Uwolnić Świętego Mikołaja

Uwolnić Świętego Mikołaja

Dodano:   /  Zmieniono: 1
Miły staruszek z workiem prezentów w Kościele Wschodnim jest czczony jako opiekun potrzebujących
Trzy święci mikołaje w rytm skocznej muzyczki poruszają biodrami, zapraszając do galerii handlowej w centrum Warszawy. Na Oxford St-reet w Londynie Mikołaj przy wejściu do sklepu z luksusowymi torbami tańczy i - kłapiąc ruchomą szczęką - śpiewa "Jingle Bells, Jingle Bells!". W Monachium figura w czerwonym kapturze i z białą brodą niczym posługacz z piwiarni niesie na ramieniu skrzynkę butelek Warsteiner. Na ścianach średniowiecznych kościołów, na sklepieniach bizantyjskich bazylik, w ikonostasach cerkwi prawosławnych zobaczyć można całkiem inne wizerunki tego świętego: oto hieratyczna postać w uroczystych szatach, czasem w mitrze i z pastorałem, najczęściej z księgą, błogosławi wiernym ręką okrytą omoforionem - białą taśmą z fioletowymi krzyżami, bizantyjskim znakiem biskupiej godności.
O człowieku, któremu nadano imię Nikolaos (co po grecku znaczy "zwycięstwo ludu"), wiadomo, że urodził się ok. 275 roku n.e. w greckiej kolonii Patara, rzymskiej prowincji Lycia, na ziemiach obecnie należących do Turcji. Zmarł ok. 350 r. n.e. Za panowania zwalczającego chrześcijan Dioklecjana został - według pewnych przekazów - wtrącony do więzienia lub, być może, zesłany do kamieniołomów. Za panowania tolerującego chrześcijan Licyniusza wybrano Mikołaja biskupem Myry, który to urząd sprawował długo, zyskując sobie ogromny autorytet wśród wiernych oraz szacunek władz rzymskich.
Można sądzić, że był kapłanem wielkiego miłosierdzia, a jednocześnie nieubłaganym doktrynerem. Przypisuje się mu uczestnictwo w pierwszym soborze ekumenicznym w Nicei (325 r. n.e.), gdzie potępiono Arianizm. Mikołaj miał ostro wypowiadać się przeciw "herezji Ariusza" i żądać palenia książek jego zwolenników. Wiąże się też osobę biskupa Mikołaja ze zburzeniem kilku świątyń greckich w Myrze, m.in. świątyni Artemidy. Istnieje pogląd, że to obchodzony w starożytności dzień urodzin Artemidy, 6 grudnia, uczyniono dniem Świętego Mikołaja, dla uczczenia jego triumfu nad pogaństwem.

Złote kule nocą
Reszta wiedzy o osobie św. Mikołaja składa się z legend o jego cudach i dobrych uczynkach. Najbardziej znana jest ta o trzech dziewicach i trzech złotych kulach. Żył w Myrze kupiec, ojciec trzech córek, który przez złe gospodarowanie stracił majątek. Córki nie wychodziły za mąż, nie miały bowiem posagu. Ojciec postanowił więc puścić je na ulicę, by zarabiały na posag prostytucją. Gdy dowiedział się o tym biskup, podszedł nocą pod dom kupca i wrzucił przez okno kulę ze złota, po czym odszedł. Po weselu najstarszej córki wrzucił drugą kulę, w jakiś czas później trzecią. Kupiec, zaczajony, czekał na nieznanego dobroczyńcę; rozpoznał biskupa, padł mu do nóg, prosząc o przebaczenie za grzechy. Uzyskał przebaczenie, córki nie zeszły na złą drogę. Godny uwagi w tej opowieści jest sposób, w jaki Mikołaj przekazuje dary potrzebującym: czyni to anonimowo, bez rozgłosu, pod osłoną ciemności. Przemiana biskupa z Myry w ubraną na czerwono marketingową postać jest więc fundamentalnym fałszem: zamiast współczucia i cichej bezinteresowności mamy tu hałaśliwą obłudną pazerność.
Świętego Mikołaja czczono zwłaszcza w Kościele Wschodnim - stąd ogromna liczba pięknych ikon bizantyjskich i ruskich poświęconych jego osobie. W niektórych z nich ponad postacią świętego pojawiają się Chrystus i Matka Boska, jako tzw. figury asystencyjne, nieco wobec osoby centralnej drugoplanowe. Istniało też w Rosji powiedzenie: "Choćby Bóg umarł, nam zostaje Święty Mikołaj".

