Zakazane piosenki

Zakazane piosenki

W wolnej Polsce artyści wciąż zmagają się z cenzurą Gdy na ostatnim festiwalu w Opolu zorganizowano sentymentalny koncert, na którym prezentowały się gwiazdy zbuntowanego rocka z czasów PRL, wielu wykonawców podkreślało, że mimo cenzury piosenki uderzające w socjalistyczną rzeczywistość hulały po radiowej antenie i listach przebojów. To nie do końca prawda, tym bardziej że ówczesny bunt mocno się teraz mitologizuje. Nie zmienia to jednak faktu, że obecnie, w wolnej i kapitalistycznej Polsce, piosenki, w których pojawia się choćby cień politycznej tematyki, są blokowane na antenach największych stacji radiowych i telewizyjnych. I to bez względu na to, czy u władzy jest lewica czy prawica.
Zadzwońcie po milicję!
Za komuny najmniejsza aluzja czyniła piosenkę buntowniczą. Tak było w wypadku wielu przebojów takich grup, jak Republika, Maanam, Perfect czy Lady Pank. Kiedy Republika Grzegorza Ciechowskiego śpiewała o tym, że kombinat pracuje, a podmiot liryczny to miażdżona przez kombinat komórka, gdy Maanam snuł opowieść o nocnym patrolu czy granicach, a Lady Pank o fabryce małp, to wszyscy wiedzieli, że to opis baraku więziennego, w którym żyjemy. Piosenki te grano w radiu na okrągło. Co prawda, prawdziwy underground, taki jak utwory Dezertera czy Brygady Kryzys, nie był wpuszczany na antenę, ale raczej nie z powodu zdecydowanie ostrzejszych i bezpośrednich tekstów, lecz z uwagi na niezbyt "piosenkowe" brzmienie i radykalną estetykę muzyczną. Warto przypomnieć, że utwór "Spytaj milicjanta" grupy Dezerter wydał na singlu państwowy Tonpress. To tak, jakby dziś piosenki naśmiewające się z braci Kaczyńskich wydało na płycie Biuro Prasowe Rządu.
Najlepszym okresem dla piosenek politycznych w radiu był czas końca komuny, czyli przełom lat 80. i 90. Władza najwyraźniej zaskoczona tempem przemian (powszechna krytyka, strajki, obrady "okrągłego stołu") odpuściła sobie kontrolowanie piosenek rockowych, mając ważniejsze sprawy na głowie. Stan pewnej schizofrenii, panowała wówczas w mediach, dobrze oddaje historia "Piosenki góralskiej" Big Cyca. Była to punkowa kompozycja o zomowcach, którzy radiowozami uganiają się za młodzieżą. Dla zmylenia cenzury utwór został ubrany w kostium niby to góralskiej przyśpiewki. Intencje twórców były czytelne dla wszystkich, gdyż piosenka kończyła się nie pozostawiającym wątpliwości zbiorowym okrzykiem: "Zadzwońcie po milicję!" (nagranym notabene podczas jednego z nielegalnych przecież happeningów Pomarańczowej Alternatywy). Ten zdecydowanie polityczny kawałek, naśmiewający się z ciężkiej pracy służb porządkowych, bez przeszkód był emitowany w radiowej Trójce (w tamtym czasie absolutnej wyroczni w dziedzinie muzyki), a na popularnej liście przebojów Marka Niedźwieckiego doszedł do drugiego miejsca.

Widmo wolności
Na początku lat 90. w eterze panowała całkowita wolność. Po latach cenzury dla radiowców było oczywiste, że na antenie puszcza się rock politycznie zaangażowany. Bez przeszkód emitowano więc zjadliwe satyry polityczne, takie jak "ZChN zbliża się" grupy Piersi, "45/89" Kultu czy "Nie wierzcie elektrykom" Big Cyca. W 1992 r. na festiwalu w Sopocie doszło do tego, że Kazik Staszewski zaśpiewał piosenkę "100 000 000", w której refrenie pojawił się apel do urzędującego prezydenta: "Wałęsa, oddaj moje sto milionów!". Była to kpina z przedwyborczych obietnic Lecha Wałęsy wyśpiewana mu prosto w nos, gdyż Wałęsa siedział wówczas na widowni. W późniejszych telewizyjnych powtórkach wycinano piosenkę Kazika. Niemniej samo to, że tak jednoznacznie polityczny utwór mógł być wykonany na deskach Opery Leśnej podczas transmitowanego przez telewizję festiwalu, jest znaczący.
