Tygodnik Wprost Wydanie: 31/2005 (1183)
Okładka tygodnika Wprost nr 31/2005 (1183)
Dziękujemy, że jesteś z nami. Tylko prawda jest ciekawa, piszemy o niej wprost.
Czytaj lub pobierz
Platformy prasy cyfrowej:

Teatr Edynburg

Dodano:   /  Zmieniono: 
5 lat, 3 miesięcy i 25 dni potrzebowałby widz na obejrzenie 1800 spektakli pokazywanych w stolicy Szkocji Trudno uwierzyć, że w sierpniu w Edynburgu może się toczyć normalne życie. Bo jak normalnie żyć, kiedy odbywa się tam nie tylko teatralny Międzynarodowy Festiwal Edynburski, ale też Fringe, czyli występy artystów, którzy opłacili swój pobyt. A obok tego - Międzynarodowy Festiwal Filmowy, Międzynarodowe Targi Książki czy Festiwal Telewizyjny.
Populacja Edynburga (pół miliona) wzrasta trzykrotnie, a samo miasto zamienia się w szkołę przetrwania: dla uczestników, widzów i mieszkańców.
W tym roku w oficjalnym nurcie Edynburga obok oper, baletów i koncertów można będzie zobaczyć m.in. światową prapremierę najnowszej sztuki Davida Harrowera "Blackbird" w reżyserii Petera Steina. Będzie też pokazane dzieło szkockiego dramaturga Shana Khan "Prayer Room" - komentujące koegzystencję chrześcijan, muzułmanów i żydów.

Śladami Jasia Fasoli
W sierpniu Edynburg staje się jednym wielkim teatrem. Aktorzy, klauni, muzycy, połykacze ognia i noży, szczudlarze, mimowie i żonglerzy anektują ulice, skwery, szkoły, kościoły i autobusy. Występujący muszą się zarejestrować (300 funtów), znaleźć sobie miejsce do grania i za jego użytkowanie wyłożyć średnio 100 funtów dziennie. Przed laty tak właśnie robili m.in. Rowan Atkinson, Emma Thompson czy Fiona Shaw.
Festiwal od 1946 r. odbywa się w Edynburgu, bo miasto nie ucierpiało podczas II wojny światowej. Jego inicjatorem był Austriak Rudolf Bing. W czasach zimnej wojny chciał on pokazywać to, co działo się w teatrze za żelazną kurtyną. W 1947 r. obok oficjalnego festiwalu zaczął działać alternatywny - Fringe (co znaczy "obrzeże"), który wkrótce przerósł oficjalny.

Polski Edynburg
Polacy są w Edynburgu obecni i cenieni. Na Fringe Jerzy Grotowski pokazywał "Apocalypsis cum figuris" (1968), Tadeusz Kantor "Kurkę wodną" Witkacego (1972), a Józef Szajna "Replikę". Krakowski Stary Teatr prezentował "Nastasję Filipownę" (1983), "Zbrodnię i karę" (1986) i "Dybuka" (1989) w reżyserii Andrzeja Wajdy, "Życie jest snem" Jerzego Jarockiego (1989), a w 1999 r. "Lunatyków" Krystiana Lupy. Polskie zespoły wiele razy otrzymywały Fringe First, czyli najważniejszą nagrodę festiwalu, przyznawaną każdego piątku przez dziennik "The Scotsman". W 1985 r. Teatr Ósmego Dnia wyróżniono za przedstawienie "Auto da f�", trzykrotnie laureatem był teatr Wierszalin z Białegostoku - za spektakle "Tulajgroszek" (1993), "Merlin" (1994) i "Medyk" (1997). Tą samą nagrodą uhonorowano również przedstawienie "Carmen Funebre" poznańskiego teatru Biuro Podróży oraz "Ferdydurke" lubelskiego teatru Provisorium.
Udział we Fringe się opłaca, o czym przekonał się wrocławski teatr Pieśń Kozła. W 2004 roku roku pokazał on "Kroniki - obyczaj lamentacyjny", a w maju tego roku wystąpił w prestiżowym londyńskim Barbican Theatre.

