Stuletni dżihad

Stuletni dżihad

Europa znalazła się na celowniku terrorystów Łysiejący i lekko przy tuszy Dżamal Salman nie grzeszył punktualnością, a jego poczucie humoru bywało irytujące. Jako tłumacz i przewodnik polskich dziennikarzy w powojennym Iraku był jednak niezawodny. Terroryści z grupy Ansar al-Sunna ścięli go dwa tygodnie temu. Ta sama organizacja zamordowała niedawno dwunastu Nepalczyków, którzy przyjechali do Iraku za chlebem - pracowali na zlecenie jordańskiej firmy jako sprzątacze i kucharze. "Wykonaliśmy wyrok z woli Boga. Nie współczujcie tym zaplutym nędznikom, bo przybyli do Iraku, by walczyć wspólnie z amerykańskimi krzyżowcami" - napisali terroryści w oświadczeniu umieszczonym obok nagrania ze zmasakrowanymi ciałami na stronie internetowej. To zaledwie garść z dziesiątek informacji, jakie pojawiły się w ostatnich dniach na temat terroryzmu. Odnosimy wrażenie, że rozpełzł się po świecie i jest coraz groźniejszy. Nieprawda. Liczby nie kłamią. Pierwszą rundę wojny z terroryzmem Zachód jednak wygrywa. Z ponad dwustu przywódców Al-Kaidy z czarnej listy Pentagonu prawie dwie trzecie zostało zabitych lub siedzi w więzieniach. Amerykański Departament Obrony podaje również, że w więzieniach ponad stu państw na procesy czeka lub zostało już osądzonych 3 tys. terrorystów związanych z Osamą bin Ladenem. Na wolności nie ma też nikogo, kto bezpośrednio brał udział w przygotowaniach do ataków z 11 września 2001 r. Za kratki trafiła także większość sprawców marcowych zamachów w Madrycie.
Al-Kaida w biedzie
Osiemnaście osób z kierownictwa Al-Kaidy wprawdzie cieszy się wolnością, ale pozostało im niewielkie pole manewru. Dzięki potężnej koalicji stworzonej przez Waszyngton muszą się ukrywać. Przede wszystkim jednak brak im pieniędzy. Przed 2001 r. Al-Kaida miała do dyspozycji nawet 50 mln dolarów rocznie. Od trzech lat bandytom nie udaje się zebrać więcej niż 10 mln dolarów. To zasługa działającej w 90 państwach sieci komórek do przechwytywania pieniędzy terrorystów. W ostatnich trzech latach na całym świecie udało się zamrozić ponad 130 mln dolarów należących do Bazy. "Do zamachów z 11 września Al-Kaida utrzymywała się głównie z handlu narkotykami oraz dotacji od bliskowschodnich darczyńców" - napisano w raporcie specjalnej komisji Kongresu USA. Ofiarodawców, szczególnie tych najzamożniejszych z Arabii Saudyjskiej, jest jednak coraz mniej. Jednocześnie, co podkreślono w raporcie "Overview of the Enemy", kończą się oszczędności Osamy bin Ladena, któremu od 1970 r. do 1994 r. co rok rodzina wypłacała prawie milion dolarów. "30 mln, które łącznie dostał, to sporo, ale na dżihad raczej nie wystarczy" - napisali autorzy opracowania. Dzięki ultimatum "kto nie jest z nami, jest przeciwko nam", postawionemu przez prezydenta Busha wkrótce po 11 września, gdy zaczynał budować koalicję, z listy państw wspierających terroryzm zniknęło kilka krajów. Kilka państw Waszyngton przyparł wówczas do muru, ale - co znacznie ważniejsze - z czasem ich przywódcy uświadomili sobie, że jeśli nie zaczną walczyć z Al-Kaidą na własnym podwórku, ona zmieni rządzących. Doskonałym przykładami są Libia oraz Pakistan, dziś jeden z najwierniejszych sojuszników Waszyngtonu.

