Architekt nowego świata

Architekt nowego świata

Dodano:   /  Zmieniono: 
Dla Polski George W. Bush gotów jest nawet założyć smoking

[ kliknij na powyższą grafikę, aby ściągnąć większą wersję ]
Kiedy George W. Bush przybył do Białego Domu, był wielką zagadką. W obliczu skrajnego zagrożenia szybko dał się poznać Amerykanom i obywatelom globu. Dwa lata po objęciu urzędu dzięki swoim zdolnościom stał się jednym z najlepszych, najbardziej stanowczych i najpopularniejszych przywódców swoich czasów. Porównywany jest często do prezydenta Ronalda Reagana. To zrozumiałe. Przez 45 lat przed Reaganem nie było równie skutecznego jak on republikańskiego prezydenta.

Poczucie misji
Ronald Reagan, obejmując w 1980 r. prezydenturę, miał za sobą wiele wystąpień, które od początku lat 50. wygłaszał w całym kraju do zwolenników konserwatywnego nurtu w polityce. Był znany jak Ameryka długa i szeroka. Jego wyborcy doskonale się orientowali, co może zrobić, a czego nie zrobi. Bush zaczynał zupełnie inaczej. Zajął się polityką w 1994 r. i niemal natychmiast został gubernatorem Teksasu, drugiego pod względem wielkości stanu Ameryki. Raczej trudno było go spotkać, a jeszcze trudniej usłyszeć na wiecu. Pięć lat później dość niespodziewanie podjął walkę o prezydenturę.
Nie mają racji ci, którzy zarzucają mu, że był do tego źle przygotowany. Miał doświadczenie w sprawowaniu władzy wykonawczej. Pełnienie funkcji gubernatora takich stanów, jak Kalifornia, Teksas i Nowy Jork, to bodaj najlepsza trampolina dla przyszłego szefa supermocarstwa.
Diametralnie różne były warunki ekonomiczne, w jakich dwaj najsłynniejsi ostatnio prezydenci USA zasiadali w Owalnym Gabinecie. Gdy Reagan przejmował urząd, Stany Zjednoczone były pogrążone w kryzysie. W listopadzie 1980 r. gospodarka znajdowała się w fatalnym stanie, mieliśmy inflację i wysokie stopy procentowe, a dolar leciał w dół. Przeżywaliśmy też kryzys społeczny (niebezpieczna fala przestępczości) i międzynarodowy (ekspansja ZSRR). W oczach topniała siła Stanów Zjednoczonych. George Bush objął władzę w wyjątkowo spokojnym momencie. Dla niego kryzys międzynarodowy przyszedł nieoczekiwanie, a wraz z nim, równie nieoczekiwanie, poczucie misji.

Wśród wielkich Ameryki
Wydarzenia 11 września 2001 r. zmieniły prezydenta i Amerykę - zjednoczyły ich. Wielki prezydent musi mieć wyraźny cel przewodni. George Washington ustanowił rządy konstytucyjne - odszedł po ośmiu latach prezydentury. Abraham Lincoln uratował unię, a Franklin D. Roosevelt wygrał II wojnę światową. Po wielkiej prezydenturze każdego z nich pozostanie w świadomości potomnych to jedno wydarzenie. Gdy Bush objął urząd, chciał zrobić wiele, ale nie wiedział, co jest najważniejsze.
Atak na Amerykę spowodował, że zmieniło się otoczenie prezydenta. Kiedy obejmował urząd, u jego boku stali doradcy mający tradycyjne podejście do polityki zagranicznej, streszczające się w zasadzie: "Nie angażuj się zanadto. Liczy się siła, a nie ideały". Ta zachowawcza polityka dominowała przez całe lata 90. Nie odpowiadając na wyzwania nowych czasów, w jakimś sensie umożliwiła tragedię z 11 września. Pojawiły się oskarżenia, że nie interesowaliśmy się losem innych narodów, jeśli tylko współpracowały one ze Stanami Zjednoczonymi. Po 11 września stało się jasne, że wewnętrzne problemy innych krajów - zwłaszcza na Bliskim Wschodzie - mają znaczenie także dla USA. Gospodarki tych państw kulały, a władzę sprawowali dyktatorzy. To tworzyło pożywkę dla ekstremizmu religijnego, który znalazł później wyraz w terrorze.
Wszyscy wielcy prezydenci mieli poczucie misji. Niektórzy, jak Franklin Roosevelt czy Ronald Reagan, mieli je od chwili objęcia urzędu. Inni odnajdywali je w połowie kadencji, jak choćby Theodore Roosevelt, który został prezydentem w przekonaniu, że pochłoną go sprawy wewnętrzne, a potem wybuchła I wojna światowa. George W. Bush dostrzegł swą misję w walce z terroryzmem. Na razie sukcesy pozwalają mu stanąć w panteonie wielkich prezydentów.