Wschodnia egzotyka
W tym roku w Edynburgu będzie pokazane tylko jedno polskie przedstawienie (w wykonaniu teatru repertuarowego: "Faust" Goethego w wykonaniu poznańskiego Teatru Nowego. Inscenizator tego spektaklu Janusz Wiśniewski dwukrotnie zdobył Fringe First - za "Koniec Europy" (1985) oraz "Olśnienie" (1990).
W ostatnich latach można odnieść wrażenie, że polski teatr jest bardziej ceniony w Edynburgu niż w kraju. Ale trzeba zachować miarę tych sukcesów. W Edynburgu wciąż funkcjonujemy tak, jakby jeszcze istniała żelazna kurtyna, więc nagradza się nas za wschodnią egzotykę.
Więcej możesz przeczytać w 31/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App Store i Google Play.

Autor:

Spis treści tygodnika Wprost nr 31/2005 (1183)

  • Przewodnik po Muzeum Powstania Warszawskiego7 sie 2005 — Muzeum Powstania Warszawskiego 1 prawdziwy mundur dowódcy powstania, gen. Chruściela - "Montera", znajduje się wśród eksponatów muzeum 25 metrów długości ma replika kanału, którym poruszali się...1
  • Na stronie - Polskandia czy Polskaruś?7 sie 2005 — Z Polski jest teraz niemal dokładnie tak samo daleko (i tak samo blisko) na Białoruś jak do Irlandii Każdy ma takiego Łukaszenkę, na jakiego zasługuje; nasz nazywa się Lepper. Andrzej Lepper cieszy się w Polsce mniej więcej piętnastoprocentowym...3
  • Skaner7 sie 2005 — SKANER - POLSKA AFERA ORLENU Makler Cimoszewicz Marszałek Sejmu Włodzimierz Cimoszewicz powiedział przed komisją śledczą ds. Orlenu, że akcje płockiej spółki, które nabył w 2000 r., kupił za pieniądze i w imieniu córki i...6
  • Dossier7 sie 2005 — ALEKSANDER KWAŚNIEWSKI prezydent RP "Wiele osób, które powoływał i odwoływał Leszek Miller, czuło się nie jak mebel, tylko chyba jeszcze gorzej" Program III Polskiego Radia JAN ROKITA lider PO "Ten Sejm jest naprawdę...7
  • Sawka czatuje7 sie 2005 — 8
  • Okiem barbarzyńcy - Kto nas wpuścił w rurę?7 sie 2005 — Chcę w Polsce dobrze funkcjonującego prawa, chcę więc kolejnych komisji śledczych Sejmowe komisje w Polsce mają dziwną moc stymulowania prokuratury. Dopiero po zakończeniu prac komisji w sprawie Rywina prokuratura postawiła pierwsze zarzuty...12
  • Poczta7 sie 2005 — Rak umysłu Autorka artykułu "Rak umysłu" (nr 30) pisze, iż "nawet buddyjscy mnisi zaczynają odradzać mieszkańcom Zachodu medytowanie według wschodnich technik". To stwierdzenie ma być jakoby ostatecznym uzasadnieniem tezy, iż...13
  • Playback7 sie 2005 — 13
  • Z życia koalicji7 sie 2005 — Nieustraszony milicjant obywatelski Dziewulski Jerzy (tak, pamiętamy, że sami ogłosiliśmy bojkot dziennikarski tej postaci, ale na chwilę go zawieszamy) przestraszył się nie na żarty, że ktoś dybie na jego życie, i rozpowiada o tym na prawo i...14
  • Z życia opozycji7 sie 2005 — W ostatni czwartek, przed południem, byliśmy w Sejmie świadkami historycznego wydarzenia. Konsumując sernik na zimno, słuchaliśmy ostatniego w kilkusetletnich dziejach polskiego parlamentaryzmu przemówienia Romana Jagielińskiego....15
  • Nałęcz - Elita kontra motłoch7 sie 2005 — W 1980 r. można było akceptować PRL i jednocześnie wspierać "Solidarność" Sejm przyjął ustawę ustanawiającą 31 sierpnia Dniem Solidarności i Wolności. Będzie to święto państwowe, upamiętniające wielki historyczny zryw, który w 1980 r....16
  • Fotoplastykon7 sie 2005 — 17