Pielgrzymi kontrakonsumenci
W roku 1087 kupcy włoscy wykradli z opanowanej przez Turków Myry kości świętego i wywieźli je do Italii. Tutaj złożono je w miejscowości Bari, w krypcie nowej potężnej bazyliki romańskiej pod wezwaniem św. Mikołaja. Według legendy sam święty, zatrzymawszy się w Bari w czasie podróży do Rzymu, wybrał to miejsce na swój grób. Bazylika w stolicy Apulii jest dziś głównym ośrodkiem kultu św. Mikołaja, przyciągającym pielgrzymów z wielu stron świata, nie tylko prawosławnych. Przybywają tu oni oddawać cześć biskupowi z Myry, nie Santa Clausowi, Sinterklaasowi czy też innym bajkowo-popkulturowym odmianom przymilnego staruszka z workiem prezentów.
W ostatnich latach w Niemczech i w Austrii rozpoczęła się kampania przeciw zeświecczeniu (a więc profanacji) św. Mikołaja. Prowadzą ją autorzy niektórych programów telewizyjnych, ale też rady takich miast, jak Rattenberg w Bawarii, którego św. Mikołaj jest patronem. Ogłasza się strefy wolne od "Weihnachtsmannów" - wystrojonych na czerwono przekupniów. Trudno powiedzieć, czy kampania ta przyniesie jakikolwiek skutek. W każdym razie jest znakiem, że błazenada fałszywych świętych zaczyna ludzi denerwować.
Więcej możesz przeczytać w 49/2006 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

-
 1

Spis treści tygodnika Wprost nr 49/2006 (1251)

