Zwycięstwo Marsa

Zwycięstwo Marsa

Odrzucenie dolara jako światowej waluty stabilizacyjnej może spowodować globalny chaos
Jeffrey R. Nyquist
Konserwatywny politolog i globalny analityk z Kalifornii, autor m.in. "Origins of the Fourth World War" ("Początki czwartej wojny światowej")

Charles de Gaulle powiedział kiedyś, że dolar jest najbardziej „podstępną" formą amerykańskiego imperializmu. Poskarżył się, że „Europa Zachodnia, nie zdając sobie nawet z tego sprawy, stała się protektoratem Amerykanów". Obecna integracja gospodarcza Europy i jej nowa waluta – euro – mogą być postrzegane jako próba wyrwania się spod dominacji dolara. Najpierw jednak euro musiałoby dolara zastąpić, choćby dlatego, że odrzucenie dolara jako światowej waluty stabilizacyjnej może spowodować globalny chaos. A przecież nikt chaosu nie chce. Nawet jeśli wszyscy zgodziliby się, że najlepszym wyjściem byłby powrót do międzynarodowego standardu złota, przejście od dolara do złota byłoby drogą przez mękę. Wszystko wokół nas jest zbudowane na pewnych założeniach, a dolar może być podstawowym i najważniejszym z nich wszystkich. Dlatego dolar jest wciąż na topie. Dominująca pozycja dolara jest oczywiście niesprawiedliwa, przy założeniu że wszystkie waluty powinny być „równe" i wyposażone w jakieś „prawa". Oczywiście, takie rozumowanie jest śmieszne. Waluty nie są równe. Kraje także nie są równe.
Historia nie zajmuje się dzieleniem przywilejów na zasadzie: każdemu narodowi po równo. Stało się tak, że USA są najbardziej „nierównym" z krajów, obdarzonym zdolnością do eksportowania swojej inflacji i – jak twierdzą niektórzy – dysponującym prawem do nakładania pośrednich podatków na inne kraje. USA mogą więc finansować wojny prowadzone w imię międzynarodowego ładu pokojowego, mimo że są wydmuszką: konsumpcyjną gospodarką z dodatkiem państwa opiekuńczego.

Z Rzymu do Ameryki
Prof. Harold James z Uniwersytetu Princeton napisał niedawno książkę „The Roman Predicament: How the Rules of International Order Create the Politics of Empire" („Rzymski kłopot. Jak reguły międzynarodowego porządku tworzą politykę imperium"). Oczywiście, amerykańskie imperium nie jest krwawe, nie posługuje się przemocą. To imperium dolara, dżinsów, barów McDonalds i coca-coli. Upadek faszyzmu i wzrost możliwości indywidualnego wyboru uczyniły USA i dolara panem świata. Można drwić z amerykańskiej kultury, lecz na Ameryce te drwiny nie robią wrażenia. I choć USA być może nie stworzyły równej innym wysokiej kultury, to stworzyły żywotny ideał „dążenia do szczęścia”. Nie da się go ośmieszyć, jakkolwiek zepsute czy głupie byłyby kulturalne wytwory Ameryki. Nawet ci, którzy nienawidzą „amerykańskiego imperializmu”, kochają amerykańską wolność, amerykański styl życia.
Prof. James twierdzi, że świat korzysta ze stabilności amerykańskiego rynku wewnętrznego: „Przez większą część lat 90. napływ kapitału zagranicznego do USA odzwierciedlał pogląd zagranicy, że fiskalny rozsądek Ameryki i jej technologiczny dynamizm tworzą idealne środowisko dla inwestorów". Gospodarcza sytuacja USA, a także pozycja dolara jest dziś zagrożona przez zjawiska, które James nazywa „długoterminowymi problemami fiskalnymi, powstającymi zarówno z powodu zobowiązań militarnych, jak i z powodu obciążeń, które nakłada [na budżet USA] zapewnienie bezpieczeństwa socjalnego starzejącej się ludności". Od 2001 r. obserwujemy stałą erozję dolara. Największego zagrożenia dla amerykańskiej waluty trzeba zaś upatrywać w tym, co się dzieje w Azji. USA nie potrafią się obronić przed finansowymi zawirowaniami na świecie. Duże tempo wzrostu w Chinach i Indiach prawdopodobnie skończy się powstaniem gospodarczych baniek, których pękanie wywoła szok. „Możliwe, iż światowy system finansowy stanie się mniej odporny na załamanie niż kiedykolwiek wcześniej po 1945 r. A USA nie potrafią zapobiec tej niestabilności” – twierdzi James.
