rozmowa z BERNARD-HENRIM LÉVYM, francuskim filozofem102
  • Wiceprezydent świata18 maj 2003, 1:00Blair, wnuk Churchilla, syn Thatcher?104
  • Trójka bez sternika18 maj 2003, 1:00We Wrocławiu ostatecznie zakończył się dla nas brukselski "pralinkowy szczyt"108
  • Zepsuty karabin bolszewików18 maj 2003, 1:00Czy nowa awangarda rewolucji proletariackiej usiłowała stworzyć państwo w Kazachstanie?110
  • Małysz i inni18 maj 2003, 1:00Sportowcy i twórcy obdarzeni autorytetem nie zawahali się go wykorzystać w słusznej sprawie111
  • Menu18 maj 2003, 1:00Kraj Laureatki Pen Clubu "Za pomocą oszczędnych, lirycznych zdań, łudzących iluzją znajomych szczegółów - zastawiony stół, śpiące dziecko, nie posłane łóżko - jesteśmy nagle zanurzani w otchłań...112
  • Żadnych granic18 maj 2003, 1:00Festiwal Eurowizji: Ich Troje kontra Tatu114
  • Terminator XXI18 maj 2003, 1:00Filmowe hity na lato118
  • Kino Tomasza Raczka18 maj 2003, 1:00Recenzje filmów: czas religii,Oszukać przeznaczenie119
  • Praga Europy18 maj 2003, 1:00Czeską Pragę promują Mozart, Kafka, Gehry, Jagger i Willis120
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego18 maj 2003, 1:00Recenzje płyt121
  • Królowa myszy18 maj 2003, 1:00Olga Boznańska twierdziła, że skrzywdzono Niemców, odbierając im Górny Śląsk i Pomorze122
  • Sezon odjazdowy18 maj 2003, 1:00Pożytki z wyjeżdżania są rozliczne. Społeczeństwo, wyjechawszy na długi weekend, zrelaksowało się i już liczy dni do następnego.124
  • Prezes z dyplomem18 maj 2003, 1:00Najlepsza, według prezesa Kwiatkowskiego, telewizja europejska, czyli TVP, ujawniła pewną słabość, mianowicie nie zatrudnia fachowych tłumaczy. Nie powiodło się więc przełożenie na język polski uzasadnienia nagrody otrzymanej od Europejskiej Unii...124
  • Organ Ludu18 maj 2003, 1:00TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 20 (33) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 12 maja 2003 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Ludowa Ojczyzna w sercach wielu z nas Jeszcze brzmią echa 1-majowego święta i 9-majowej parady Zwycięstwa. Z...125
  • Che opyla kamerę18 maj 2003, 1:00Gdyby Che Guevara żył, przemycałby narkotyki i za kasę porywał ludzi. Czyli nie nadawałby się na idola, chyba że w Pruszkowie126
  • Ranking szkół wyższych - Uniwersytet rynkowy18 maj 2003, 1:00Najlepsi to: UAM, Politechnika Wrocławska, AM Poznań, SGH, WSPiZ im. Kozińskiego.204
  • Ranking szkół wyższych - Ranking masowego rażenia18 maj 2003, 1:00Wartość uczelni nie zależy od ocen profesorów, lecz studentów218
  • Ranking szkół wyższych - Szkoła biznesu18 maj 2003, 1:00Po 1989 roku kuźnie kadr gospodarki socjalistycznej pospiesznie przemalowano na świątynie biznesu223