Biały eksport

Biały eksport

Popyt na polskie pielęgniarki pięciokrotnie przewyższa podaż Nie chcemy być ofiarami transformacji", "Chcemy pracy i godziwej płacy" - pod takimi hasłami jeszcze w 2000 r. protestowały pielęgniarki. Górnicy i pielęgniarki najczęściej wychodzili na ulice Warszawy, protestując przeciwko zamykaniu kopalń i szpitalnych oddziałów. Kolejne rządy twierdziły, że zwolnienia pielęgniarek są normalne, a górników - konieczne. I jak zwykle rynek okazał się mądrzejszy od rządzących. Dziś polskie szpitale poszukują pielęgniarek, a szkoły górnicze rozszerzyły nabór. Okazało się, że pielęgniarki i górnicy są nie tylko poszukiwani na rynku pracy, ale mogą też być polskim hitem eksportowym.
Pielegniarki pożądania
Starzejąca się Europa poszukuje w Polsce pielęgniarek, lekarzy, rehabilitantów, fizjoterapeutów czy dietetyków. Polaków zatrudnia się co najmniej z dwóch powodów: niezłych kwalifikacji i niskich kosztów zatrudnienia. Od czasu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej trwa nieustanny popyt na nasze pielęgniarki. W Krakowie i Warszawie po zaświadczenia potwierdzające uprawnienia do wykonywania zawodu w krajach unii zgłasza się każdego tygodnia kilkadziesiąt osób. Po polskie pielęgniarki sięgają także Amerykanie, którzy dotychczas ściągali je głównie z Filipin i Indii. Już dziś ofert pracy jest pięciokrotnie więcej niż pielęgniarek w kraju (200 tys.). Pielęgniarz Marek Pawłuszewski, z warszawskiego szpitala Ministerstwa Obrony Narodowej, tylko w ciągu dwóch miesięcy od chwili wysłania swojego CV otrzymał 20 propozycji pracy za granicą.
Polska może pójść w ślady Filipińczyków, którzy z zarobkowej emigracji swoich obywateli uczynili dochodowy biznes. To właśnie 7 mln bagong baya-ni (nowych bohaterów), jak pracowników kontraktowych nazywają Filipińczycy, pracuje w 160 krajach i zarabia prawie 20 mld USD rocznie. Według Międzynarodowego Funduszu Walutowego, Filipińczycy zarabiają piątą część ze 100 mld USD uzyskiwanych przez gastarbeiterów na świecie.
Pielęgniarek potrzeba w całej bogatej Europie, bo Europejczycy żyją od czasów II wojny światowej o 20 lat dłużej, co oznacza, że dłużej potrzebują opieki i pomocy medycznej. Według opracowania Komisji Europejskiej ds. Rynku Pracy, już wkrótce największy popyt na rynku pracy będzie na zawody pielęgnacyjno-opiekuńcze: geriatrów, pielęgniarki, rehabilitantów czy fizjoterapeutów.

Polki za Filipinki
Usługi opiekuńcze już od lat funkcjonują na Zachodzie właściwie tylko dzięki imigrantom. Najszybciej rósł popyt na pielęgniarki, ale nie przypuszczano, że na tym rynku dojdzie do takiego przyspieszenia. Jeszcze trzy lata temu holenderska minister zdrowia Els Borst zachęcała holenderskie szpitale, by zatrudniały Polki. Po trzech latach pielęgniarek potrzebują szpitale w całej Europie. Nie wystarcza już import z Filipin czy RPA. Okazało się, że południowoafrykańskie pielęgniarki kiepsko się aklimatyzują w Europie. Najbardziej pożądane stały się więc pielęgniarki z Polski, Węgier, Czech, Słowacji i krajów nadbałtyckich. Dziennik "The Scotsman" napisał nawet, że skoro "Szkocja ma historyczne więzy z krajami bałtyckimi i z Polską, nie będzie trudności z asymilacją pielęgniarek".
W USA zawód pielęgniarski znajduje się na liście urzędu imigracyjnego jako jeden z uprzywilejowanych. Amerykanie, podobnie jak Europejczycy, dotychczas szukali pielęgniarek głównie na Filipinach oraz w takich krajach jak Jamajka czy Trynidad i Tobago. To jednak nie wystarcza, bo obecnie na każde trzy odchodzące na emeryturę pielęgniarki przychodzi tylko jedna nowa.