Paniczny strach przed piosenkami o politycznej tematyce pojawił się wśród radiowców wraz z totalnym upolitycznieniem państwowych mediów. Każda ekipa, która wygrywa kolejne wybory, wpycha swych ludzi do rad nadzorczych lub bezpośrednio do kierownictwa poszczególnych stacji. Wraz ze zmianą politycznej opcji mamy więc w państwowych mediach do czynienia z czymś w rodzaju wyścigu wazeliniarzy, którzy robią wiele, by się przypodobać nowemu kierownictwu. To z kolei powoduje, że żadna piosenka, w której jest choćby aluzja do tego, co się dzieje na politycznej scenie, nie pojawia się w eterze. Nie bez znaczenia było powołanie przed laty potwora o nazwie Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, który to potwór jest kompletnie niepotrzebną polityczną naroślą na organizmie rynku mediów.

Łapa na eterze
W połowie lat 90. piosenki naśmiewające się z polityków zniknęły z radiowych anten. I jak dowodzą liczne współczesne przykłady, zniknęły raczej bezpowrotnie. Mamy do czynienia z paradoksem: kontrolowane przez dawny czerwony Radiokomitet stacje radiowe były odważniejsze niż dzisiejsze wolne rozgłośnie. Starzy komuniści mieli tak naprawdę w dupie to, co i o czym śpiewa młodzież, czego dowodem choćby ujawnione przez historyków IPN materiały. Krzysztof Lesiakowski, Paweł Perzyna i Tomasz Toborek w książce "Jarocin w obiektywie bezpieki", analizując raporty SB dotyczące festiwalu w Jarocinie, dowodzą, że władza nie obawiała się uczestników festiwalu ani ich rockowych piosenek. Na młodych ludzi patrzono z pewnym pobłażaniem, ograniczając się jedynie do obserwacji i traktując jarocińskie zloty jako okazję do opisania i rozpoznania młodzieżowych subkultur.
Rockowe utwory polityczne to zdecydowanie twórczość marginalna. Większość wykonawców woli unikać politycznej tematyki, ograniczając się do piosenek o miłości i tzw. problemach egzystencjalnych. Także wykonawcy z kręgu polskiego hip-hopu nie tęsknią do polityki, co o tyle dziwne, że na świecie jest akurat odwrotnie. Ich utwory to w zapłakane monologi, w których skarżą się na to, że świat ich nie rozumie, a policja goni po podwórku, gdy tylko zapalą jointa. Wyjątkiem jest inteligentny Łona ze Szczecina, którego jednak próżno by szukać na radiowej antenie. Wskutek kastracyjnych zabiegów radiowych ważniaków otaczająca nas rzeczywistość jawi się w emitowanych na antenach piosenkach niczym bezkonfliktowy świat z głupawych seriali. Na antenę dopuszcza się głównie piosenki, które po prostu ładnie kłamią.
Autocenzura kierowników muzycznych dotyczy nie tylko nowych piosenek zespołów głębokiego undergroundu, takich jak kombatancki Dezerter, alterglobalistyczny Włochaty czy najbardziej chyba obecnie polityczny zespół w Polsce - Butelka z Torunia. Ten ostatni wsławił się piosenkami o Lidze Polskich Rodzin i Radiu Maryja. Także politycznie zabarwione utwory wykonawców o większej sile przebicia, jak choćby Macieja Maleńczuka, Pawła Kukiza, Tymona Tymańskiego czy Kazika Staszewskiego, nie trafiają na antenę.