Wygląda na to, że nikt nie potrafi wygładzić „zmarszczek" światowej gospodarki. Wrogowie Ameryki za granicą i ci, których zawiść prowadzi do niesprawiedliwej oceny USA, wykorzystają każdą okazję, by strącić dolara z piedestału. Jest wielce prawdopodobne, że globalizacja, której przewodzą USA, zostanie odwrócona. Globalizacja nie jest przeznaczeniem świata, choćby z tego powodu, że człowiek jest „zwierzęciem plemiennym". Jego zaufanie do innych jest ograniczone. W konsekwencji gospodarka USA może się zatrząść w posadach, a amerykański styl życia może się okazać nie do utrzymania.
Integracja gospodarek narodowych w globalną gospodarkę jest projektem utopijnym, a ci, którzy w ten projekt zainwestowali najwięcej, poniosą największe straty. Globalizację zastopują etniczne, narodowe i religijne antagonizmy. James nazywa ten proces „zwycięstwem Marsa". Wszystkie poprzednie próby globalizacji w historii świata „prawie zawsze kończyły się wojnami" – przypomina James.

Od Czyngis-chana do Putina
Prof. James twierdzi, że światowy ład można zdefiniować albo przez „system reguł", albo jako „grę sił". Machiavelli powiedziałby zapewne, że światowy porządek jest oparty na sile czy stosunkach między siłami. Globalizacja i pokój zależą od reguł, lecz reguły ustala siła. Obecnie obowiązującym regułom zagraża to, że pewnych sił nie da się powstrzymywać. Na te siły najmocniej wpływają Rosjanie i Chińczycy, których celem jest złamanie potęgi Ameryki. Polityka naftowa czy surowcowa w powiązaniu z polityką islamu są rodzajem manipulacji mających uderzyć w Amerykę. Do tego dochodzą wojny handlowe i walutowe. Zjawiskom tym będzie towarzyszyć rosnący antyamerykanizm.
Nie istnieje kompleksowe i ostateczne rozwiązanie problemów ludzkości. Zawsze znajdą się piraci czy rabusie, którzy wykorzystają każdą okazję, aby zagrozić naszej cywilizacji. Można przewidzieć, że zaatakują filary zachodniej cywilizacji, twierdząc, że są one „niesprawiedliwe". Nie oznacza to, że pragną czy potrafią zastąpić je czymś lepszym. Chcą po prostu wykorzystać wojnę i terror jako środki dominacji. Nie mają zamiaru panować za pomocą produktów, takich jak coca-cola, ani za pomocą pieniędzy, których nigdy nie potrafili kompetentnie używać. Ale co się dziwić, wszak Czyngis-chan nie był ekspertem finansowym, a Mao twierdził, że „władza polityczna bierze się z lufy karabinu". „Zbudujemy nowe rakiety i wypowiemy układ CFE” – mówi Putin. Dolar jest wprawdzie nadal górą, lecz są siły, które mogą to zmienić.