  • Tyranienko Białorusi7 sie 2005 — Łukaszenka wypowiada Polakom zimną wojnę Nie wygraliśmy zimnej wojny - ostrzega na łamach "Wprost" Władimir Bukowski, rosyjski pisarz emigracyjny, były więzień łagrów. A białoruski pisarz Sokrat Janowicz powiada, że to, co się obecnie dzieje...18
  • Bezkarność Łukaszenki7 sie 2005 — Europolitycy w mdłych słowach dają dobre rady, na które sami już wpadliśmy Władza białoruska, która na co dzień łamie prawa człowieka i jest uwikłana w układy przestępcze, może utrzymać swoją pozycję tylko dzięki izolowaniu społeczeństwa od...24
  • Rubikon7 sie 2005 — Izolacja Białorusi, do której doprowadza Łukaszenka, jest wygodna dla Moskwy No i stało się. Do opisania sytuacji wokół Związku Polaków na Białorusi potrzeba nowych słów. Trzech działaczy ZPB wtrąca się do więzienia, przez co stają się...26
  • Centrum przeciw winie7 sie 2005 — Jeśli w Berlinie powstanie Centrum przeciw Wypędzeniom, niech w Warszawie stanie Europejskie Centrum Pamięci Zbrodni Niemieckich Niech nikt nie ma złudzeń. Próby przesunięcia Niemców z obozu sprawców do obozu ofiar nie skończą się tym, że...28
  • Prywatne leczy7 sie 2005 — Sprywatyzowano już de facto około 70 proc. polskiej służby zdrowia Polska służba zdrowia przypomina dziś handel z czasów późnej PRL, gdy powstały sklepy komercyjne. Jest niby państwowa, ale w dużej części już prywatna. Jest taką hybrydą dlatego,...30
  • Moda na liberalizm7 sie 2005 — Manifest Millera - polemika Próba wchodzenia w buty Schroedera czy Blaira przez polskich polityków lewicy wygląda groteskowo W Polsce zapanowała moda na etykietki: ten - liberał, tamten - socjalista, ten - beton, tamten - reformator. Po pewnym...36
  • Giełda7 sie 2005 — Hossa Świat Znaki Dziwne znaki, które pojawiły się na szwedzkich polach, okazały się dziełem nie kosmitów, lecz pracowników kolei SJ. Wycięli w trawie na wynajętych nieużytkach gigantyczne loga firmy oraz cenniki...38
  • Pistolet na wodę7 sie 2005 — Rachunki Polaków za wodę wzrosną nawet o 1000 zł rocznie Oszczędzajcie wodę, bierzcie krótkie prysznice, nauczcie się zakręcać kran podczas mycia zębów. Każda kropla wody jest cenna" - tak w czerwcu 2005 r. apelował do Włochów szef Obrony...40
  • Dr Hartz i Mr Schroeder7 sie 2005 — Tandem, który zatopił Volkswagena i gospodarkę Niemiec Volkswagen jest obecnie lustrzanym odbiciem stanu niemieckiej gospodarki: przynosi straty, zatrudnia kilkadziesiąt tysięcy ludzi za dużo, produkcja aut kosztuje o 40 proc. więcej niż u...46
  • Górnik w portfelu7 sie 2005 — 250 zł rocznie na górnicze emerytury pomostowe - tyle posłowie wyłudzili od każdego pracującego Polaka Przedwyborcza Polska jest jak spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, gdzie wspólnicy nie odpowiadają za zobowiązania spółki, za to ona...48
  • 2 x 2 = 4 - Choroba zakaźna7 sie 2005 — Sukcesy populistycznych haseł mają źródło w niewiedzy, w niedokształceniu ich adresatów Szczególnie ostre objawy choroby zakaźnej - populizmu - występują u polityków w okresie przedwyborczym. Niestety, nie tylko u tych, którzy od dawna obiecują...50
  • Człowiek, który nie chciał być papieżem7 sie 2005 — 100 dni Benedykta XVI To najmniej wdzięczna rola na świecie. Być następcą Jana Pawła II, być codziennie doń porównywanym - to wyzwanie, któremu trudno sprostać. Może dlatego kwietniowe konklawe było tak krótkie: nie było chętnych do objęcia tej...52