Teledysku "Dawna dziewczyno", w którym Maleńczuk jest przebrany za biskupa, nie wyemitowała żadna duża stacja telewizyjna. Wydana w 2004 r. "Płyta piracka" Piersi, zawierająca ostre piosenki wymierzone w SLD (np. świetna "Ordynacka") i Samoobronę, nie miała szans na emisję. Z bardzo chwalonej przez krytyków płyty "Wesele" grupy Tymon & Transistors grano na falach radiowych tylko pastiszowego "Białego misia", ale już nikt nie odważył się wyemitować dobrych politycznych piosenek, takich jak "Ewakuacja Watykanu" czy "D.O.B".
Samoobrona i jej barwni politycy to ulubiony temat wielu zespołów. Piosenki kpiące z partii Leppera nagrali w ostatnich latach tak znani wykonawcy, jak Kazik Staszewski, Kukiz i Piersi, T. Love, Big Cyc czy grupa Kowalski. Żaden z tych utworów nie był emitowany szerzej w radiu - ze strachu przed politykami. Najnowszy przykład rockowej satyry politycznej nie dopuszczonej na antenę to piosenka "Moherowe berety" Big Cyca, której grania boi się większość stacji radiowych. W zasadzie nikt - poza niszowym Antyradiem - nie ma odwagi emitować tego typu kompozycji.

Wolny Internet
Ostatnią oazą wolności dla wielu wykonawców jest Internet. Piosenkę "Moherowe berety" Big Cyca w ciągu zaledwie kilku dni ściągnęło do swoich komputerów ponad 100 tys. internautów. W Internecie jest do zdobycia także teledysk grupy Butelka z Torunia, który został nagrany podczas nielegalnego wtargnięcia muzyków na teren Radia Maryja.
Cenzurowanie politycznych piosenek w Polsce kłóci się z zachodnimi standardami. Tam nikt takich utworów nie cenzuruje, a satyra polityczna często gości na antenie. W Niemczech hitem we wszystkich stacjach radiowych była niedawno piosenka okrutnie naigrawająca się z Gerharda Schroedera. Animowany teledysk ukazywał kanclerza jako chciwego obrzydliwca, który dusi emerytów w maszynce do mięsa. Popowy gwiazdor George Michael nagrał teledysk, w którym Tony Blair jest ukazany jako piesek aportujący przed Bushem. W USA piosenki wymierzone w politykę Busha bez przeszkód hulają po stacjach radiowych i MTV. Punkowa grupa Green Day, która o prezydencie nie wyraża się inaczej niż "idiota", zyskała rozgłos niesłychanie polityczną płytą "American Idiot". W mocnych słowach o rządzącej ekipie śpiewa Eminem i nikt nie próbuje go cenzurować. Kłopoty mieli tylko Rolling Stonesi, którzy na swojej ostatniej płycie umieścili piosenkę odczytaną jako atak na międzynarodową politykę USA. Część państwowych rozgłośni wstrzymała jej emisję, ale stacje prywatne nadawały ją bez ograniczeń.
Słynny jest przypadek brytyjskiej grupy punkowej Sex Pistols, która w 1977 r. nagrała utwór "God Save the Queen", w którym śpiewa o królowej stojącej na czele faszystowskiego reżimu. Numer, mimo że był zakazany, doszedł aż do drugiego miejsca brytyjskiej listy przebojów. Bo jak mawiał bp Krasicki, "prawdziwa cnota krytyk się nie boi".
Strach naszych radiowców przed polityczną satyrą w muzyce wynika z braku dostatecznej wiedzy na temat tego, czym jest demokracja. Piosenki ironicznie komentujące rzeczywistość powinny być niczym ożyw-czy tlen w radiowych płucach. Jeszcze nie tak dawno ich obecność w mediach była czymś oczywistym. Dziś - na skutek rozumowania na poziomie niewolnika, tchórzliwych postaw, politycznych zależności i układów, a także zwykłego szmaciarstwa - są zakazane.