Zęby starej gwardii
- Sytuacja nie wygląda jednak aż tak dobrze, jak nam się wydawało jeszcze kilka miesięcy temu - uważa Bruce Hoffman, analityk ds. terroryzmu z waszyngtońskiego biura organizacji Rand. Do niedawna uważano, że los starej gwardii Al-Kaidy jest już przesądzony, a najpoważniejszym zagrożeniem będzie tzw. Al-Kaida 2.0 - kilkadziesiąt grup od Argentyny przez Irak aż po Indonezję, działających niezależnie od siebie, ale wyznających tę samą ideologię: nienawiść do Ameryki i Żydów. Gdy kilka tygodni temu aresztowano w Pakistanie Ahmeda Chalfana Gajlaniego, jednego z najbardziej poszukiwanych terrorystów na świecie i starego druha bin Ladena, okazało się, że miał w komputerze zdjęcia i raporty wywiadowców o siedzibach MFW, Banku Światowego, giełdy na Wall Street, grupy Citi i Prudential w USA. Gajlani był kimś w rodzaju skrzynki kontaktowej dla członków Al-Kaidy z całego świata. Choć eksperci zwrócili uwagę, że większość jego danych pochodzi sprzed zamachów w 2001 r. i może dotyczyć celów alternatywnych do wieżowców WTC i Pentagonu, trzeba pamiętać, że Al-Kaida przygotowuje zamachy, zbierając informacje przez kilka lat i dopiero w ostatniej chwili je aktualizuje. - To, co znaleźliśmy, uświadomiło nam, że stara gwardia, choć poważnie osłabiona, wciąż może kąsać - mówi Hoffman.

Narkotyk nienawiści
"Jeśli terroryzm jest manifestacją bolączek o charakterze narodowym czy społecznym, mogących znaleźć choćby po części usprawiedliwienie, idealną metodą jest kombinacja reform i środków antyterrorystycznych" - wskazuje Walter Laqueur w książce "The Age of Terrorism". - Terroryzmu nie można w żaden sposób usprawiedliwiać, ale trzeba rozróżniać tych, którzy posługują się nim jako orężem walki słabych przeciw silnym, i tych, co używają go, bijąc się o władzę - uważa Charles Kupchan, ekspert ds. europejskich w Radzie Stosunków Międzynarodowych (CFR). - W Czeczenii walka toczy się o niepodległość, tymczasem na przykład Armia Mahdiego czy inne organizacje w Iraku pod pretekstem walki z okupantem starają się wywalczyć sobie jak największe wpływy - podkreśla. Magnus Ranstrop, dyrektor Centrum Studiów nad Terroryzmem na Uniwersytecie St Andrews, konsultant komisji Kongresu USA prowadzącej śledztwo w sprawie zamachów z 11 września dodaje: - Nie wolno tych dwóch zjawisk wrzucać do jednego worka. Wojska USA i ich sojusznicy pomagają przekształcić Irak w kraj wolny i demokratyczny, a As-Sadr i jemu podobni to zwyczajni wichrzyciele. Za to, że w Czeczenii bojownicy stosują metody terrorystyczne, współodpowiedzialny jest Zachód, który dawno dał Moskwie carte blanche na stosowanie tam właśnie terrorystycznych metod. Do czego może to doprowadzić? Na znacznie mniejszą skalę podobną politykę prowadził kiedyś Madryt, tworząc GAL, bojówki policyjne skrycie mordujące członków ETA. Zamordyzm przyniósł wówczas jeden efekt: nasilenie ataków.
Czy Dżihad, Fatah albo odpowiedzialnego za krwawe ruchawki w Iraku Muktadę As-Sadra warto zapraszać do dialogu? Jeśli wyrzekną się terroryzmu - tak, ale historie grupy Baader-Meinhoff w RFN, włoskich Czerwonych Brygad, czy IRA wskazują, że organizacje terrorystyczne nie potrafią się wyrzec gwałtu.
Celami większości współczesnych terrorystów są po prostu pieniądze i władza. Terroryzm, rodząc się jako zjawisko w tajnych stowarzyszeniach i rewolucyjnych organizacjach w XIX wieku, wydał walkę w imieniu społeczeństw pozbawionych innych możliwości dochodzenia swoich racji. Terrorysta był wówczas człowiekiem honoru, który zabijał wroga, po czym strzelał sobie w łeb albo czekał na policję. I nigdy nie stosował przemocy wobec niewinnych ludzi. Co wspólnego z nim mają zamachowcy, którzy podłożyli bomby w Madrycie? Co najmniej trzech z nich tuż po eksplozjach oglądało relacje z zamachów w swoich domach. Jak zauważył francuski filozof Bernard-Henri L�vy, terroryzm stał się dla nich narkotykiem dającym poczucie sadystycznej satysfakcji. Mieszkańcy Iraku, w imieniu których podobno walczą najróżniejsze grupy, stali się zakładnikami tak samo jak porywani cudzoziemcy. Dlaczego większość popiera natychmiastowy wyjazd obcych wojsk, czyli to, czego żądają terroryści? Bo wówczas skończą się zamachyÉ Błędne koło się zamyka.

