Polisa na życie Lecha Wałęsy

Polisa na życie Lecha Wałęsy

Dodano:   /  Zmieniono: 
Nobel ocalił mnie i "Solidarność" - mówi były prezydent RP
Mówi się, że Pokojowa Nagroda Nobla zapewnia nieśmiertelność. Mnie na pewno zapewniła życie. Gdyby nie laur z Oslo, dziś bym nie żył - mówi "Wprost" Lech Wałęsa, który 20 lat temu został uhonorowany przez norweski Komitet Noblowski.
Na 5 października 1983 r. rządzący w Polsce czekali z napięciem. Nazwisko Lecha Wałęsy na liście kandydatów do Pokojowej Nagrody Nobla pojawiało się już od dwóch lat.
- SB robiła wszystko, abym Nobla nie dostał. Wiem, że esbecy słali nawet do Oslo listy, że jestem ich agentem. Tam jednak byli mądrzy ludzie, którzy w to nie uwierzyli - mówi Wałęsa.
Jak zwykle punktualnie w południe przewodniczący Komitetu Noblowskiego odczytał nazwisko laureata: "W uznaniu zasług dla pokojowych metod działania komitet postanowił przyznać w tym roku nagrodę przewodniczącemu 'Solidarności' Lechowi Wałęsie".
- Wiem, że przygotowywano akcję, która miała się zakończyć moją śmiercią. Nobel to wstrzymał. Rok 1983 był straszny. Ponad dwa lata stanu wojennego dało się we znaki wszystkim. "Solidarność" wytraciła impet, pogrążała się w beznadziei. Nagroda dała nam nowe siły. Uwierzyliśmy, że świat o nas nie zapomniał - wspomina Wałęsa.

Jaruzelski pali WaŁĘsĘ
Kiedy Wałęsa odbierał gratulacje płynące z całego świata, w tzw. Białym Domu w Warszawie trwały gorączkowe narady. Niestety, pod koniec swoich rządów generał Wojciech Jaruzelski nakazał spalić stenogramy Biura Politycznego i prawdopodobnie nigdy się już nie dowiemy, jaka była treść tych rozmów. Zapadła decyzja, że jedyną dopuszczalną formą informacji będzie depesza PAP. "Trybuna" zamieściła ją na drugiej stronie, "Życie Warszawy" i "Rzeczpospolita" - na pierwszej. Poinformowano, że Wałęsa dostał nagrodę na wniosek... deputowanych do niemieckiego Bundestagu. "Warto nadmienić, że norweskie jury przyznało w tym roku nagrodę w warunkach gwałtownego wzrostu napięcia międzynarodowego i narastającej agresji propagandowej przeciwko Polsce i innym krajom socjalistycznym" - podawały za PAP gazety. Nazajutrz wydrukowano obszerniejszą depeszę zatytułowaną "Polityczny aspekt decyzji o przyznaniu Pokojowej Nagrody Nobla". "Karta polska jest argumentem w planowej i systematycznie realizowanej przez administrację Reagana kampanii. Zdawałoby się, iż w takiej sytuacji, w obliczu rosnących zagrożeń, pokojowa nagroda służyć będzie pokojowi, zmniejszaniu napięcia międzynarodowego. Tymczasem postanowiono inaczej. Użyto jej w innym celu. Uruchomiono ją jako instrument w antypolskiej, antysocjalistycznej grze" - pisała PAP.
Potem było coraz więcej kretyńskich komentarzy. Redaktor Gadomski w audycji Polskiego Radia stwierdzał: "Zestrzelenie 300 pasażerów koreańskiego boeinga przez Rosjan i nadanie lauru Nobla Wałęsie to elementy antykomunistycznej strategii Reagana". Chodziło o tragedię, która rozegrała się miesiąc wcześniej, kiedy sowieckie migi strąciły samolot pasażerski, który omyłkowo naruszył przestrzeń powietrzną ZSRR.

[...] Ustawa z dn....
"Tygodnik Powszechny" dopiero 16 października mógł napisać o Noblu. Po oncenzurowaniu brzmiała osobliwie. "Lech Wałęsa (lat 40), elektromonter ze Stoczni Gdańskiej, został tegorocznym laureatem Pokojowej Nagrody Nobla [_ _ _ _] [Ustawa z dn. 31 VII 81 r. o kontroli publikacji i widowisk, art. 2. p 1. [DzU nr 20, poz. 9, zm. 1983 DzU nr 44, poz. 204]]."