Więcej możesz przeczytać w 51/52/2005 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 51/52/2005 (1203)

  • Na stronie - Darmowe koszty 19 gru 2005, 16:00 Polak prywatny żyje ciągle pod okupacją Polaka publicznego, któremu nie ufa 3
  • Skaner 19 gru 2005, 16:00 (Skaner - Polska) WYROK Rymarz zlustrowany Ferdynand Rymarz, przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej, nie był agentem peerelowskiej bezpieki - uznał sąd lustracyjny. W orzeczeniu sędzia Małgorzata Mojkowska potwierdziła informacje... 8
  • Dossier 19 gru 2005, 16:00 ZBIGNIEW ZIOBRO minister sprawiedliwości "W więzieniach jest ciasnawo i będzie jeszcze ciaśniej" "Rzeczpospolita" MAREK JUREK marszałek Sejmu "Mam nadzieję, że Aleksander Kwaśniewski nie będzie chciał, żeby jego... 9
  • Sawka czatuje 19 gru 2005, 16:00 10
  • Playback 19 gru 2005, 16:00 18
  • Poczta 19 gru 2005, 16:00 AMERYKA W AFRYCE Byłem trzy razy w RPA i muszę zaprotestować przeciw sugestiom Olgerda Budrewicza, że poziom przestrępczości w Durbanie i Johannesburgu odpowiada temu w Warszawie ( "Ameryka w Afryce" nr 47). W Durbanie o godz. 18... 18
  • Ryba po polsku - Rzeź partyjnych niewiniątek 19 gru 2005, 16:00 Trzeba było skazać autorów Grudnia i stanu wojennego, a teraz prezydent by ich ułaskawił Gdyby z okazji Bożego Narodzenia posłowie SLD mieli pisać własną wersję Ewangelii, fragment o niewiniątkach wyrżniętych przez siepaczy Heroda brzmiałby mniej więcej tak: w tym to czasie... 19
  • Okiem barbarzyńcy - Zaszczuć Kurtykę 19 gru 2005, 16:00 Intryga mająca zniszczyć Kurtykę jest przedstawiana jako przeciwdziałanie intrydze. Oto III RP Trzecia RP jest wielkim balem przebierańców - pisałem w którymś z felietonów. Sprawa Janusza Kurtyki to jego kolejna odsłona. Nagonka na przyzwoitego człowieka jest prezentowana... 20
  • Fotoplastykon 19 gru 2005, 16:00 21
  • Nałęcz - Święta w III RP 19 gru 2005, 16:00 Nie tylko te, ale i kolejne święta spędzimy w Trzeciej, a nie w Czwartej Rzeczypospolitej Według niedawnych, przedwyborczych zapowiedzi PiS i PO, Boże Narodzenie mieliśmy już świętować w IV Rzeczypospolitej. Tymczasem ciągle trwa III RP i niewiele wskazuje na to, aby miało... 22
  • Ucieczka do wolności 19 gru 2005, 16:00 Nie chcemy już zwalać na Jałtę, Stalina, Gomułkę i Jaruzelskiego odpowiedzialności za złe drogi, skorumpowanych lekarzy, głupich polityków W Polsce wręcz uderza jawne pęknięcie między sferami publiczną i prywatną. Sfera publiczna to dla nas zepsuci politycy, niegościnne... 24
  • Drugie przyspieszenie 19 gru 2005, 16:00 Pięć rad Lecha Wałęsy dla braci Kaczyńskich Polsce potrzebne jest przyspieszenie" - to hasło rzuciłem u progu mojej prezydentury w 1990 r. Dziś, po piętnastu latach, rzucam je po raz drugi i dedykuję Jarosławowi i Lechowi Kaczyńskim u progu ich rządów. Bo mimo upływu lat te... 28
  • Honorowy czekista Gerhard S. 19 gru 2005, 16:00 Schroeder do spółki z Putinem założyli gazową pętlę na szyję połowie Europejczyków "Dziękujemy ci Gerd". Takie transparenty już szyją przeciwnicy gazociągu pod Bałtykiem. Przyjmując posadę szefa rady nadzorczej firmy budującej gazociąg, Schroeder przekonał sporą część... 32