  • Na stronie - Okazja do okazji 15 gru 2006, 15:00 "Swoje chwalicie, cudzego nie znacie" - to aktualna wersja starego polskiego przysłowia 3
  • Wprost od czytelników 15 gru 2006, 15:00 Zatoka niepokoju Prof. Mariusz Muszyński i Krzysztof Rak, autorzy artykułu "Zatoka niepokoju" (nr 43), będący jednocześnie członkami zarządu fundacji Polsko-Niemieckiej Pojednanie, trafnie, merytorycznie i rzetelnie opisali... 3
  • Skaner 15 gru 2006, 15:00 MAGOWIE SIATKÓWKI Znów mamy wielki zespół siatkarski! Drużyna Argentyńczyka Raula Lozano gra równie wspaniale jak siatkarze w czasach legendarnego zespołu Huberta Wagnera - na medal. Wlazły, Zagumny, Świderski, Kadziewicz, Winiarski,... 8
  • Sawka czatuje 15 gru 2006, 15:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 10
  • Playback 15 gru 2006, 15:00 Minister spraw zagranicznych Anna Fotyga i premier Jarosław Kaczyński © A. JAGIELAK 14
  • Ryba po polsku - Rżnięcie Rokity 15 gru 2006, 15:00 Tusk jednego tylko nie jest w stanie przewidzieć: że zostanie wyślizgany przez Kwaśniewskiego 15
  • Z życia koalicji 15 gru 2006, 15:00 NIESZCZĘSNY KAZIO Marcinkiewicz przegrał z Bufetową. To tak, jakby pryszczaty flejtuch, który w życiu nie słyszał o dezodorancie, odbił ci dziewczynę. Można wpaść w depresję. ALE KAZIA - chociaż przegrał - nadal kocha cała Polska i... 16
  • Z życia opozycji 15 gru 2006, 15:00 HURRA! WIWAT! PREZYDENTEM STOLICY ZOSTAŁA Hanna Gronkiewicz-Waltz. Jako ludzie, którzy na nią głosowali (co prawda 11 lat temu, ale tkwi to w nas do dziś), bardzo się z tego cieszymy. Razem z nami z sukcesu Bufetowej cieszy się cała... 17
  • Wprost przeciwnie - Weimar: reanimacja 15 gru 2006, 15:00 Polska - jak w latach 90. - ma szansę na zakotwiczenie u boku najsilniejszych państw europejskich 18
  • Fotoplastykon 15 gru 2006, 15:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 19
  • Emeryci pańszczyźniani 15 gru 2006, 15:00 Rząd chce dokonać największej grabieży w IV RP 20
  • Szturm na Warszawę 15 gru 2006, 15:00 Nadciąga nowa elita polskiej polityki 24
  • Jarosławizm 15 gru 2006, 15:00 Premier Kaczyński chce pomagać Kościołowi wbrew jego misji i interesom 28
  • Grupa osłaniająca Rywina 15 gru 2006, 15:00 Byli milicjanci, pracownicy telefonii komórkowej, utrudnili ustalenie składu grupy trzymającej władzę 32
  • Nielot we mgle 15 gru 2006, 15:00 Żadna europejska stolica nie ma tak fatalnego lotniska jak Warszawa 36
  • Wielka grabież Śląska 15 gru 2006, 15:00 Kilkadziesiąt aut wypełnionych zrabowanymi zabytkami trafia co tydzień z Polski do Niemiec 38
  • Giełda 15 gru 2006, 15:00 Hossa Świat Fuzja na 6 gigawatów Za 22,5 mld USD hiszpańska Iberdrola przejmie Scottish Power, piąty największy brytyjski koncern energetyczny. W ten sposób powstanie trzecia największa tego typu firma na Starym Kontynencie, po francuskim... 42
  • Łowczynie okazji 15 gru 2006, 15:00 Polki należą do najinteligentniejszych drapieżców na światowym rynku cenowych atrakcji 44
  • Tygrysiątka biznesu 15 gru 2006, 15:00 100 najbardziej dynamicznych polskich średnich firm produkcyjnych - ranking D&B i "Wprost" 52
  • Bomba sanitarna Kremla 15 gru 2006, 15:00 Kraje nieposłuszne wobec Moskwy natychmiast dotyka embargo na import żywności 56
  • Supersam 15 gru 2006, 15:00 60
  • Polsko-brytyjski Look 15 gru 2006, 15:00 Jaki kraj najbardziej inspiruje młodych polskich projektantów? Wielka Brytania. Takie wrażenie odnieśli jurorzy i publiczność podczas finału konkursu New Look Design 2006, którego motywem przewodnim była podróż dookoła świata.... 60
  • Pamięć Bonda 15 gru 2006, 15:00   Kolejne części przygód Jamesa Bonda zawsze są świetną okazją do wypuszczenia gadżetów związanych z filmem. Tym razem firma Sony wprowadziła na rynek limitowaną edycję nośników pamięci MICRO VAULT 007. Zainstalowano w nich... 60
  • Rakietą w gadułę 15 gru 2006, 15:00 Kto powiedział, że tylko mali chłopcy lubią się bawić w wojnę? W sklepie internetowym 2Future można kupić wyrzutnię miniaturowych rakiet, podłączaną do PC . W informacji o produkcie możemy przeczytać, że ma on zastosowanie biurowe.... 60