Okładka tygodnika WPROST: 36/2007
Więcej możesz przeczytać w 36/2007 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 36/2007 (1289)

  • Na stronie - Żenada 2 wrz 2007, 22:00 Są granice śmieszności, bo na przyzwoitość nie ma co liczyć 6
  • Wprost od czytelników 2 wrz 2007, 22:00 BRYLANTOWE OBCASYWbrew temu, co napisał autor „Brylantowych obcasów" (nr 34) o aspiracjach edukacyjnych Polek, po maturze nie pędzą one na uniwersytet. One pędzą do przeróżnych Wyższych Szkół Zarządzania Kurzem w Podwórzu i... 6
  • Śledztwo w sprawie kampanii Tuska 2 wrz 2007, 22:00 Prokuratura 10
  • Liderzy opinii 2 wrz 2007, 22:00 „Wprost” 10
  • Kaczyński w kieszeni oligarchy 2 wrz 2007, 22:00 Polska – Ukraina 10
  • Religia.tv na start! 2 wrz 2007, 22:00 Telewizja 10
  • Dossier 2 wrz 2007, 22:00 Dyrektor Tadeusz Rydzyk doskonale wie, gdzie są konfitury i jak z nich skorzystaćBogdan Borusewicz w Radiu Zet, komentując zabiegi uczelni ojca dyrektora o dotacje z Unii EuropejskiejPierwszy września tego roku wypada trzeciego... 10
  • Dorn kosił Kaczmarka równo z trawą 2 wrz 2007, 22:00 Pytania niepolityczne 10
  • Ludzie 2 wrz 2007, 22:00 Habilitowany KarskiKarol Karski, poseł PiS, najpewniej jeszcze w tym roku będzie mógł poprzedzać swoje nazwisko skrótem dr hab. Kończy rozprawę habilitacyjną z prawa międzynarodowego. Mimo nawału pracy w Sejmie wykłada na Wydziale... 10
  • Kampania na boisku 2 wrz 2007, 22:00 Wybory 10
  • Wyrzucają ojca Miszka 2 wrz 2007, 22:00 Lustracja 10
  • Kolejny oligarcha ucieka 2 wrz 2007, 22:00 Rosja 10
  • Supermodelka w Polsce 2 wrz 2007, 22:00 Moda 10
  • Kalisz ściga Werner 2 wrz 2007, 22:00 Motoryzacja 10
  • Skaner 2 wrz 2007, 22:00 10
  • Sawka czatuje 2 wrz 2007, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 12
  • Mam problem z Kaczyńskim 2 wrz 2007, 22:00 Rozmowa z Pawłem Zalewskim, posłem PiS, przewodniczącym sejmowej komisji spraw zagranicznych 16
  • Poczta 2 wrz 2007, 22:00 Nieustająca balangaAż mnie wcisnęło w fotel, gdy przeczytałam artykuł „Nieustająca balanga" (nr 30). Od sześciu lat jestem mężatką, mam dwie córki: 5-letnią i dwumiesięczną. Pierwsze dziecko urodziłam podczas studiów,... 17
  • Playback 2 wrz 2007, 22:00 Byli wicepremierzy Roman Giertych i Andrzej Lepper Fot. A. Jagielak/Wprost 17
  • Z życia koalicji 2 wrz 2007, 22:00 Jarosław Kaczyński dostrzegł u Donalda Tuska wilcze zęby. Zauważył też, że lider PO chętnie przebiera się za owcę. Mówiąc o swych spostrzeżeniach, premier był wyraźnie pobudzony. Zatem nieprawdą jest jego seksualna oziębłość.... 18
  • Z życia opozycji 2 wrz 2007, 22:00 Ze strachu przed aresztowaniem przez kaczystowskich siepaczy pan Kaczmarek (LiS) zamieszkał u pana Latkowskiego, który był uzbrojony tylko w komórkę z kamerą. Sprytniejszy okazał się Ryś Kalisz, który od razu zamieszkał w telewizji.... 19
  • Wprost przeciwnie - Karykaturzyści i masochiści 2 wrz 2007, 22:00 Dobre opinie o Polsce w zagranicznych mediach są w naszym kraju niemile widziane 20
  • Fotoplastykon 2 wrz 2007, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 21