  • Cieszcie się! 19 gru 2005, 16:00 Polska ma najwyższy poziom dobrobytu, najsprawniejszą gospodarkę i najlepsze perspektywy od wieków Polskę wszyscy kochają. To znaczy wszyscy Polacy. Wszyscy kochamy Polskę, ale najbardziej politycy. Z Polakami jest trochę tak jak w starym dowcipie: "Pan to musi kochaś swoją... 34
  • Polscy agenci Kremla 19 gru 2005, 16:00 Świetnie uplasowane i zakamuflowane pokolenia postsowieckiej agentury działają w Polsce także teraz 38
  • Alfabet koalicji 19 gru 2005, 16:00 Becikowe - po tysiącu za noworodka. Pomysł, który połączył mohery z aksamitami, wszechpolaków z mniejszością niemiecką, Kurskiego z Tuskiem, bo - jak się okazuje - wszyscy są za. Panie premierze, a czy nie można by dawać choćby po stówce za każdy akt prowadzący do becikowego?... 44
  • Alfabet opozycji 19 gru 2005, 16:00 Bizon - kiedyś kombajn, dziś zwierzę hodowlane, w przyszłości towarzysz Andrzeja Leppera w jego samotni w Koszalińskiem. Bizony do Polski sprowadził syn Najsłynniejszego Polskiego Mulata, budząc protesty ksenofobiczno-rasistowskich biologów, bojących się o genetyczną czystość... 46
  • Wydarzenia 2005 19 gru 2005, 16:00 Wydarzenia 2005 POLSKA 20 stycznia Ostatnie zadanie Umiera Jan Nowak-Jeziorański, założyciel Radia Wolna Europa, żołnierz Armii Krajowej, wielki patriota. 27 stycznia Koniec naszego świata 60. rocznicę wyzwolenia Auschwitz uczcili byli... 48
  • Lista nieobecności 19 gru 2005, 16:00 Lista nieobecności 2005 - Polska 52
  • Giełda 19 gru 2005, 16:00 Hossa Świat Budżetowy przybytek Rekordowe 214 mld riali, czyli 57 mld USD, wyniesie tegoroczna nadwyżka budżetowa Arabii Saudyjskiej. 555 mld riali dochodów budżetu to niemal dwukrotnie więcej, niż przewidywano. Wydatki zaś, zgodnie... 56
  • Giełda 2005 19 gru 2005, 16:00 Hossa Świat Drugie życie Stewart To miał być koniec Marthy Stewart, amerykańskiej wyroczni w sprawach prowadzenia domu, właścicielki koncernu Martha Stewart Living Omnimedia, zajmującego się m.in. produkcją programów... 58
  • Alfabet Busha 19 gru 2005, 16:00 George Herbert Walker Bush 41. prezydent Stanów Zjednoczonych Ameryki A jak Ameryka Oskarżana jest przez niektóre lewicowe grupy w Europie o imperializm. To oczywisty absurd, antyamerykańska propaganda. W rzeczywistości Ameryka nie zdobywa nowych terytoriów, nie przyłącza... 60
  • Terminator kontra czerwonoskórzy 19 gru 2005, 16:00 Schwarzenegger przegrał bitwę, aby wygrać wojnę Gdybym wydał 100 mln USD na kampanię przeciw Matce Teresie, też by ją pan znienawidził" - tak Arnold Schwarzenegger, gubernator Kalifornii, w rozmowie z dziennikarzem "San Diego Union Tribune" skomentował wyniki przegranego... 66
  • Terroryści na traktorach 19 gru 2005, 16:00 5 mld dolarów co tydzień wyciągają z kieszeni podatników rolnicy z najbogatszych krajów Ministrowie handlu 150 krajów spotkali się w ubiegłym tygodniu w Hongkongu, by kontynuować negocjacje przygotowane przez Światową Organizację Handlu (WTO). To było ostatnie spotkanie w... 68
  • Szynka w portfelu 19 gru 2005, 16:00 II indeks Krakusa "Wprost": Rosjanie zahamowali wzrost cen żywności O 20 proc. - najwięcej w świecie - wzrosła w Polsce podawana w dolarach cena hamburgera. To jeden z najbardziej liczących się w świecie wskaźników inflacji. Znacznie przewyższa on wprowadzony przez "Wprost"... 70