Walka o polskie pielęgniarki powoduje, że zagraniczni pracodawcy coraz częściej decydują się na pokrycie kosztów kursów językowych. Tak jest w wypadku Włochów, Holendrów czy Niemców. Jeszcze dwa lata temu warunkiem zakwalifikowania się na wyjazd do USA było posiadanie certyfikatu z języka angielskiego. Obecnie trwają negocjacje z amerykańskimi pracodawcami dotyczące sponsorowania kursów języka angielskiego dla osób, które chcą wyjechać. Amerykanie podjęli już współpracę z Akademią Medyczną w Gdańsku: w ramach wspólnego projektu otwarto nowy kierunek, na których część zajęć będzie się odbywać w języku angielskim.

Pielęgniarki, lekarze, fizjoterapeuci
Jak mówi Dorota Mielecka, naczelna pielęgniarka Akademickiego Szpitala Klinicznego we Wrocławiu, od czerwca wpływają do niej co tydzień co najmniej 2 podania o zwolnienie. Od 2001 r. do maja 2004 r. tylko z województwa dolnośląskiego wyjechało ponad 600 pielęgniarek, najwięcej do Włoch, które przyjmą 20 tys. Polek. Włosi szukają w Polsce także fizjoterapeutów i rehabilitantów. Jedną z kandydatek do wyjazdu jest Karolina Fronczek, której zostało dwa lata do ukończenia studiów na specjalizacji fizjoterapia. Magdalena Brokowska, rehabilitantka z Siedlec, planuje z kolei wyjazd do Wielkiej Brytanii. Do Wielkiej Brytanii zdecydowała się też wyjechać Aleksandra Siewiera, pielęgniarka z Gdańska. Od roku uczęszcza na specjalny kurs językowy - english for nursing (angielski dla pielęgniarek).
Wyjazdy polskich pielęgniarek powodują, że w wielu szpitalach liczba pracowników średniego personelu medycznego spadła. Największy kryzys czeka nas w 2006 r. Do tego czasu na emeryturę przejdzie 20 proc. pielęgniarek i tyle samo prawdopodobnie wyjedzie do pracy na Zachodzie. Dla polskich pacjentów oznacza to, że co trzeci z nich będzie pozbawiony podstawowej opieki. Już dzisiaj na 60 pacjentów przypadają na dyżurze dwie pielęgniarki, podczas gdy w unii - co najmniej pięciokrotnie więcej.

Zawód przyszłości
Nadmiar pielęgniarek na polskim rynku spowodował, że latach 90. zlikwidowano szkoły pielęgniarskie. Podobnie było ze szkołami górniczymi, dla których jeszcze pięć lat temu nikt nie widział przyszłości. Teraz młodych i wykształconych górników brakuje nie tylko w Polsce, ale także na Słowacji, w Czechach oraz w Ameryce Południowej. O ile jednak w wypadku górników już w tym roku reaktywowano przy technikach klasy górnicze, to w wypadku pielęgniarek sprawa jest trudniejsza, bo to kształcenie jest droższe i dłuższe - najczęściej na studiach magisterskich. Jak informuje prof. Andrzej Jamiołkowski, przewodniczący Państwowej Komisji Akredytacyjnej, w ostatnich dwóch lat do komisji wpłynęło 15 wniosków o utworzenie kierunków pielęgniarskich - zarówno w państwowych, jak i prywatnych uczelniach (pozytywnie zaopiniowano 5 wniosków).
Przykład pielęgniarek pokazuje, że tam, gdzie działa wolny rynek i prawdziwa konkurencja, rynek pracy sam się reguluje. Jeszcze pięć lat temu pielęgniarki twierdziły, że nie ma dla nich przyszłości, dzisiaj okazuje się, że to jeden z najlepszych zawodów, w którym zatrudnienie jest pewne na co najmniej kilka dekad.
Okładka tygodnika WPROST: 37/2004
Więcej możesz przeczytać w 37/2004 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 1
  • bez-nazwy IP
    Ci co zaproponowali pracę Panu Markowi P raczej nie wiedzieli,że jest on homo i ma HIV-a.