  • Zlecenie na premiera 2 wrz 2007, 22:00 SLD, LPR i Samoobrona bronią Janusza Kaczmarka, bo boją się jego zeznań bardziej niż PiS 22
  • Układ układów 2 wrz 2007, 22:00 PiS szukał układu na zewnątrz, a to układ przyszedł do PiS 26
  • Lista przebojów IV RP 2 wrz 2007, 22:00 Rząd Tuska będzie realizował program gabinetu Kaczyńskiego 30
  • Drugie kuszenie Tuska 2 wrz 2007, 22:00 Czy liberałowie z Platformy Obywatelskiej ulegną salonowi? 34
  • Plan Legutki 2 wrz 2007, 22:00 Bezstresowa i łatwa szkoła jest ułudą 38
  • Ryba po polsku - Ręka, noga, mózg na ścianie 2 wrz 2007, 22:00 Na Berezę Kartuską Giertych nie ma co liczyć. W grę wchodzi najwyżej wynajęcie twierdzy brzeskiej 40
  • Podatek dla przedsiębiorczych 2 wrz 2007, 22:00 Zgoda premiera Kaczyńskiego na podwyższenie płacy minimalnej to wyborczy argument, który zaszkodzi gospodarce. Ustanowienie przez państwo płacy minimalnej to nic innego jak opodatkowanie przedsiębiorców, którzy zatrudniają najmniej... 42
  • Lewi inwestorzy 2 wrz 2007, 22:00 Altra Group SA, Gospodarstwo Ogrodnicze Eko-Mysiadło i Scanvir sp. z o.o. to najwięksi dłużnicy skarbu państwa z tytułu niewywiązania się z umów prywatyzacyjnych. Pierwszy z nich za zakup Zakładów Przemysłu Pończoszniczego Feniks nie... 42
  • Rekord na jubileusz Toyoty? 2 wrz 2007, 22:00 Siedemdziesiąt lat temu w Japonii powstał koncern Toyota. W ciągu pierwszych 10 lat istnienia firma wyprodukowała 100 tys. samochodów. W 1999 r. świętowała już stumilionowe auto, które zjechało z jej linii produkcyjnych. W tym roku... 42
  • Spowiedź Kościoła 2 wrz 2007, 22:00 Włoski Kościół katolicki znalazł się pod lupą Komisji Europejskiej. Unijna komisarz ds. konkurencji Neelie Kroes zbada, czy ulgi podatkowe, z których korzysta Kościół, nie stanowią nielegalnej pomocy publicznej. Na przykład na mocy... 42
  • Maniery firmowe 2 wrz 2007, 22:00 Od hitu do kitu 42
  • Stopkami w górę 2 wrz 2007, 22:00 Rada Polityki Pieniężnej, już po raz trzeci w tym roku podniosła stopy procentowe. Po ubiegłotygodniowej podwyżce (o 25 punktów bazowych) rata przeciętnego kredytu hipotecznego zaciągniętego na 30 lat wzrośnie o 2,7 proc. Osoba, która... 42
  • Giełda 2 wrz 2007, 22:00 42
  • Byczek polski 2 wrz 2007, 22:00 Czujemy się jak Amerykanie, żyjemy jak Argentyńczycy, rozwijamy się jak Turcy 44
  • Skąpiec Gilowska 2 wrz 2007, 22:00 Polska po raz pierwszy od lat zaczęła zmniejszać swój dług 50
  • 2x2=4 - Kłopotliwa wolność 2 wrz 2007, 22:00 Warunkiem postępu i rozwoju jest prawo do indywidualnego sukcesu ekonomicznego 52
  • Samozjady 2 wrz 2007, 22:00 Pyton królewski i grzechotnik teksaski przeżywają bez pokarmu nawet dwa lata. Próbują przetrwać, leżąc zwinięte w ukryciu, dzięki czemu ograniczają zużycie energii o 80 proc. Wychodzą tylko wtedy, gdy mają duże szanse na upolowanie... 54
  • Przekarmione mięśnie 2 wrz 2007, 22:00 Faszerowanie się preparatami białkowymi nie zwiększa masy mięśni – przekonują uczeni z University of Nottingham. Organizm zużywa na budowę muskulatury tylko tyle białka, ile są w stanie wchłonąć mięśnie. Nadmiar jest wydalany... 54