  • Wyścig myśli 19 gru 2005, 16:00 Nie będziemy silni, nie będąc światowi Wprowadzenie mechanizmów wolnego rynku nie przynosi samo z siebie wszystkich jego dobrodziejstw, które tak nam się podobają w rozwiniętych gospodarkach Zachodu. Stefan Kisielewski zwrócił na to uwagę w lutym 1990 r. w głośnym eseju "Komu... 72
  • Brojlery z płetwami 19 gru 2005, 16:00 Za kilkadziesiąt lat zapomnimy, jak smakuje "wolna" ryba "Jedzcie dorsze, są rzeczy gorsze" - tak, a właściwie nieco gorzej, mówiono we wczesnych latach PRL. Sarmacka niechęć do cenionego od wieków przysmaku Anglików, Portugalczyków i Francuzów była niewątpliwie związana z... 74
  • Polska roponośna 19 gru 2005, 16:00 Kilka miliardów dolarów wart jest polski spadek w Azerbejdżanie Nie Jan Kulczyk, lecz spadkobiercy krewnych zmarłego w lipcu 1904 r. na Kaukazie inżyniera górnictwa Witolda Zglenickiego mogliby dziś przewodzić liście najbogatszych Polaków. Zapisy, które pochodzący z drobnej... 82
  • Załatwione odmownie - Manifest indywidualistyczny 19 gru 2005, 16:00 Dla reprezentantów politycznie poprawnego zidiocenia manifestacje grupowych obsesji są probierzem demokracji Kolejne marsze ciężko u nas doświadczanych (według ich własnej propagandy) homoseksualistów stały się okazją do manifestowania swojej "postępowości" czy... 86
  • 2x2=4 - Pierwsze pięciolecie 19 gru 2005, 16:00 Modne stało się zaprzeczanie oczywistym faktom, jak wzrost gospodarki i szybki wzrost konsumpcji Jakie było to pierwsze pięciolecie XXI wieku? Dla Polski, dla świata? Gorsze czy lepsze od ostatniego dziesięciolecia tego makabrycznego wieku XX, który na szczęście skończył się... 88
  • Supersam 19 gru 2005, 16:00 90
  • Drink z rajdowcem 19 gru 2005, 16:00 Gwiazdy Formuły 1 Kimi Raikkonen i Juan Pablo Montoya zgodzili się, by ich podpisy zostały wygrawerowane na szklankach do drinków, które marka Johnnie Walker dołącza w swej świątecznej ofercie do butelek 0,7 l słynnej whisky Red Label.... 90
  • Wieczór w Granadzie 19 gru 2005, 16:00 Koraliki, cekiny, perły i ornamenty biżuteryjne zdobią najnowszą kolekcję torebek i butów hiszpańskiej firmy Menbur z Granady, która właśnie zadebiutowała na polskim rynku. Na sylwestrowy wieczór projektanci firmy proponują zwłaszcza... 90
  • Lexus sportowiec 19 gru 2005, 16:00 Lexusy cieszą się wielką popularnością w USA. Teraz przyszedł czas na Europę. Nowy lexus IS, którym Japończycy chcą oczarować Stary Kontynent, jest dłuższy od poprzednika aż o 17,5 cm i szerszy o 7,5 cm; ma agresywną sylwetką... 90
  • Bezprzewodowe zdjęcia 19 gru 2005, 16:00 Nikon jako pierwszy w świecie wprowadził na rynek kompaktowy cyfrowy aparat fotograficzny z modułem Wi-Fi. Bezprzewodowa transmisja danych obsługiwana przez aparaty Coolpix P1 i P2 pozwala na przesyłanie wybranych zdjęć do komputera,... 90
  • Druga młodość Próchnika 19 gru 2005, 16:00 Sukcesy nowych polskich domów mody, takich jak Simple, Laura Guidi czy Molton, zmobilizowały marki o wieloletniej tradycji. Po Vistuli przyszedł czas na Próchnika, który przejmuje właśnie łódzką Pabię. W jego najnowszej kolekcji... 90