Polska, czyli lojalny partner
Przez te trzy lata prezydentury i dwa lata wojny z terroryzmem Bush miał w Polsce wiernego sojusznika. Dlatego dziś na wiele sposobów ją wyróżnia. George Bush nie znosi uroczystych kolacji dla głów państw - trzeba wtedy założyć smoking, być z gośćmi do późnego wieczora i wysłuchiwać długich przemówień. On tego nie cierpi. Niekiedy jednak to robi, dając wyraz szczególnej atencji. Wydał dotychczas trzy oficjalne kolacje - dla prezydenta Meksyku, Filipin i... Polski. Czyniąc to, zdaje się mówić: "Mój przyjacielu, dla Ciebie założę smoking. Dla Ciebie pójdę spać późno. Nie dla wielu jestem w stanie to zrobić".
Amerykanie widzą w Europie kontynent, który gdzieś po drodze stracił poczucie celu, wiarę w swoje instytucje i przegrał gospodarczo. Polska wyróżnia się na tym tle jako duży kraj z silną świadomością narodową i mocnym poczuciem przynależności do Zachodu, ale także kraj, w którym wciąż żywa pozostaje pamięć o tym, jak cenna jest wolność. Pamięć, którą zatraciło wiele krajów Europy Zachodniej. To sprawia, że Polska jest ważnym i - co być może istotniejsze - lojalnym partnerem USA.

Najważniejsze już było
Jedno z najważniejszych przemówień w czasie swej prezydentury George Bush już wygłosił. W Warszawie. Przygotowując je, musieliśmy sobie odpowiedzieć na pytanie, jak daleko na wschód powinno się rozszerzyć NATO. Prezydent ogłosił wtedy ważną decyzję, że powiększamy sojusz w sposób wyraźny i zdecydowany. Dla Polaków miał zaś klarowną wizję nowej Europy. Taka wizja polityczna pojawia się raz na pokolenie, więc teraz w Krakowie raczej nie spodziewajmy się deklaracji o podobnym ciężarze gatunkowym. Prezydent będzie chciał podziękować Polsce za jej wkład w wojnę w Iraku. Ale nie tylko za wojnę, bo przecież Polska reprezentowała amerykańskie interesy w Iraku przez ostatnie dziesięciolecie. Do dziś wiele spraw pozostaje tajnych i wiele podziękowań zostanie wyrażonych po cichu.
Prezydent - architekt nowego świata - będzie chciał mówić o tym, jak "nowa Europa" może pomóc "starej Europie" w powrocie do tradycyjnych ideałów. Zwróci się też do Rosji i powie o działaniach, jakie powinna podjąć, by zakończyć proces odchodzenia od komunizmu i stać się państwem w pełni demokratycznym. Wskaże na sukcesy krajów Europy Środkowej i podkreśli znaczenie wolnej prasy, swobody religijnej, respektowania niepodległości i nienaruszalności terytorialnej krajów sąsiednich.
Powinien również powiedzieć o potrzebie tchnięcia nowego ducha w sojusz Zachodu, ponieważ Polska nie może być zmuszona do dokonywania wyborów między przyjaźnią z Ameryką (bardzo ważną) a partnerstwem gospodarczym z Niemcami (równie ważnym). Narodom Europy Środkowej należy dać poczucie, że partnerstwo transatlantyckie jest trwałe i mocne.