Decyzje polityczne były jeszcze głupsze niż to, co publikowały reżimowe media. Jaruzelski przyznanie Nobla przewodniczącemu "Solidarności", ostro oprotestował wobec rządu Norwegii. W odpowiedzi premier Kare Willbach zwrócił uwagę, że nagrodę przyznaje parlament, a nie rząd. "Rządom totalitarnym trudno jest zrozumieć jakiekolwiek przejawy niezależnej myśli" - pisał Willbach. Rzecznik norweskiego MSZ poszedł jeszcze dalej i przypomniał, że dotychczas tylko raz rząd złożył oficjalny protest przeciwko przyznaniu pokojowego Nobla swojemu obywatelowi. Było to w 1935 r. Protestował Adolf Hitler przeciwko uhonorowaniu pokojowym Noblem Carla von Ossietzky'ego, pacyfisty, który wówczas przebywał w obozie koncentracyjnym. Oczywiście o tej wymianie zdań wspominała jedynie prasa podziemna i rozgłośnie zachodnie.
Najbardziej kretyńską decyzję podjął jednak szef ówczesnego radiokomitetu, który chcąc ukarać Norwegów, polecił zdjąć z anteny radiowej koncert... Edwarda Griega, nawiasem mówiąc, nieżyjącego już od prawie 80 lat.

Grypsy gratulacyjne
Cenzura do momentu wręczenia nagrody poleciła w ogóle nie wymieniać w prasie nazwiska Wałęsy, co sprawiło, że komentarze brzmiały groteskowo. "Polityka podsycania napięcia w polityce światowej nie służy sprawie pokoju. Znając metody przyznawania Nagród
Nobla, prezydent Reagan nie jest bez szans" - dworowały sobie nie bardzo wiadomo z czego "Szpilki". Z kolei Daniel Passent w "Polityce" na marginesie rozważań o "Solidarności" zauważał: "Wydaje się, że na werdykt historii nie ma co czekać, ponieważ historia Europy Wschodniej jest nam dobrze znana - lepiej niż deputowanym parlamentu Norwegii".
Rzetelne informacje podawała jedynie prasa podziemna. "Nie triumfujemy. Nagroda przyszła w momencie, gdy 'Solidarności', jej dziełu i jej ludziom została wydana wojna" - pisał "Tygodnik Mazowsze" Wrażenie to wzmagały listy gratulacyjne drukowane w tej gazecie. Z więzień na Mokotowie i w Barczewie słali je grypsami m.in. Jacek Kuroń, Adam Michnik, Zbigniew Romaszewski i Henryk Wujec. List przysłał też ukrywający się Zbigniew Bujak. Na Wałęsie największe wrażenie zrobiła jednak depesza od papieża. "Szczególnej wymowy nabiera fakt, że w ten sposób nagrodzona została wola i wysiłki podejmowane z myślą o rozwiązaniu trudnych spraw świata robotniczego" - pisał Jan Paweł II.

Jak WaŁĘsa zakochaŁ siĘ po raz drugi w Żonie
Datę wręczenia nagrody wyznaczono na 10 grudnia. Do tego czasu w mediach oficjalnych zapanowała cisza propagandowa. W Gdańsku zaś rozważano, czy Wałęsa powinien się udać osobiście do Oslo po odbiór nagrody. Pytany przez "Tygodnik Mazowsze", czy pojedzie, odpowiadał: "Oczywiście, że w 99 procentach nie. Raczej nie, bo czy się wybieram, to jedna sprawa, czy wrócę - to druga. Widzicie, że na to pytanie nie mogę odpowiedzieć. Najpierw muszę porozmawiać z Norwegami. Przecież ta nagroda pokoju nie może budzić niepokoju". Ostatecznie przewodniczący "Solidarności" postanowił wysłać po nagrodę swoją żonę i najstarszego syna Bogdana. Odczytanego przez nią przemówienia - zakończonego cytatem z psalmu "Pan da siłę swemu ludowi", który wypisano na pomniku stoczniowców - Wałęsa wysłuchał w Radiu Wolna Europa. Wspominał, że słysząc swoją żonę, "zakochał się w niej po raz drugi".