Pierwszy antyterrorysta Bush
Przed 11 września Zachód zdawał sobie sprawę z zagrożenia terroryzmem, ale niewiele robił. Doskonałe przykłady na to można znaleźć w raporcie komisji ds. zamachów z 11 września. Jak wynika z niego, administracja Billa Clintona cztery razy miała szansę zabić bin Ladena. Mimo że CIA ostrzegała o planowanym wielkim ataku na Amerykę, prezydent obawiał się, że zbombardowanie kryjówek Al-Kaidy w Afganistanie przyniesie ofiary wśród cywilów. Przede wszystkim bał się jednak o to, że zostanie oskarżony o próbę odwrócenia uwagi od skandalu z Moniką Lewinsky. Jak na ironię, jedna z akcji, której celem było zabicie bin Ladena, została osobiście odwołana przez Richarda ClarkeŐa, szefa ds. walki z terroryzmem. Clarke przestraszył się, że podczas bombardowania obozu zginą członkowie rodziny królewskiej z Emiratów Arabskich, bawiący właśnie w okolicy. A władze tego kraju negocjowały wówczas kontrakt na kupno od USA myśliwców.
Wypowiedzenie wojny terroryzmowi przez prezydenta Busha przyniosło zmianę w sposobie myślenia, bo to nie szwadrony śmierci w stylu rosyjskim i nie kapitulanctwo sporej części starej Europy, ale twarda walka i ograniczanie liczby frontów stały się sposobem zwalczania terrorystów. Kapitulanctwo nie chroni przed niczym - żałosne w tonie przemówienie prezydenta Francji po porwaniu francuskich dziennikarzy jest tego smutnym dowodem. Krwawe pacyfikacje z kolei produkują "czarne wdowy", które wysadzają się w tłumie. Ostrożność i uczciwa wojna spychają terrorystów do własnych gett. Taką próbę podjął Izrael - odpowiedzią na terror palestyński staje się budowa muru mającego oddzielić Autonomię Palestyńską od Izraela. Mimo prób nieustannie podejmowanych przez chorych z nienawiści ludzi Arafata w ciągu pół roku udało im się przeprowadzić zaledwie jeden atak.

Dwa fronty wojny
Strategia zepchnięcia terrorystów do państw, z których pochodzą, już wcześniej przynosiła pozytywne rezultaty. Atak wymierzony w miasta wroga jest bardzo spektakularny, podczas gdy atakując własnych obywateli, terroryści zwykle kończyli marnie. Gdy bomby przestały wybuchać w Londynie, bo Margaret Thatcher wyparła IRA z Anglii, a front przeniósł się do Belfastu, poparcie dla terrorystów natychmiast spadło. Podobną lekcję dostała ETA, gdy ataki zaczęła przeprowadzać w Bilbao. Problem w tym, że macek Al-Kaidy łatwo uciąć się nie da. - Dziś wojna z terrorem ma dwa fronty: Bliski Wschód i Europę. Al-Kaida postrzega tę ostatnią jako "miękki cel", więc jej strategią będzie próba odizolowania Europejczyków od Ameryki - uważa dr Nile Gardiner, ekspert ds. bezpieczeństwa w Heritage Foundation. Jego zdaniem, prawdopodobieństwo, że terroryści zaatakują teraz w Londynie czy Warszawie jest większe niż ryzyko ataku na USA. - Strategia uderzeń w państwa sponsorujące terroryzm jest słuszna. Od 11 września w Stanach Zjednoczonych nie było ataków, ale nie oznacza to jeszcze, że wojna została zepchnięta na Bliski Wschód. Nie da się odizolować siatki terrorystycznej, która ma agendy w ponad 50 krajach i z całą pewnością we wszystkich państwach Europy - mówi Gardiner.
- Ta wojna przypomina mi zapalenie światła w ciemnym pokoju, do którego nikt wcześniej nie chciał wchodzić, bo było tam zbyt niebezpiecznie - zauważa Rohan Gunaratna, autor prac o Al-Kaidzie - Nie ma się co oszukiwać, robactwo się rozmnożyło. Teraz jednak przynajmniej wiadomo, z czym mamy do czynienia.