David Frum

Prezydenci USA w Polsce
Richard M. Nixon (1969-1974)
31 maja - 1 czerwca 1972 r., Warszawa (wizyta oficjalna)
18-20 lutego 1993 r., Warszawa
Nixon przyjechał prywatnie na zaproszenie prezydenta Lecha Wałęsy.

Gerald R. Ford (1974-1977)
28-29 lipca 1975 r., Warszawa i Kraków
Ford przyjechał z oficjalną wizytą, deklarował "odprężenie" w stosunkach Wschód - Zachód.

Jimmy Carter (1977-1981)
29-31 grudnia 1977 r., Warszawa (wizyta oficjalna)

Ronald W. Reagan (1981-1989)
14-15 września 1990 r., Warszawa i Gdańsk
Reagan przyjechał prywatnie. "Polacy mogą liczyć na pomoc i poparcie Stanów Zjednoczonych" - zadeklarował.

George H. W. Bush (1989-1993)
9-11 lipca 1989 r., Warszawa i Gdańsk
Bush spotkał się z przywódcami rządowymi i liderami "Solidarności", wygłosił przemówienie przed Zgromadzeniem Narodowym. Zawarto porozumienie dotyczące restrukturyzacji polskiego zadłużenia.

5 lipca 1992 r., Warszawa
Prezydent wziął udział w ceremonii złożenia prochów Ignacego J. Paderewskiego w warszawskiej katedrze.

20-21 lipca 1995 r., Kraków (wizyta prywatna)

29-1 lipca 1997 r., Gdańsk
Prywatna wizyta na zaproszenie Lecha Wałęsy w związku z obchodami tysiąclecia Gdańska. Bush otrzymał honorowe obywatelstwo Gdańska oraz Krzyż Wielki Orderu Zasługi RP.

11-12 listopada 1999 r., Warszawa
Prywatna wizyta na zaproszenie wicepremiera Leszka Balcerowicza.

William J. Clinton (1993-2001)
6-7 lipca 1994 r., Warszawa
Podczas tej nieoficjalnej wizyty Clinton zapowiedział poszerzenie NATO m.in. o Polskę. "Nic o was bez was" - powiedział.

10-11 lipca 1997 r., Warszawa
Prezydent zaprosił Polskę do NATO. "Za dwa lata w sojuszu" - usłyszeliśmy.

17-18 maja 2001 r., Warszawa (wizyta prywatna)

George W. Bush (2001-)
15-16 czerwca 2001 r., Warszawa
Wizyta oficjalna. Pierwszy raz w historii prezydent USA przedstawił w Polsce tak znaczące politycznie założenia amerykańskiej polityki zagranicznej wobec krajów europejskich (zapowiedź dalszego rozszerzenia NATO oraz bezpieczeństwa światowego).

30-31 maja 2003 r., Kraków
Więcej możesz przeczytać w 22/2003 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 22/2003 (1070)