  • Polskie motyle7 sie 2005 — Otylia Jędrzejczak lubi poleniuchować, a Paweł Korzeniowski to filozof nie zawsze słuchający poleceń trenera Jaka jest najnowsza polska specjalność? Hydraulik? Pielęgniarka? Wreszcie liczymy się w dziedzinie, która nie tylko cieszy się prestiżem,...56
  • Koniec końca świata7 sie 2005 — 10 miejsc, które musisz zobaczyć Budrewicz odkrywa Hierro i Gomerę Miejsc, gdzie kończy się świat, mamy pod dostatkiem - kilka nawet w Polsce. Jeden z nich, a właściwie dwa mało znane zakamarki na końcu świata, w które warto wetknąć nos, to El...60
  • Zbrodnia zaniechania7 sie 2005 — Stalin rękoma zbrodniarzy niemieckich ukrzyżował Warszawę Jest błogosławieństwem, że Polacy to robią. Po pięciu, sześciu tygodniach wybrniemy z tego. A po tym Warszawa, stolica, głowa, inteligencja tego byłego 16-17-milionowego narodu Polaków...64
  • Know-how7 sie 2005 — Unia zwierząt Dzikie zwierzęta coraz częściej osiedlają się na terenach rolniczych porzuconych przez ludzi, którzy w poszukiwaniu pracy przenoszą się do miast. Coraz więcej wilków zamieszkuje porzuconą przez ludzi wschodnią część...68
  • Kaczka trojańska7 sie 2005 — Niektóre kraje zaczęły robić zapasy leków skutecznych w leczeniu ptasiej grypy Ponad trzydzieści osób zmarło już na tajemniczą epidemię atakującą hodowców świń w chińskiej prowincji Siczuan. Objawy choroby przypominają grypę, ale władze...70
  • Chór rafy koralowej7 sie 2005 — Trzaski, którymi krewetki straszą swoich wrogów, zakłócają działanie sonarów okrętów podwodnych Wbrew popularnemu powiedzeniu ryby mają głos. I to całkiem donośny. Toczą kłótnie o to, komu przypadnie kawałek morskiego dna, smakowity robak lub...74
  • Pierwsi Amerykanie7 sie 2005 — Ameryka mogła być zasiedlona, gdy w Europie królował neandertalczyk! Przed 40 tys. lat grupa ludzi przemieszczała się brzegiem jeziora opodal wulkanu Cerro Toluquilla w dzisiejszym Meksyku. Nie wiadomo, czy polowali, czy uciekali przed erupcją...76
  • Bez granic7 sie 2005 — Krwiożercze arbuzy Kuwejt zakazał importu irackich arbuzów. Władze obawiają się, że w owocach będą przemycane narkotyki lub materiały wybuchowe. Ta decyzja to odpowiedź na niedawne zamachy w Mosulu, kiedy wybuch ukrytej w składzie...78
  • Triumf postkomunizmu7 sie 2005 — Siedem lat temu myślałem, że Jaruzelski wyląduje w więzieniu. Teraz widzę, jak w telewizji dowodzi, że jest bohaterem Prezydent Reagan, przemawiając w brytyjskim parlamencie, powiedział, że komunizm jest skazany na śmierć i zapomnienie. Po 20...80
  • Skok kangura7 sie 2005 — Australia staje się "zastępcą amerykańskiego szeryfa" w rejonie Pacyfikui Jeszcze dziesięć lat temu Lee Kuan Yew, ówczesny premier Singapuru, ostrzegał Australię, że jeśli ten kraj nie weźmie się do reform, niedługo zostanie "białym śmieciem...86
  • Dzieci króla Fahda7 sie 2005 — W renomowanej muzułmańskiej szkole w Niemczech uczniowie szkoleni są w nienawiści do Zachodu W Niemczech można publicznie drwić z Osamy bin Ladena, ale przecież nie ma on nic wspólnego z "prawdziwym", a więc pokojowym islamem. Ktoś, kto śmiałby...88
  • Zabójcza kroplówka7 sie 2005 — W Nigerii od 1960 r. rozkradziono 375 mld dolarów - sześć razy więcej, niż kosztował plan Marshalla Są tak wygłodzone, że ich mięśnie zanikają, a przez skórę prześwitują kości. Ich organizmy nie są w stanie nawet regulować temperatury ciała. To...90