Jak długo jeszcze będziemy toczyć tę wojnę? - Nie sądzę by udało nam się wygrać z terroryzmem, ale wierzę, że w niektórych częściach świata wojna zmniejszy poparcie dla tych, którzy terroryzm traktują jako narzędzie walki - mówił w ubiegłotygodniowym wywiadzie dla NBC prezydent Bush. - Jeśli będziemy silni i zdeterminowani, jest mniej prawdopodobne, że nasze dzieci długo będą musiały żyć z groźbą Al-Kaidy". Gardiner nie ma złudzeń: - Tę wojnę będą toczyć następne pokolenia przez całe stulecie.
Okładka tygodnika WPROST: 37/2004
Więcej możesz przeczytać w 37/2004 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 37/2004 (1137)

  • Wprost od czytelników 12 wrz 2004 To nie nasz problem Myślę, że Niemcy nie mają większych szans na zwycięstwa przed trybunałem europejskim. Wszak ten trybunał rządowi polskiemu, a nie ukraińskiemu czy białoruskiemu zlecił rozwiązanie problemu zabużan. A więc - przez... 3
  • Na stronie - Debelkizacja Polski 12 wrz 2004 Belkizacja polityki jest dla podatników bardziej dolegliwa, czyli bardziej kosztowna, od falandyzacji prawa Belkizacja polityki jest dla systemu politycznego Polski mniej więcej tym samym, czym dla systemu prawnego Polski była falandyzacja prawa. Tyle tylko, że falandyzacja... 3
  • Skaner 12 wrz 2004 Na pohybel aferzystom! Jest szansa na pozbycie się z Sejmu gromady pijaków, aferzystów i zwykłych nierobów. Większość Polaków popiera już bowiem okręgi jednomandatowe, których wprowadzenie wyeliminuje... 8
  • Dossier 12 wrz 2004 LECH WAŁĘSA były prezydent RP Mam 61 lat i z męskich spraw zostało mi tylko golenie "Głos Wielkopolski" KRZYSZTOF OPAWSKI minister infrastruktury Łatwiej o optymizm wtedy, kiedy się nie wie, o czym się mówi Radio PIN... 9
  • Sawka 12 wrz 2004 10
  • Kadry 12 wrz 2004 11
  • Playback 12 wrz 2004 13
  • M&M 12 wrz 2004  ANI ZA WASZĄ ANI ZA NASZĄ WOLNOŚĆ NIE WOLNO Ci i ci są nam obcy. Lecz milczeć się nie da, choć słów brak i niedobry to temat do fraszek. "Nasza" lub "wasza" może być wolność. Lub bieda. Ale wszystkie... 13
  • Poczta 12 wrz 2004 Oświadczenie W artykule "Walcowanie polityków" (nr 35) bez wiedzy oraz zgody autora tekstu - Pawła T. Felisa - dokonano wielu zmian redakcyjnych, które zniekształciły niektóre jego poglądy i opinie. Między... 13
  • Nałęcz: Sposób na bogactwo 12 wrz 2004 Polska wkrótce zostanie podzielona na patriotów gotowych przegryźć niemieckie gardła i na sprzedawczyków Z polityką jest podobnie jak z pogodą. Żadna sytuacja nie trwa wiecznie. Po długiej spiekocie przychodzi deszcz, a po nim znowu pojawia się słońce. Analogicznie na arenie... 14
  • Ryba po polsku: Pisarze do libretta, kompozytorzy do partytury 12 wrz 2004 Po otrzymaniu subwencji od ministra Dąbrowskiego i z Brukseli jestem gotów napisać politoperę "Na kolanach do Moskwy" My tu ciągle o wypędzonych i Powiernictwie Pruskim, a tam, za Odrą, dzieją się naprawdę ciekawe i ważne rzeczy. Rozkwita kultura, pleni się sztuka. Niedawno w... 15
  • Z życia koalicji 12 wrz 2004  Brunatny Robert pisze książkę! W swej pasjonującej opowieści Robert Kwiatkowski chce ujawnić całą prawdę o aferze Rywina. Książkę wyda Muza czy Agora? Nikczemnik Sadowski nie będzie już ministrem sprawiedliwości. Biedaczyna... 16
  • Z życia opozycji 12 wrz 2004  Andrzej Modrzejewski jest na ty z Marianem Krzaklewskim! Nic dziwnego, że w tej sytuacji wzięli go na cel UOP i Zbigniew Siemiątkowski. Człowiek, który utrzymuje tak bliskie kontakty z Krzaklewskim, musi być niebezpieczny dla... 17