O wręczeniu nagrody media reżimowe doniosły w kilkuzdaniowej depeszy PAP. "Nagrodę odebrała żona L. Wałęsy, Danuta, bowiem Lech Wałęsa, jak sam oświadczył, bał się wyjechać za granicę. Wymowa tegorocznej nagrody, jak ocenia wielu obserwatorów, skierowana jest przeciw procesowi normalizacji w Polsce". "Tygodnik Powszechny" odmówił opublikowania tej depeszy. Własnej informacji nie pozwolono mu zamieścić. Notatka o tym wydarzeniu opublikowana na pierwszej stronie, na czołowym miejscu w rubryce "Obraz tygodnia", wyglądała tak: "[_ _ _ _] [Ustawa z dn. 31 VII 81 r. o kontroli publikacji i widowisk, art. 2. p1. [DzU
nr 20, poz. 9, zm. 1983 DzU nr 44, poz. 204]]".
Dalsze losy nagrody były już prozaiczne. Medal Noblowski Lech Wałęsa złożył jako wotum na Jasnej Górze. Część pieniędzy z nagrody przeznaczył na stworzony przez Episkopat fundusz pomocy rolnictwu. Pozostałą część podarował na zakup sprzętu medycznego dla przychodni pracowników Stoczni Gdańskiej. Sprzęt ten chciano przejąć i zlicytować w 1998 r., kiedy sprzedawano Stocznię Gdańską. Dopiero protesty darczyńcy spowodowały, że od tego zamiaru odstąpiono.
Więcej możesz przeczytać w 43/2003 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 43/2003 (1091)

  • Wprost od czytelników26 paź 2003, 1:00Chiracoschröderoland Jestem pod wrażeniem oceny sytuacji w Unii Europejskiej przedstawionej czytelnikom "Wprost" przez Jerzego Marka Nowakowskiego ("Chiracoschröderoland", nr 42). Wreszcie ktoś miał odwagę...3
  • Na stronie26 paź 2003, 1:00Automatyczny premier zamiast premiera Millera?3
  • Peryskop26 paź 2003, 1:00Niemiecki koń trojański Warszawski tygodnik informacyjny 'Wprost' poświęcił swoje cover story [sprawie Centrum przeciw Wypędzeniom], pokazując na kładce fotomontaż, na którym Erika Steinbach, przewodnicząca Związku Wypędzonych,...6
  • Dossier26 paź 2003, 1:00Józef OLEKSY poseł SLD "W SLD toczy się niejako podwójny nurt życia: zebraniowo-narodowo-oficjalne, statutowe w gremiach i takie życie jak wszędzie - nieformalne, kuluarowe, którego tony są czasem...7
  • Poczta26 paź 2003, 1:00Syn Hansa Franka w Krakowie W związku z toczącą się dyskusją na temat centrum wypędzonych chciałbym wspomnieć o wizycie w Krakowie najmłodszego syna generalnego gubernatora Hansa Franka - Niklasa. Ten dziennikarz "Sterna",...9
  • Kadry26 paź 2003, 1:009
  • M&M26 paź 2003, 1:00JAKI POMYSŁ, TAKA ZAPŁATA Wymyślił myto znany winiet entuzjasta za jazdę przez most, tunel albo wjazd do miasta. Przysłowie staropolskie przypomina mi to: (oby) "za twoje myto jeszcze cię obito".10
  • Playback26 paź 2003, 1:00Marek Siwiec, szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego, i Antoni Kowalczyk, komendant główny policji10
  • SMS-y z budki26 paź 2003, 1:00Telekomunikacja Polska instaluje nowe automaty telefoniczne o nazwie Exanto - kilkaset już działa w Warszawie, Gdańsku, Wrocławiu, Szczecinie, Krakowie, Poznaniu, Katowicach i Łodzi. Mają być one odporne na zmienne warunki klimatyczne, ale...10
  • Z życia koalicji26 paź 2003, 1:00Najwyższe rangą zero, czyli szef Prokuratury Krajowej Karol Napierski okazał się zerem z przeszłością. Napierski w stanie wojennym utrwalał władzę ludową na odcinku szefa prokuratury w Otwocku. I kiedy czterech esbeków...12