  • Ruś wikingów 2 wrz 2007, 22:00 „Gdyby inne ludy, chociażby wikingowie, nie wniosły do życia Rosjan nieco ładu, nadal żyliby jak króliki" – twierdził Adolf Hitler. Historycy nie podzielają aż tak radykalnego poglądu, ale coraz częściej zgadzają... 54
  • Warkoczyki łysego 2 wrz 2007, 22:00 Afrykańskie warkoczyki mogą spowodować trwałą utratę włosów – ostrzega Brytyjskie Stowarzyszenie Dermatologów. Ciągłe napinanie włosów uszkadza cebulki tak, że mogą się one nigdy nie odnowić. W konsekwencji utracone włosy... 54
  • Know-how 2 wrz 2007, 22:00 54
  • Szybki jak dinozaur 2 wrz 2007, 22:00 . 54
  • Fitness mózgu 2 wrz 2007, 22:00 Szare komórki można kształtować tak jak mięśnie na siłowni 56
  • Szkoła obrazkowa 2 wrz 2007, 22:00 Młodzi mają problemy z porozumiewaniem się, bo nie potrafią pisać 64
  • Wielki wstręt 2 wrz 2007, 22:00 Obrzydzenie wywołuje wszystko to, co przypomina o naszym zwierzęcym pochodzeniu 66
  • Łowcy gwiazd 2 wrz 2007, 22:00 Jedyną pozostałością po homo sapiens mogą być sondy Voyager 68
  • Polska w urnie 2 wrz 2007, 22:00 Finansowanie partii z budżetu, mające zapobiec korupcji, stało się regulatorem polskiego życia politycznego 72
  • Ahmadineżad & Stone 2 wrz 2007, 22:00 Mahmud Ahmadineżad, prezydent Iranu, który straszy świat swoim programem nuklearnym, już wkrótce pojawi się na szklanym ekranie. Film biograficzny o nim ma zamiar nakręcić Oliver Stone. „Chcę pokazać sylwetkę ideowego... 76
  • Porywają i płacą 2 wrz 2007, 22:00 Oficjalnie rządy zapewniają, że z terrorystami nie negocjują. Nieoficjalnie godzą się płacić. I to dużo. Koreańczycy za uwolnienie zakładników przetrzymywanych przez talibów zgodzili się wycofać swoje wojska z Afganistanu. Eksperci... 76
  • Bieriezowski jak Trocki 2 wrz 2007, 22:00 Prokurator Czajka ogłosił, że złapano dziesięć osób podejrzewanych o zamordowanie Anny Politkowskiej, dziennikarki krytycznej wobec Kremla. Połowa zatrzymanych to Czeczeni, którzy mieli dokonać zabójstwa, druga połowa agenci FSB,... 76
  • Cameron policmajster 2 wrz 2007, 22:00 David Cameron, przywódca brytyjskich konserwatystów, ma pomysł na powstrzymanie wzrostu przestępczości. Polega on na ograniczeniu dzieciom dostępu do gier komputerowych i filmów z przemocą. „Gry komputerowe i brutalne filmy, które... 76
  • Bez granic 2 wrz 2007, 22:00 76
  • Zimbabwe górą 2 wrz 2007, 22:00 . 76
  • Pożar Europy 2 wrz 2007, 22:00 Unia Europejska radzi sobie z klęskami żywiołowymi, ale nie u siebie, lecz w Afryce 78
  • Zwycięstwo Marsa 2 wrz 2007, 22:00 Odrzucenie dolara jako światowej waluty stabilizacyjnej może spowodować globalny chaos 84
  • Lepper w Waszyngtonie 2 wrz 2007, 22:00 Flirt z przystawkami okazał się wyjątkowo niebezpieczny… dla amerykańskich republikanów 88
  • Rublowskie żony 2 wrz 2007, 22:00 Rosjan interesuje to jak wejść do rodziny miliardera, a nie tarcza antyrakietowa 92
  • Pasaż 2 wrz 2007, 22:00 Pachnieć jak Jennifer Lopez 98
  • Mademoiselle Keira 2 wrz 2007, 22:00 Keira Knightley jest nową twarzą wody perfumowanej Coco Mademoiselle, zapachu Chanel, dotychczas kojarzonego z Kate Moss. Gwiazda „Piratów z Karaibów" wystąpiła w filmie reklamowym wyreżyserowanym przez Joego Wrighta (m.in.... 98