  • Lecznicze prasowanie 15 gru 2006, 15:00 Aromaterapię można stosować nawet w trakcie prasowania - dzięki wodom zapachowym do żelazek. Są to mieszanki roślinnych esencji zapachowych i wody destylowanej. Zrobiły furorę w USA, a teraz podbijają polski rynek. Wody zapachowe nie... 60
  • Mistrzowie mistrzów 15 gru 2006, 15:00 Lozano, Beenhakker i Urlep dokonują cywilizacyjnego skoku w polskim sporcie 62
  • Kielce City 15 gru 2006, 15:00 Stolica Świętokrzyskiego chciała być drugim Mediolanem, a staje się drugim Hanowerem 66
  • Bukiet spraw zagranicznych 15 gru 2006, 15:00 Co miał na myśli George Bush, ofiarowując Lechowi Kaczyńskiemu butelkę merlota Duckhorn? 70
  • Wodochód 15 gru 2006, 15:00 Litr wody na dwa przejechane kilometry - tyle "spalin" ma wydzielać najnowsze auto BMW 74
  • Trzy dusze Rolata 15 gru 2006, 15:00 Przed wojną był dumny z tego, że jest Polakiem wyznania mojżeszowego, a nie polskim Żydem 76
  • Pazurem - McŻycie 15 gru 2006, 15:00 Posmarujesz bułeczkę masełkiem oraz rzucisz na to plasterek świeżynki i jesteś złodziejem 78
  • Know-how 15 gru 2006, 15:00 Fenomen Świętego Mikołaja Nieuzasadnione są obawy niektórych rodziców, że wiara w nierealne postaci i zdarzenia może doprowadzić do zaburzeń psychicznych u dziecka. Wręcz przeciwnie. Świat baśni korzystnie wpływa na rozwój... 80
  • Ranking szpitali kardiologicznych i kardiochirurgicznych 15 gru 2006, 15:00 W operacjach serca mało inwazyjne zabiegi coraz częściej zastępują skalpel 82
  • Mit bogini matki 15 gru 2006, 15:00 Teoria o złotym wieku matriarchatu ma najpewniej taką wartość historyczną jak bajka o szewczyku Dratewce 90
  • Bez granic 15 gru 2006, 15:00 Boks prezydencki Meksykański prezydent elekt Felipe Calderón nie ma łatwego życia. Konserwatysta Calderón wygrał wybory niewielką większością głosów - 0,5 punktu procentowego. To spowodowało, że wynik wyborów jest kwestionowany... 92
  • Pielgrzymka do ziemi niczyjej 15 gru 2006, 15:00 Oficjalnie laicka Turcja wciąż prześladuje chrześcijan 94
  • Szczyt senatora 15 gru 2006, 15:00 W Rydze przywódcy NATO zaak-ceptowali koncepcję sojuszu jako żandarma światowej demokracji 98
  • Moskiewski szwadron śmierci 15 gru 2006, 15:00 Czy Putin panuje jeszcze nad Rosją? 102
  • Recenzor 15 gru 2006, 15:00 CD/DVD Śpiewający fortepian Współczesny polski jazz ma twarz Leszka Możdżera. I to nie ze względu na wzbudzające sensację ekscentryczne fryzury czy fikuśne oprawki okularów pianisty. To właśnie Możdżer sprowadzając pod strzechy ów... 104
  • Uwolnić Świętego Mikołaja 15 gru 2006, 15:00 Miły staruszek z workiem prezentów w Kościele Wschodnim jest czczony jako opiekun potrzebujących 108
  • Błędne koło Stasiuka 15 gru 2006, 15:00 Środkowoeuropejczycy uciekają od fatum Mitteleuropy 112
  • Koniec wielkiego żarcia 15 gru 2006, 15:00 Filmy, od których można stracić apetyt, próbują zmienić świat 114
  • Nie kaprysił, kręcił 15 gru 2006, 15:00 Odszedł Leon Niemczyk - aktor na każdą okazję 116
  • Wencel gordyjski - Od tańca do różańca 15 gru 2006, 15:00 Królowa czechosłowackich dansingów w kraju twórczego napięcia 118
  • Ueorgan Ludu 15 gru 2006, 15:00 Nr 49 (215) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 4 grudnia 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Na zdjęciu: sprytna i bezwzględna szefowa - Zyta G., pseud. "Chrypa" Rozbijanie mafii Ujęto kolejnych członków mafii paliwowej, która... 120
  • Wprost plus 15 gru 2006, 15:00 Wykłady na Nowe Tysiąclecie Doktryna Szewacha Weissa Czasem trzeba pokazać wielką siłę, żeby uniknąć eskalacji siły - tak najkrócej można streścić koncepcję prof. Szewacha Weissa w kwestii stosunków Izraela z sąsiadami. Prof.... 121
  • Skibą w mur - Jaja z pogrzebu 15 gru 2006, 15:00 Lekarze i ratownicy nie wpinają sobie czarnych kokardek w klapy, tylko robią swoje 122