  • Z życia opozycji26 paź 2003, 1:00 Paru facetów, a niewykluczone, że i babek z okolic Białegostoku zrobiło z posła Krzysztofa Jurgiela (PiS) senatora. Frekwencja podczas wyborów uzupełniających do Senatu wyniosła 5,6 proc. - Ten wybór jest klęską...13
  • Fotoplastykon26 paź 2003, 1:0014
  • Zabiję cię, glino!26 paź 2003, 1:00Z policji wyrzuca się najlepszych oficerów, zostawiając konformistów, pijaków i sługusów polityków16
  • Proszę wstać, Kurczuk idzie26 paź 2003, 1:00SLD zostawi swoim następcom bombę w prokuraturze20
  • Niemiecka prasa26 paź 2003, 1:00Polska stała się już niemiecką kolonią medialną.22
  • Rywin TV26 paź 2003, 1:00Nie ma żadnego racjonalnego powodu, by istniała państwowa telewizja - są tylko powody polityczne30
  • Nałęcz - Gorąca jesień26 paź 2003, 1:00Decyzje rządu mogą wywołać protesty, jakich już dawno w kraju nie widziano34
  • Zawracanie gitary - Altruiści26 paź 2003, 1:00Politykowi, który traci władzę, zależy głównie na bezpieczeństwie i pieniądzach34
  • Giełda i wektory26 paź 2003, 1:00Hossa Świat Słowacki Rover MG Rover może się zdecydować na budowę fabryki wartej 250 mln funtów na Słowacji - donosi dziennik "Birmingham Post". Oznaczałoby to wycofanie się brytyjskiego producenta samochodów z...36
  • Poszczuć Balcerowicza Lepperem - jak rząd znalazł 100 mld zł26 paź 2003, 1:00Jak rząd znalazł 100 mld zł38
  • Ekstrakasa26 paź 2003, 1:00Najlepsi szefowie banków w Europie Środkowej i Wschodniej42
  • Krajowy Rejestr Skandalu26 paź 2003, 1:00Dlaczego Krajowy Rejestr Sądowy ogłuszył i oślepił polskich przedsiębiorców?50
  • Masoneria biznesu26 paź 2003, 1:00Dyplom MBA, czyli dwa i pół magistra52
  • Balcerowicz wprost - Hayek i Thatcher26 paź 2003, 1:00Reformy Margaret Thatcher przerwały ekspansję etatyzmu na Zachodzie i utorowały drogę przemianom wolnorynkowym56
  • 2 x 2 = 4 - Nobel czy nie Nobel?26 paź 2003, 1:00Tegoroczne Nagrody Nobla z ekonomii obrażają poczucie sprawiedliwości naukowej57
  • Supersam26 paź 2003, 1:00Zastrzyk w kremie AA Plus Age Expert firmy Oceanic to pierwsze polskie kosmetyki przeciwzmarszczkowe działające podobnie jak zastrzyki z botoksu, czyli toksyny botulinowej. Zawarty w nich kompleks o nazwie Botox-like (nie zawierający botoksu)...58
  • Toksyczne nauczycielki26 paź 2003, 1:00Więcej mężczyzn w szkole to mniej agresji wśród uczniów.60
  • Usta mówią26 paź 2003, 1:00Namiętny pocałunek w usta jest do dziś naturalną formą pozdrowienia między mężczyznami w krajach arabskich62
  • Dziadek neandertalczyk26 paź 2003, 1:00Zanim neandertalczycy wyginęli, skrzyżowali się z naszymi przodkami64
  • Makłowicz do Bikonta, Bikont do Makłowicza26 paź 2003, 1:00Piotrusiu! W przedpokoju stoi jeszcze przenośna lodówka pełna serów, a ja już siedzę przed monitorkiem, by podzielić się z tobą przemyśleniami, które od dwóch tygodni we mnie wzbierają.66
  • Druga płeć - Arnold mocny26 paź 2003, 1:00Schwarzenegger nie wypierał się swoich romansów - nie zasłaniał się złą pamięcią i nie dementował. Przeprosił. I to wystarczyło67
  • Polisa na życie Lecha Wałęsy26 paź 2003, 1:00Nobel ocalił mnie i "Solidarność" - mówi były prezydent RP68
  • Król nowej epoki26 paź 2003, 1:00Panowanie Stanisława Augusta to walka erudyty ze szlacheckim motłochem71