  • Kopciuszek Eva 2 wrz 2007, 22:00 Inspiracją dla twórców Midnight Poison, najnowszych perfum Diora, była postać Kopciuszka. Twarzą zapachu jest Eva Green, znana głównie jako dziewczyna Bonda z „Casino Royale". Reklamówkę z jej udziałem nakręcił Wong... 98
  • Wieczór z Julią 2 wrz 2007, 22:00 Dobra wiadomość dla wielbicielek zapachu Boss Femme. Firma stworzyła jego skoncentrowaną, wieczorową wersję – Boss Essence de Femme. Twarzą nowych perfum jest znana modelka Julia Stegner, która przekonuje, że niezależnie od tego,... 98
  • Czarna róża dla Avril 2 wrz 2007, 22:00 Twórcy Black XS, najnowszych perfum Paco Rabanne, przekonują, że skomponowali zapach dla dziewczyn „rockandrollowych", czyli atrakcyjnych, niezależnych i aktywnych – takich jak piosenkarka Avril Lavigne. Black XS to także... 98
  • Lacroix i Madonna 2 wrz 2007, 22:00 Christian Lacroix ubierał m.in. księżną Dianę i Madonnę. Ostatnio projektant nawiązał współpracę z popularną firmą kosmetyczną Avon. Jej owocem są perfumy Christian Lacroix Rouge. To niebanalna kompozycja kwiatowo-szyprowa,... 98
  • Polka eksportowa 2 wrz 2007, 22:00 Dlaczego Polki lepiej sobie radzą w światowym show-biznesie niż Polacy 102
  • Moc i smak 2 wrz 2007, 22:00 Lokalna wódeczka to najlepsza pamiątka z wakacji 108
  • Laser 2 wrz 2007, 22:00 112
  • 9 godzin na kulturę 2 wrz 2007, 22:00 3 x AyoW Poznaniu, Warszawie i Krakowie wystąpi Ayo, niemiecka wokalistka nigeryjsko-romskiego pochodzenia. Ma 27 lat i na koncie zaledwie jeden album, który w Polsce doszedł jednak na szczyt listy bestsellerów i stał się platynową płytą.... 112
  • Krótko po Wolsku - Winni niewinni 2 wrz 2007, 22:00 Udowodnić komuś winę jest podobno łatwiej, niż dowieść własnej niewinności. Ale starać się trzeba. Nie dziwota więc, że podobno poseł Łyżwiński przedstawia coraz to nowe dowody swej niezdolności do popełnienia zarzucanych mu... 114
  • Ranking tygodnia 2 wrz 2007, 22:00 Najchętniej oglądane filmy fabularne26-30 sierpnia 2007tytuł/liczba widzów1. Formuła 1 Grand Prix Turcji2 389 088 Polsat2. Mecz piłki nożnej Bełchatów – Dnipro Dniepropietrowsk1 951 868 TVP 23. Mecz piłki nożnejGroclin –... 114
  • Salwy wrześniowe 2 wrz 2007, 22:00 Tak twardej walki o telewidza Polska jeszcze nie oglądała 116
  • Pełno na Próżnej 2 wrz 2007, 22:00 2 września rusza czwarta edycja Festiwalu Kultury Żydowskiej Warszawa Singera.  Na ulicę Próżną powróci radosne życie, gwar i zabawa: klezmerskie zespoły z całego świata zagrają koncerty, będą spektakle, a w jednej z bram do... 118
  • Wencel gordyjski - Niedziela w Hollywood 2 wrz 2007, 22:00 Dla Beckhama zabraknie miejsca w tajnym schronie scjentologów 120
  • Ueorgan Ludu 2 wrz 2007, 22:00 Na szczęście bez L. Wałęsy porozumienia sierpniowe bis * Partia i rząd w osobie Jarosława Kaczyńskiego podpisały porozumienie ze światem pracy reprezentowanym przez NSZZ „Solidarność" w osobie przewodniczącego Janusza Śniadka. Przewodniczący oświadczył, że jest ono w... 121
  • Skibą w mur - Świat z buta 2 wrz 2007, 22:00 Nawet dziurawy but – w odróżnieniu od polityków – ma nosa 122

ZKDP - Nakład kontrolowany