    Spis treści tygodnika Wprost nr 37/2004 (1137)

    • Wprost od czytelników 12 wrz 2004 To nie nasz problem Myślę, że Niemcy nie mają większych szans na zwycięstwa przed trybunałem europejskim. Wszak ten trybunał rządowi polskiemu, a nie ukraińskiemu czy białoruskiemu zlecił rozwiązanie problemu zabużan. A więc - przez... 3
    • Na stronie - Debelkizacja Polski 12 wrz 2004 Belkizacja polityki jest dla podatników bardziej dolegliwa, czyli bardziej kosztowna, od falandyzacji prawa Belkizacja polityki jest dla systemu politycznego Polski mniej więcej tym samym, czym dla systemu prawnego Polski była falandyzacja prawa. Tyle tylko, że falandyzacja... 3
    • Skaner 12 wrz 2004 Na pohybel aferzystom! Jest szansa na pozbycie się z Sejmu gromady pijaków, aferzystów i zwykłych nierobów. Większość Polaków popiera już bowiem okręgi jednomandatowe, których wprowadzenie wyeliminuje... 8
    • Dossier 12 wrz 2004 LECH WAŁĘSA były prezydent RP Mam 61 lat i z męskich spraw zostało mi tylko golenie "Głos Wielkopolski" KRZYSZTOF OPAWSKI minister infrastruktury Łatwiej o optymizm wtedy, kiedy się nie wie, o czym się mówi Radio PIN... 9
    • Sawka 12 wrz 2004 10
    • Kadry 12 wrz 2004 11
    • Playback 12 wrz 2004 13
    • M&M 12 wrz 2004  ANI ZA WASZĄ ANI ZA NASZĄ WOLNOŚĆ NIE WOLNO Ci i ci są nam obcy. Lecz milczeć się nie da, choć słów brak i niedobry to temat do fraszek. "Nasza" lub "wasza" może być wolność. Lub bieda. Ale wszystkie... 13
    • Poczta 12 wrz 2004 Oświadczenie W artykule "Walcowanie polityków" (nr 35) bez wiedzy oraz zgody autora tekstu - Pawła T. Felisa - dokonano wielu zmian redakcyjnych, które zniekształciły niektóre jego poglądy i opinie. Między... 13
    • Nałęcz: Sposób na bogactwo 12 wrz 2004 Polska wkrótce zostanie podzielona na patriotów gotowych przegryźć niemieckie gardła i na sprzedawczyków Z polityką jest podobnie jak z pogodą. Żadna sytuacja nie trwa wiecznie. Po długiej spiekocie przychodzi deszcz, a po nim znowu pojawia się słońce. Analogicznie na arenie... 14
    • Ryba po polsku: Pisarze do libretta, kompozytorzy do partytury 12 wrz 2004 Po otrzymaniu subwencji od ministra Dąbrowskiego i z Brukseli jestem gotów napisać politoperę "Na kolanach do Moskwy" My tu ciągle o wypędzonych i Powiernictwie Pruskim, a tam, za Odrą, dzieją się naprawdę ciekawe i ważne rzeczy. Rozkwita kultura, pleni się sztuka. Niedawno w... 15
    • Z życia koalicji 12 wrz 2004  Brunatny Robert pisze książkę! W swej pasjonującej opowieści Robert Kwiatkowski chce ujawnić całą prawdę o aferze Rywina. Książkę wyda Muza czy Agora? Nikczemnik Sadowski nie będzie już ministrem sprawiedliwości. Biedaczyna... 16
    • Z życia opozycji 12 wrz 2004  Andrzej Modrzejewski jest na ty z Marianem Krzaklewskim! Nic dziwnego, że w tej sytuacji wzięli go na cel UOP i Zbigniew Siemiątkowski. Człowiek, który utrzymuje tak bliskie kontakty z Krzaklewskim, musi być niebezpieczny dla... 17
    • Fotoplastykon 12 wrz 2004 Henryk Sawka www.przyssawka.pl 18
    • Wielka wsypa 12 wrz 2004 Polscy politycy w kieszeni ukraińskich szejków Bombą, która uderzy w dużą część polskiej klasy politycznej, będzie świadek, który pojawi się przed komisją śledczą ds. Orlenu. Może on odegrać w tej sprawie taką rolę, jaką odegrał Masa w procesie "Pruszkowa". Tym świadkiem jest... 20
    • Depostkomunizacja 12 wrz 2004 Polska się zmieni, jeśli prawica będzie rządzić co najmniej dwie kadencje Dotychczas polska lewica była jak Franciszek Józef I: ludzie rodzili się i umierali, a on wciąż rządził. Teraz Franciszkiem Józefem musi się stać prawica. Rządy formacji postsolidarnościowych różnych... 24