  • Know-how26 paź 2003, 1:00Samolot na laser Pierwszy na świecie zdalnie sterowany samolot zasilany wysyłaną z ziemi wiązką lasera opracowali inżynierowie z NASA. Trzystugramowy prototyp o rozpiętości skrzydeł 1,5 m wystartował w pierwszy lot w hangarze lotniska...72
  • Gdzie się leczyć26 paź 2003, 1:00Najlepsze szpitale w Polsce - okulistyka, otolaryngologia, ortopedia74
  • Syjamskie cięcie26 paź 2003, 1:00Raz na 50 tys. narodzin przychodzi na świat para zrośniętych bliźniąt84
  • Bez granic26 paź 2003, 1:00Isa-bij! Według oficjalnych danych, w wyborach w Azerbejdżanie zwyciężył Ilham Alijew, syn obecnego prezydenta Gajdara Alijewa. Poparło go 79,55 proc. wyborców, a jego główny rywal Isa Gambar, dawny przewodniczący parlamentu...86
  • Gniazdo szerszeni Osamy26 paź 2003, 1:0050 tysięcy terrorystów zjechało do Jemenu88
  • Koizumi zwycięzca26 paź 2003, 1:00Tygrys przebudził się w Japonii92
  • Daleki wschód pokoju26 paź 2003, 1:00Nie chcemy od Arafata kondolencji, żądamy zaprzestania karmienia palestyńskich dzieci nienawiścią96
  • Węgrzy NATO - nie!26 paź 2003, 1:00Po raz pierwszy w historii jeden z członków Paktu Północnoatlantyckiego może zostać z niego wykluczony98
  • Ambasador reżyser26 paź 2003, 1:00Sir Michael Pakenham: "Polska ma wszelkie warunki, żeby być ważnym graczem w Europie"100
  • Menu26 paź 2003, 1:00Świat Lennon kameleon Kim był John Lennon? Rockmanem, hipisem, politycznym rewolucjonistą, ekologiem, entuzjastą medytacji. Twórcy musicalu o jego życiu doliczyli się aż dwunastu twarzy bitelsa. Taka sama liczba aktorów wcieli...104
  • Miłość w Grabinie26 paź 2003, 1:00Telewizyjna wieś wygrywa z globalną wioską McLuhana106
  • Wielka trójka filmowa26 paź 2003, 1:00Polskim filmowcom nic tak dobrze nie wyszło jak komedie110
  • Adwokat diabła26 paź 2003, 1:00Maszynopis pierwszej powieści Johna Grishama odrzuciło 25 wydawców112
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego26 paź 2003, 1:00 TRIBUT TO KRYZYS Nigdy więcej wojny - *** Formacja Kryzys to praojcowie rodzimego punk rocka. Nestorzy piosenki dalekiej od festiwalowo-telewizyjnej garmażerki z cyklu "Cała sala śpiewa z nami". To oni jako pierwsi wysadzali w...113
  • Perły do lamusa?26 paź 2003, 1:00Kontrast między ubogim strojem a eleganckim zachowaniem tworzył postać Chaplina: nędzarza broniącego swej godności114
  • System idiotele - Niebiesko mi26 paź 2003, 1:00Dawno, dawno temu, za siedmioma niebieskimi górami, za siedmioma niebieskimi lasami, za siedmioma niebieskimi morzami była sobie niebieska kraina.116
  • Co-media - Czy grozi nam ajkju?26 paź 2003, 1:00Jak zawsze wścibscy dziennikarze postanowili przeprowadzić Narodowy Test Inteligencji116
  • Organ Ludu26 paź 2003, 1:00TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 43 (56) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 20 października 2003 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Częściowa realizacja Planu Hausnera Ciąć Millera zamiast budżetu Kierownictwo naszej Partii i...117
  • Skibą w mur - Skarpety ratują życie26 paź 2003, 1:00Okazuje się, że dobrze dobrane skarpety to dla wielu kobiet rzecz ważniejsza niż to, że świetnie znamy się na piłce nożnej118