  • Wprost od czytelników 1 cze 2003, 1:00 Listy od czytelników 3
  • Na stronie - OSTalgia 1 cze 2003, 1:00 Życie musi nas wziąć za pysk 3
  • Peryskop 1 cze 2003, 1:00 [ kliknij na powyższą grafikę, aby ściągnąć większą wersję ]Luśnia kłamcą lustracyjnym? Posłowi Robertowi Luśni zarzucono kłamstwo lustracyjne. 15 maja rzecznik interesu publicznego skierował do sądu lustracyjnego wniosek o... 6
  • Dossier 1 cze 2003, 1:00 KRZYSZTOF JANIK, minister spraw wewnętrznych i administracji "Każda partia rządząca ma swoje afery. Natura rzeczy jest taka i trzeba ją uszanować, że to, co ujdzie posłowi czy politykowi partii opozycyjnej, nie uchodzi na sucho ani na... 7
  • Z życia koalicji 1 cze 2003, 1:00 Mieczysław Rakowski będzie miał talk show w telewizji! W jakiej telewizji? Głupie pytanie, oczywiście, w Telewizji Białoruskiej oddział w Warszawie, w regionalnej Trójce, w prime time, w soboty wieczorem. Proponujemy jako hostessę... 8
  • Z życia opozycji 1 cze 2003, 1:00 Nasze słowo znowu ciałem się stało. O ile w cyberprzestrzeni coś ma ciało. Kilka miesięcy temu napisaliś-my, że powstała kultowa strona www.spieprzajdziadu.pl, na której młodzież czci Lecha Kaczyńskiego jako lidera... 9
  • M&M 1 cze 2003, 1:00 NOWY RODZAJ AFERY - felieton Marka Majewskiego 10
  • Playback 1 cze 2003, 1:00 10
  • Maria Danilewicz-Zielińska (1907-2003) 1 cze 2003, 1:00 Była nazywana archiwistką polskiej emigracji - część tych archiwów spłonęła w pożarze, który wybuchł w jej portugalskim domu w 2001 r. (mieszkała tam od 1973 r.). Urodziła się w 1907 r. w Aleksandrowie Kujawskim. Skończyła polonistykę. Przed wojną pracowała w Bibliotece... 10
  • Fotoplastykon 1 cze 2003, 1:00 12
  • Poczta 1 cze 2003, 1:00 Listy od czytelników 14
  • Kadry 1 cze 2003, 1:00 15
  • Dynamiczny bezruch 1 cze 2003, 1:00 Ranking polityków: tylko dwóch polityków ma więcej ocen pozytywnych niż negatywnych 16
  • Trzeci filar 1 cze 2003, 1:00 Czy Polska może rządzić Unią Europejską? 22
  • Idę, więc jestem 1 cze 2003, 1:00 Co piąty pielgrzym w Europie jest Polakiem 24
  • Zmierzch Gdańska 1 cze 2003, 1:00 Gdańsk przegrywa z Kilonią, Rostokiem, Tallinem i Kłajpedą 28
  • Parobek z przyszłością 1 cze 2003, 1:00 10 proc. gospodarstw wytwarza aż 90 proc. całej produkcji rolnej RP. Pół miliona miejsc pracy stworzyli polscy farmerzy. 32
  • Zawracanie gitary - Cienie gabinetu 1 cze 2003, 1:00 Tylko prywatyzacja ukróci państwowe złodziejstwo 36
  • Nałęcz - Świadectwo faktów 1 cze 2003, 1:00 Ilekroć Polska otwierała się na Europę, zawsze zyskiwała 36
  • Giełda i wektory 1 cze 2003, 1:00 Hossa Świat Trzej pancerni Uważni obserwatorzy niemieckiego rynku dostrzegli tam oznaki koniunktury. Na razie jedynie na pancerne samochody. Volkswagen, DaimlerChrysler i BMW sprzedały o 20 proc. więcej takich aut niż rok wcześniej.... 38
  • Polak Polakowi pasożytem 1 cze 2003, 1:00 Odpowiedzialność to coś, co powinni ponosić inni - kpił Napoleon Bonaparte. W Polsce uczyniono z tej kpiny niemal zasadę współżycia społecznego: mniejszość ponosi odpowiedzialność za większość wyzyskiwaczy. "Być wolnym, to ponosić odpowiedzialność za to, co się czyni" -... 40