    • Zmęczona demokracja 12 wrz 2004 Nie chodząc na wybory, stwarzamy warunki do rządzenia wrogom demokracji Dlaczego obywatele rezygnują z uczestnictwa w wyborach? Dlaczego nie wierzą, że kartka wyborcza jest skutecznym narzędziem demokracji? W Izraelu odpowiedzi na takie pytania dostarcza na przykład to, co... 26
    • Biały eksport 12 wrz 2004 Popyt na polskie pielęgniarki pięciokrotnie przewyższa podaż Nie chcemy być ofiarami transformacji", "Chcemy pracy i godziwej płacy" - pod takimi hasłami jeszcze w 2000 r. protestowały pielęgniarki. Górnicy i pielęgniarki najczęściej wychodzili na ulice Warszawy, protestując... 28
    • Grupa trzymająca bank 12 wrz 2004 Bank Gospodarki Żywnościowej żywi polityków "Finanse dla Ciebie" - takim sloganem reklamuje swoje usługi Bank Gospodarki Żywnościowej, dziesiąta co do wielkości instytucja finansowa w Polsce warta około 2 mld zł. Politycy z otoczenia premiera Marka Belki i byłego ministra... 30
    • Giełda 12 wrz 2004 Hossa Świat Miliard na szynach Prawie miliard dolarów zarobią trzy firmy: japońska Kawasaki Heavy Industries, francuska Alstom i kanadyjska Bombardier na modernizacji chińskich sieci kolejowych. Konsorcjum ma dostosować pięć linii o... 32
    • Belka pod nogami 12 wrz 2004 Jak zniechęcano nas do przedsiębiorczości Więcej chleba, cukru i smalcu dla najbiedniejszych" - obiecuje Krzysztof Janik, przewodniczący SLD. Szef dogorywającego ugrupowania odkrył niedawno, że należy obniżyć podatki najgorzej zarabiającym i podwyższyć tym, którzy zarabiają... 34
    • Gilotyna Wiedekinga 12 wrz 2004 Jak Porsche stał się najbardziej dochodową firmą samochodową świata To jest magazyn, a nie fabryka!" - krzyknęli Yoshiki Iwata i Chihiro Nakao, japońscy eksperci motoryzacyjni, na widok zakładów Porsche w Stuttgarcie w 1992 r. To już jednak historia. Wartość koncernu Porsche... 38
    • Balcerowicz wprost: W drodze do kapitalizmu 12 wrz 2004 Nie ma innowacyjnej gospodarki bez kapitalistycznej konkurencji Ogromna większość ludzkości żyła do początków XIX wieku w nędzy, a życie ludzi było krótkie i pełne zagrożeń. Nawet elity nie były wolne od niebezpieczeństw zarazy i pod niektórymi względami - na przykład... 42
    • 2 x 2 = 4: Nam się nie chce 12 wrz 2004 Niedostatek instynktu państwowego Polaków to bolesny relikt komunizmu W przeciwieństwie do optymistów, którzy wierzyli w dziesiątki medali olimpijskich, ja nie miałem najmniejszych złudzeń. Nie miałem ich dlatego, że od wielu lat obserwuję pogłębiającą się demobilizację (nie... 44
    • Adres marzeń 12 wrz 2004 Z konta w cztery kąty Jeśli 200 tys. zł ulokujemy w banku, to przy oprocentowaniu 4 proc. w skali roku zarobimy około 660 zł miesięcznie, od czego jeszcze będziemy musieli zapłacić "podatek Belki". Te same pieniądze zainwestowane w mieszkanie na wynajem, na przykład w... 46
    • Bank w domu 12 wrz 2004 Jak najtaniej pożyczyć pieniądze na mieszkanie lub dom Im kto bogatszy, tym bardziej żyje na kredyt" - zauważył kiedyś Amerykanin John Pierpont Morgan starszy, jeden z największych bankierów w historii. Zasada ta sprawdza się także w Polsce. W ubiegłym roku Polacy wzięli o 40... 54
    • Pewny dach nad głową 12 wrz 2004 Jak kupić mieszkanie i nie pójść z torbami Trzech spośród dziesięciu developerów miało w 2003 r. poważne kłopoty finansowe. W tym roku także nie jest lepiej. Zanim więc kupisz mieszkanie, warto (oprócz dokładnej analizy ceny, porównania jej z ofertami konkurentów itp.)... 58