  • Schiza zdzirliderki 19 gru 2005, 16:00 Zmiany w polszczyźnie najlepiej widać w języku opisującym liturgię: komunikanty to chipsy, konfesjonał - kiosk, stuła - szalik, a rekolekcje - spęd Polszczyznę roku 2005 tworzą głównie żądni kariery mieszkańcy wielkich miast, którzy nie ukończyli trzydziestki. Ich języka nie... 92
  • Trwoga statusu 19 gru 2005, 16:00 Ted Turner, twórca CNN, był zdruzgotany, gdy jego wartość spadła do... miliarda dolarów Siła napędowa Amerykanów? Od lat ta sama: troska o zdobycie i utrzymanie wysokiego statusu, zawodowa ambicja i protestancka etyka pracy. Kultura oszczędności przerodziła się jednak w... 98
  • Sylwester z gwiazdami 19 gru 2005, 16:00 Donatella Versace spędzi sylwestra nad jeziorem Como - z przyjaciółkami Madonną, Gwyneth Paltrow i Chelsea Clinton Setki tysięcy kwiatów, w tym 15 tysięcy goździków - ulubionych kwiatów cesarzowej Sissi - zostanie sprowadzonych do hofburskiego pałacu na tegoroczny sylwestrowy... 102
  • Homo conservaticus 19 gru 2005, 16:00 Eksperymenty z rodziną, historią, moralnością są podobnym przejawem pychy, jak komunistyczne eksperymenty ze społeczeństwem, gospodarką, edukacją Wojna kultur nie jest zjawiskiem przypadkowym ani nie wydaje się kolejną z mód ideologicznych, jakimi żyją dzisiejsze... 106
  • Zlecenie na prezydenta 19 gru 2005, 16:00 Zabójstwo Narutowicza miało utorować drogę do władzy polskim faszystom? Zaledwie po dwóch dniach urzędowania, 16 grudnia 1922 r., zamordowany został Gabriel Narutowicz, pierwszy prezydent odrodzonej Polski. Skrytobójczo i haniebnie, bowiem zabójca strzelał w plecy. Oddał... 112
  • Know-how 19 gru 2005, 16:00 Rogalik z bąbelków Inżynierowie z Harvardu wynaleźli "zbrojone" bańki mydlane. Dzięki dodatkowi takich substancji jak tlenek złota potrafią one przyjmować na stałe inne kształty niż kulisty. W czasie... 117
  • Wiecznie młodzi do 2150 roku 19 gru 2005, 16:00 100 lat dożyje co drugi człowiek, który rodzi się dziś w USA i Europie Dlaczego człowiek podobnie jak żółw nie mógłby żyć 180 lat? - pyta prowokacyjnie prof. Tom Kirkwood z University of Newcastle, autor wydanej niedawno w Polsce książki "Czas naszego życia". Jeden z... 118
  • Sztuka inwestowania w sztukę 19 gru 2005, 16:00 ***** Chyba nikt, kto w 1989 r. kupował obraz Jerzego Nowosielskiego za 300 zł, nie przypuszczał, że robi interes życia. Dziś za ten sam pejzaż trzeba zapłacić 40 tys. zł. Ale do tego prócz nosa potrzebny jest pierwszorzędny przewodnik... 120
  • Śmierć narodu 19 gru 2005, 16:00 Współczesne cywilizacje podzielą los Sumerów, Majów, Rzymian i wikingów? Dziesiątki szkieletów mężczyzn, kobiet i dzieci w płytkich, masowych grobach odkryli archeolodzy na terenie Cancuen, starożytnego miasta Majów położonego w dzisiejszej Gwatemali. Większość ofiar zabito,... 124
  • Oleje wiary i rozumu 19 gru 2005, 16:00 Jedynym cudem, który jeszcze może się zdarzyć, jest koniec świata Niemal nieprzytomny opadłem na krzesło i bezwiednie zacząłem prosić Maryję o wybaczenie" - tak biskup Girolamo Grillo wspominał chwilę, gdy ujrzał krwawe łzy płynące z oczu figurki Matki Boskiej. Pierwszy cud... 128