  • Dolaroekonomika 1 cze 2003, 1:00 Słabszy dolar wzmacnia Amerykę 46
  • PIT-ania zasadnicze 1 cze 2003, 1:00 Rząd odłożył przyjęcie programu Kołodki. I słusznie! Po co drażnić społeczeństwo przed referendum? 50
  • Reklama wolności 1 cze 2003, 1:00 Telewizje kończą wojnę o reklamę - zyskują widzowie, czytelnicy i słuchacze 54
  • Słońce w bojlerze 1 cze 2003, 1:00 Dzięki zastosowaniu energii słonecznej o połowę zmniejszymy opłaty za ciepłą wodę 58
  • Załatwione odmownie 1 cze 2003, 1:00 Socjalizm w Ameryce został wypróbowany i upadł 380 lat temu 60
  • Supersam 1 cze 2003, 1:00 Gingo ratunkowy Fiat gingo to model, który ma uratować przed upadkiem turyński koncern samochodowy. Samochód zaprezentowano na tegorocznym salonie w Genewie. Produkowany w Polsce gingo będzie kosztował około 27 tys. zł. Auto... 62
  • Wrażliwy macho 1 cze 2003, 1:00 Całe życie byłem jak zaciśnięta pięść: waliłem, miażdżyłem, wymierzałem ciosy. Teraz chcę rozluźnić te zaciśnięte dłonie i swobodnie dotykać rzeczy" - wyznaje jeden z bohaterów sztuki Tennessee Williamsa "Kotka na rozpalonym blaszanym dachu". To najkrótszy opis mężczyzny... 64
  • Weekend z przyjemnością 1 cze 2003, 1:00 Praga, Amsterdam i Wiedeń wyrosły na stolice europejskiej rozrywki 68
  • Rekiny konsumpcji 1 cze 2003, 1:00 Sześć miliardów złotych rocznie wydają Polacy na dzieci w wieku 6-18 lat 72
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Lament z przypalonego garnka 1 cze 2003, 1:00 Drogi Robercie, CzujĘ siĘ fatalnie, bo przedwczoraj przypaliŁem sos. Jest to rodzaj tragedii, który potrafi mnie wpędzić w długotrwałą depresję. Sos był pomidorowy, zdążyłem w niego zainwestować dużo produktów i masę pracy. 74
  • Szwajcaria narodów 1 cze 2003, 1:00 "Nowa Unia Europejska" - konkurs "Wprost" i Polskiej Fundacji im. Roberta Schumana 76
  • Pasztet z Edyty 1 cze 2003, 1:00 Edyta Górniak na naszych oczach została zmielona i rozsmarowana na zagranicznych grzankach tak cieniutko, że już jej prawie nie widać 78
  • Ameryka w czerwonej sieci 1 cze 2003, 1:00 50 lat temu stracono w USA Rosenbergów, fa ktycznych twórców sowieckiej bomby atomowej 80
  • Know-how 1 cze 2003, 1:00 Remont serca Poznańscy lekarze pod kierownictwem prof. Tomasza Siminiaka z Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Poznaniu pierwsi na świecie przeszczepili do serca wyhodowane w laboratorium komórki, nie otwierając klatki... 83
  • Nakłuwanie miłorzębu 1 cze 2003, 1:00 Leczenie astmy lekami homeopatycznymi to strata pieniędzy - stwierdzili ostatnio specjaliści z Peninsula Medical School w Exeter w Wielkiej Brytanii. Brytyjscy uczeni przebadali 93 dzieci w wieku 5-15 lat, cierpiących na tę chorobę. U żadnego z nich po roku leczenia... 84
  • Grypą w raka 1 cze 2003, 1:00 Wirusy zwalczają nowotwory, choroby serca i infekcje 90
  • Bez granic 1 cze 2003, 1:00 Ziemia zadrżała Całe rodziny zostały uwięzione w ruinach domów - mówił zdenerwowany algierski premier Ahmed Ouyahia. Jego kraj nawiedziło jedno z największych trzęsień ziemi w historii. W katastrofie zginęło prawie 1,6... 92