  • Menu7 sie 2005 — KRAJ Prawdziwy Riedel Miał naturę hipisa i nosił się jak hipis, fascynowali go Indianie i legendarni rockmani. Okazał się jednym z najlepszych wokalistów polskiego rocka. Nagrał kilkanaście albumów z grupą Dżem (mając bardzo istotny...94
  • Recenzje7 sie 2005 — 96
  • Ojciec chrzestny z Detroit7 sie 2005 — ****Iggy Pop należy do tych nielicznych i godnych najwyższego szacunku wykonawców, którzy dowiedli, że i w muzyce rockowej można starzeć się z klasą i urągającą metryce urodzenia żywotnością legendarnych bluesmanów z pokolenia MuddyŐego Watersa...96
  • Seks, zbrodnia i Sycylia7 sie 2005 — ***Bohater telewizyjnego serialu "Ośmiornica" komisarz Corrado Cattani ma groźnego konkurenta. Salvo Montalbano jest mniej przystojny, lecz równie dociekliwy, a z pewnością bardziej oczytany. W rozwiązaniu jednej z kryminalnych zagadek...96
  • Kurczak z supermarketu7 sie 2005 — ***1/2*Są młodzi, piękni, zamożni i... bardzo sobą znudzeni. Dopiero kiedy odkrywają, kim są w tym drugim, sekretnym życiu, ich małżeństwo nabiera smaku - jak kurczak z supermarketu posypany obficie curry. Okazuje się bowiem, że za fasadą...96
  • Czuła Renee7 sie 2005 — *****Do wycieczek wielkich gwiazd opery w krainę piosenki zdążyliśmy się już przyzwyczaić. Z mniejszym lub większym powodzeniem czynili to Trzej Tenorzy, Kathleen Battle, Jessye Norman czy nasza Małgorzata Walewska. Zawsze jednak były to albumy...96
  • Fruwająca gitara7 sie 2005 — ****Nawet jeśli ktoś uważa, że grupa Deep Purple to dinozaury, nie może odmówić jej miejsca w rockowym panteonie. Członkowie tego długowiecznego brytyjskiego zespołu, tak ważnego dla hard rocka, nie tylko zajmują się odcinaniem kuponów od swej...96
  • Galeria Ameropa7 sie 2005 — Aby zobaczyć największe dzieła europejskiej sztuki, trzeba pojechać do USA Wystawa Cezanne'a i Pissarra, czyli tych gejów?". Preferencje seksualne wielkich malarzy najbardziej interesowały uczestników parady odbywającej się na zakończenie...98
  • Muzyka gangsterów7 sie 2005 — Hip-hop na stałe wprowadził mentalność i przestępczy kodeks getta do muzycznego mainstreamu Rap i hip-hop to już nie biedni, rymujący młodzieńcy z obskurnych spelunek w czarnych gettach. To płytowy biznes szacowany na 1,6 mld dolarów rocznie. Nie...102
  • Teatr Edynburg7 sie 2005 — 5 lat, 3 miesięcy i 25 dni potrzebowałby widz na obejrzenie 1800 spektakli pokazywanych w stolicy Szkocji Trudno uwierzyć, że w sierpniu w Edynburgu może się toczyć normalne życie. Bo jak normalnie żyć, kiedy odbywa się tam nie tylko teatralny...104
  • Ueorgan Ludu7 sie 2005 — TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 31 (146) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 1 sierpnia 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Nadajemy na fali Tu Radio Wolna Białoruś 7.00 Pogadanka religijna abpa T. Gocłowskiego: Miłuj nieprzyjacioły...105
  • Skibą w mur - Ci straszni Polacy!7 sie 2005 — Po powrocie z urlopu chwalimy niemieckie drogi, greckie knajpki, hiszpańskie plaże i narzekamy na rodaków Najgorszą opinię o Polakach - jak wiadomo - mają sami Polacy. Potwierdzają to liczne badania i ankiety, w których sami siebie strasznie nie...106