  • Wigilijne rozmowy 19 gru 2005, 16:00 Szympansy przed posiłkiem życzą sobie nawzajem "smacznego" Zwierzęta nie czekają na wigilijną noc, by wymienić ważne informacje. Porozumiewają się za pomocą języka ciała, kolorów, kształtów i zapachów, ale także w sposób - wydawałoby się - zarezerwowany wyłącznie dla ludzi:... 132
  • Mózgokracja 19 gru 2005, 16:00 Mózgokratą nr 1 jest Robert Keohane z Uniwersytetu Princeton, współtwórca współczesnej teorii neoliberalizmu Pod koniec 1945 r. administracja prezydenta Trumana była w kłopocie. Stalin narzucał swoją wolę w Europie, a kolejne konferencje dyplomatów nic nie dawały. Wtedy na... 136
  • Dwadzieścia lat imperium 19 gru 2005, 16:00 Rozmowa z Charlesem Krauthammerem, doradcą prezydenta USA ds. etyki 142
  • Dwie Europy 19 gru 2005, 16:00 Podział kontynentu na dynamiczną północ i niewydolne południe nie pokrywa się z geografią ani z polityką Żałobne dźwięki "Requiem" Giuseppe Verdiego, rozbrzmiewające o tej samej godzinie w teatrach i salach koncertowych całego kraju, to dość osobliwy początek świątecznych... 146
  • Stolica naszego świata - Jerozolima 19 gru 2005, 16:00 Izrael od początku swego istnienia przegrywał wojnę o Jerozolimę O świcie zaczyna muezin: "Allahu akbar! La ilaha illa Allah" - Bóg jest wszechmocny! Nie ma Boga nad Allaha. Tuż po nim odzywają się kościelne dzwonyi pieśń niezmienna od czasów krzyżowców, którą słychać z... 150
  • Sława i chała 2005 19 gru 2005, 16:00 Literatura Sława - kraj Siła rzemiosła Pstrokata formalnie, pusta fabularnie, a przy tym niechlujna językowo i pełna kalkomanii jest najczęściej współczesna młoda proza. Klasyczna narracja, która przywraca wiarę w... 156
  • Bestsellery 2005 19 gru 2005, 16:00 Literatura piękna Literatura faktu DVD Muzyka rozrywkowa Muzyka klasyczna 160
  • Herosi polskiej wyobraźni 19 gru 2005, 16:00 Bohaterami są dla Polaków Pawlak i Kargul, Janosik, kapitan Kloss oraz serialowe anioły - Hanka Mostowiak i doktorostwo Burscy Kto z liderów popkultury rozpala wyobraźnię największej liczby Polaków w roku 2005? Jeśli ktoś liczył na epokową zmianę warty, popełnił błąd! Naszej... 162
  • Kalendarz Sawki 2005 19 gru 2005, 16:00 168
  • Zakazane piosenki 19 gru 2005, 16:00 W wolnej Polsce artyści wciąż zmagają się z cenzurą Gdy na ostatnim festiwalu w Opolu zorganizowano sentymentalny koncert, na którym prezentowały się gwiazdy zbuntowanego rocka z czasów PRL, wielu wykonawców podkreślało, że mimo cenzury piosenki uderzające w socjalistyczną... 170
  • Ueorgan Cudów 19 gru 2005, 16:00 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 51/52 (165/166) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 19 grudnia 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Kolęda eurobudżetowa Kolędować jedzie Kazik, a tam Tony już go wita - 6 miliardów mniej w... 176
  • Skibą w mur - Człowiek Wyroku 19 gru 2005, 16:00 Gdyby "Wyborcza" przyznawała tytuł Człowiek Roku, dostawaliby go na przemian Geremek i Mazowiecki Polskie gazety od dawna bawią się w królową brytyjską, nadając wybranym osobom różne tytuły. Przyznawanie tytułów przez dziennikarzy nie wiąże się z żadnym szlachectwem i nie... 178