  • Architekt nowego świata 1 cze 2003, 1:00 Dla Polski George W. Bush gotów jest nawet założyć smoking 94
  • Upiór Saddama 1 cze 2003, 1:00 Prawdę o Husajnie skrywają masowe groby. W nich Irakijczycy szukają dziś swych bliskich - Agata Jabłońska z Iraku. 100
  • Ambasador nadzwyczajny 1 cze 2003, 1:00 Szewach Weiss zbudował polski dom pod izraelską flagą 104
  • Iwan rządzi Niemcami 1 cze 2003, 1:00 Schröder zawiązał sobie pętlę na szyi 106
  • Irlandzkie lustro 1 cze 2003, 1:00 Czy będziemy jak Irlandczycy, tylko trochę bardziej? 108
  • Ostry zakręt 1 cze 2003, 1:00 Ukraina oddala się od Europy. Ten nie wypowiedziany wniosek ciążył nad odbywającą się w krakowskiej Willi Decjusza konferencją dotyczącą trójkąta weimarskiego i Ukrainy. 110
  • Cytat dyplomatyczny - Papież z dziwnego kraju 1 cze 2003, 1:00 Co sprawia, że niektórzy rodacy papieża wciąż mają kłopot z rozpoznaniem białego i czarnego? 110
  • Menu 1 cze 2003, 1:00 Kraj Gaiman w krainie czarów Być może następny komiks, wiersz lub scenariusz Neila Gaimana opowie o portfelu skradzionym w biały dzień w centrum Warszawy. Gdy sławny Brytyjczyk podpisywał swoją "Koralinę", stołeczni... 112
  • Młot bogów 1 cze 2003, 1:00 Ojcowie-założyciele" współczesnego rocka, którzy dla tego gatunku zrobili tyle, ile razem Mahler i Webern dla XX-wiecznej muzyki klasycznej - tak ocenia się znaczenie Led Zeppelin. 116
  • Błazen Europy 1 cze 2003, 1:00 Roberto Benigni: hochsztapler czy geniusz kina? 118
  • Kino Tomasza Raczka 1 cze 2003, 1:00 Matrix -Reaktywacja, W poniedziałek rano 119
  • (Nie)użyteczni idioci 1 cze 2003, 1:00 Lewicowi intelektualiści i artyści uważają bezmyślne krytykowanie Ameryki za kwintesencję wolności 120
  • Polski Rosjanin 1 cze 2003, 1:00 Walczyliśmy przeciw faszystom, a przecież sami byliśmy faszystami - odkrył Bułat Okudżawa 122
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego 1 cze 2003, 1:00 Recenzje płyt 123
  • Seks w polityce 1 cze 2003, 1:00 Życie seksualne polskich polityków tradycyjnie owiane było mgiełką tajemnicy. O sekretarzu Gomułce było jedynie wiadomo, że żonę ma. Raz nawet padło z trybuny jej imię, a było ono: "Zofia". Szary obywatel wizerunku Zofii nie znał. Być może pokazała ją kiedyś Kronika Filmowa na... 124
  • Towarzysze i koledzy - Krótka instrukcja 1 cze 2003, 1:00 Zgłosiła się do mnie nie tak dawno grupa młodych działaczy z pytaniem, czy ja wiem, jak się tworzy w naszym kraju grupę osób sprawujących władzę. A ponieważ widzę społeczne zainteresowanie w tym temacie, po wielu wywiadach środowiskowych postanowiłem napisać i upowszechnić... 124
  • Organ Ludu 1 cze 2003, 1:00 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 22 (35) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 26 maja 2003 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza ZostaŁo 12 dni Alarm niebieski Najwyższe władze partyjne i państwowe ogłosiły w Polsce "alarm... 125
  • Polacy nie sypią 1 cze 2003, 1:00 Stara rymowanka: "Przeżyliśmy potop szwedzki, przeżyjemy i radziecki" mogłaby dzisiaj brzmieć: "Przeżyliśmy różne zera, przeżyjemy i Leppera" 126