    • M-3 na riwierze 12 wrz 2004 Za granicą taniej niż w Polsce Tylko 30 euro czynszu płaci miesięcznie właściciel kilkudziesięciometrowego apartamentu przy plaży w Alicante na hiszpańskim Białym Wybrzeżu (Costa Blanca). To trzy, cztery razy mniej, niż w Polsce płaci lokator spółdzielczego mieszkania w bloku... 62
    • Supersam 12 wrz 2004 Zzzzzzz... Oznaczenie nissana 350 literką "Z" jest nawiązaniem do słynnych sportowych aut firmy - datsuna 240 Z i nissana 300 ZX. Może też oznaczać dźwięk, jaki usłyszą kierowcy innych samochodów, gdy nowe dzieło... 72
    • Pokój domowy 12 wrz 2004 Konflikt pokoleń umarł, bo między rodzicami i dziećmi zapanowała zgoda co do hierarchii życiowych celów Córka Marlona Brando z powodu konfliktu z ojcem popełniła samobójstwo. Zbuntowany przeciw sławnemu ojcu Guillaume Depardieu wylądował w więzieniu. Aktorka Jennifer Aniston,... 74
    • Piłkarze na parę 12 wrz 2004 Dla polskich kibiców początek eliminacji piłkarskich mistrzostw świata 2006 będzie jednocześnie ich końcem Mamy boską drużynę, bo jedynie Pan Bóg wie, kto i dlaczego w niej gra - twierdzi Jan Tomaszewski, bramkarz słynnej jedenastki Górskiego, obecnie znany komentator.... 78
    • Hiszpańska szarża 12 wrz 2004 Zara, Mango i Springfield podbijają europejski rynek odzieży Zara to najbardziej nowatorska i zuchwała marka odzieżowa w historii" - stwierdził kilka lat temu Daniel Piette, ówczesny dyrektor domu Louis Vuitton. Teraz to samo można by powiedzieć co najmniej o kilkunastu... 80
    • Świątynie pokory 12 wrz 2004 Kończy się czas kościołów mrocznych, szczelnie odgrodzonych od życia zewnętrznego Czy to będzie kościół, czy stacja zasilania? - spytał przechodzień księdza doglądającego budowy kościoła św. Marka w Bjorkhagen pod Sztokholmem. Duchowny odpowiedział: "I jedno, i drugie". To... 84
    • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta 12 wrz 2004 Przeciw obojętności Drogi Przyjacielu! Jeśli na pytanie: "Kawy czy herbaty?" mój gość odpowiada: "Tak, poproszę", to wiem, że mam do czynienia z abnegatem, któremu jest obojętne. A indyferencja zabija przyjemność. Własnym dzieciom zabroniłem używać słowa "obojętnie". Jeśli... 88
    • Druga płeć: Z głową w piekarniku 12 wrz 2004 Sylvia Plath chciała się wydostać z życia, które okazało się pułapką Czy w ogóle są szczęśliwi ludzie? Nie, chyba że żyją snem albo zamieszkują sztuczny świat zbudowany przez nich samych lub przez kogoś innego. Przez jakiś czas karmiłam się optymizmem z piersi pełnych... 89
    • Cud Erharda 12 wrz 2004 To rynek i ciężka praca odrodziły Niemcy W kolejną, pięćdziesiątą piątą już rocznicę powstania Republiki Federalnej Niemiec znów pojawiają się wzmianki o tzw. niemieckim cudzie gospodarczym. Słowo "cud" sugeruje coś nadzwyczajnego czy wręcz nadprzyrodzonego - jak, nie... 90
    • Know-how 12 wrz 2004 Przesyłka ze Słońca Opadający na spadochronie pojemnik z cząstkami wiatru słonecznego, które wyłapała sonda Genesis, przechwycą 8 września dwa helikoptery wojskowe nad poligonem w amerykańskim stanie Utah. To pierwszy... 94
    • Pokaż mózg! 12 wrz 2004 Czy obok wykrywaczy metalu na lotniskach pojawią się skanery mózgu? Kryminalistę można poznać po masywnej dolnej szczęce, wielkich oczodołach i spiczastych uszach - do takich wniosków doszedł przed ponad 120 laty włoski lekarz Cesare Lombroso, studiując kształt czaszki... 96
    • Hominid orator 12 wrz 2004 Już 500 tys. lat temu Homo sapiens przestał być niemową Po raz pierwszy natrafiliśmy na szczątki przodków człowieka świadczące o funkcjonowaniu ich zmysłów" - twierdzi Ignacio Martinez z hiszpańskiego uniwersytetu w Alcala. Te szczątki to młoteczek, strzemiączko i kowadełko -... 102
    • Bez granic 12 wrz 2004 Frances atakuje Floryda ucieka! Władze nakazały ewakuację 2,5 mln mieszkańców półwyspu. To największa tego rodzaju akcja w dziejach tego stanu i druga w ostatnim miesiącu. Kilkanaście dni temu we Florydę uderzył huragan... 104
    • Stuletni dżihad 12 wrz 2004 Europa znalazła się na celowniku terrorystów Łysiejący i lekko przy tuszy Dżamal Salman nie grzeszył punktualnością, a jego poczucie humoru bywało irytujące. Jako tłumacz i przewodnik polskich dziennikarzy w powojennym Iraku był jednak niezawodny. Terroryści z grupy Ansar... 106
    • Na Wschodzie bez zmian 12 wrz 2004 Dramat w Osetii dowiódł, że Rosja jest zakneblowana 11 września 2001 roku zmienił Amerykę. 3 września roku 2004 nie zmieni Rosji. Nie musi jej zmieniać. Rosjanie usłyszeli od swojego prezydenta, że nie będzie szturmu na szkołę w Biesłanie. Po kilkunastu godzinach dowiedzieli... 112
    • Arogancja Francji 12 wrz 2004 Czy Paryż popełnia polityczne samobójstwo? Francja stała się problemem dla siebie i dla Europy" - zauważył niedawno Mario Monti, unijny komisarz ds. konkurencji. "Przez własną arogancję Francja traci swą wielkość" - pokajał się Michel Barnier, francuski minister spraw... 114
    • Szpony orła 12 wrz 2004 Albańska bomba może na strzępy roznieść Bałkany Wybudujemy pomnik Milo˙seviciowi, bo on jest jednym z twórców naszej niezależności - deklarują kosowscy Albańczycy. Dzięki polityce czystek etnicznych były prezydent Serbii umożliwił faktyczne usamodzielnienie się prowincji i... 116
    • Menu 12 wrz 2004 Krótko, po Wolsku Kanał śledczy Jesień w telewizji - dojrzewają ramówki i lecą redaktorzy ze stanowisk. Mówi się sporo o kanałach tematycznych, toteż postanowiłem się włączyć do dyskusji i zaproponować kanał,... 118
    • Łódź czterech kultur 12 wrz 2004 Łódź końca XIX wieku i początków wieku XX była miastem praktycznie wolnym od ksenofobii Zapamiętałem Łódź jako miasto tolerancji, miasto różnych kultur, różnych narodów, które obok siebie żyły. Wyrośliśmy tu na Europejczyków! Nie było mnie potem stać ani na patriotyzm, ani na... 120
    • Łobuziak z Hollywood 12 wrz 2004 Młody Spielberg wszedł z wycieczką do studia Universal, znalazł pusty pokój i założył tam swoje biuro Chcę być jedyną primadonną na planie filmowym" - mówi o sobie Steven Spielberg. Najsłynniejszy i od lat najbardziej wzięty filmowiec Hollywood to właściwie firma. Spielberg... 124
    • Ryk lwa 12 wrz 2004 Festiwal filmowy w Wenecji kończy z eksperymentami i zaczyna szanować widza Spielberg na przystawkę, a japońska animacja na deser. Jeśli za wizytówkę festiwalu w Wenecji uznać filmy, które go otwierają i kończą, to tegoroczna, 61. już edycja imprezy zaskakuje rozmachem i... 126
    • Sława i chała 12 wrz 2004 FILM Robot robotowi człowiekiem Gdy ponad pół wieku temu pisarz s.f. Isaac Asimov tworzył swój cykl opowiadań o robotach, były one traktowane jako opowieści o tolerancji. Pod postaciami inteligentnych, acz ubezwłasnowolnionych... 128
    • Skibą w mur: Nowe prawdy 12 wrz 2004 Cesarstwo rzymskie założyli Kaszubi, a tablicę Mendelejewa skonstruował Adam Słodowy Żyjemy w niepewnym świecie, w którym nie ma oczywistych prawd. Nagle to, co do tej pory uważaliśmy wszyscy za fakt znany i udokumentowany, w świetle nowych teorii może się okazać... 130

    ZKDP - Nakład kontrolowany