  • Fotoplastykon 12 wrz 2004 Henryk Sawka www.przyssawka.pl 18
  • Wielka wsypa 12 wrz 2004 Polscy politycy w kieszeni ukraińskich szejków Bombą, która uderzy w dużą część polskiej klasy politycznej, będzie świadek, który pojawi się przed komisją śledczą ds. Orlenu. Może on odegrać w tej sprawie taką rolę, jaką odegrał Masa w procesie "Pruszkowa". Tym świadkiem jest... 20
  • Depostkomunizacja 12 wrz 2004 Polska się zmieni, jeśli prawica będzie rządzić co najmniej dwie kadencje Dotychczas polska lewica była jak Franciszek Józef I: ludzie rodzili się i umierali, a on wciąż rządził. Teraz Franciszkiem Józefem musi się stać prawica. Rządy formacji postsolidarnościowych różnych... 24
  • Zmęczona demokracja 12 wrz 2004 Nie chodząc na wybory, stwarzamy warunki do rządzenia wrogom demokracji Dlaczego obywatele rezygnują z uczestnictwa w wyborach? Dlaczego nie wierzą, że kartka wyborcza jest skutecznym narzędziem demokracji? W Izraelu odpowiedzi na takie pytania dostarcza na przykład to, co... 26
  • Biały eksport 12 wrz 2004 Popyt na polskie pielęgniarki pięciokrotnie przewyższa podaż Nie chcemy być ofiarami transformacji", "Chcemy pracy i godziwej płacy" - pod takimi hasłami jeszcze w 2000 r. protestowały pielęgniarki. Górnicy i pielęgniarki najczęściej wychodzili na ulice Warszawy, protestując... 28
  • Grupa trzymająca bank 12 wrz 2004 Bank Gospodarki Żywnościowej żywi polityków "Finanse dla Ciebie" - takim sloganem reklamuje swoje usługi Bank Gospodarki Żywnościowej, dziesiąta co do wielkości instytucja finansowa w Polsce warta około 2 mld zł. Politycy z otoczenia premiera Marka Belki i byłego ministra... 30
  • Giełda 12 wrz 2004 Hossa Świat Miliard na szynach Prawie miliard dolarów zarobią trzy firmy: japońska Kawasaki Heavy Industries, francuska Alstom i kanadyjska Bombardier na modernizacji chińskich sieci kolejowych. Konsorcjum ma dostosować pięć linii o... 32
  • Belka pod nogami 12 wrz 2004 Jak zniechęcano nas do przedsiębiorczości Więcej chleba, cukru i smalcu dla najbiedniejszych" - obiecuje Krzysztof Janik, przewodniczący SLD. Szef dogorywającego ugrupowania odkrył niedawno, że należy obniżyć podatki najgorzej zarabiającym i podwyższyć tym, którzy zarabiają... 34
  • Gilotyna Wiedekinga 12 wrz 2004 Jak Porsche stał się najbardziej dochodową firmą samochodową świata To jest magazyn, a nie fabryka!" - krzyknęli Yoshiki Iwata i Chihiro Nakao, japońscy eksperci motoryzacyjni, na widok zakładów Porsche w Stuttgarcie w 1992 r. To już jednak historia. Wartość koncernu Porsche... 38
  • Balcerowicz wprost: W drodze do kapitalizmu 12 wrz 2004 Nie ma innowacyjnej gospodarki bez kapitalistycznej konkurencji Ogromna większość ludzkości żyła do początków XIX wieku w nędzy, a życie ludzi było krótkie i pełne zagrożeń. Nawet elity nie były wolne od niebezpieczeństw zarazy i pod niektórymi względami - na przykład... 42
  • 2 x 2 = 4: Nam się nie chce 12 wrz 2004 Niedostatek instynktu państwowego Polaków to bolesny relikt komunizmu W przeciwieństwie do optymistów, którzy wierzyli w dziesiątki medali olimpijskich, ja nie miałem najmniejszych złudzeń. Nie miałem ich dlatego, że od wielu lat obserwuję pogłębiającą się demobilizację (nie... 44
  • Adres marzeń 12 wrz 2004 Z konta w cztery kąty Jeśli 200 tys. zł ulokujemy w banku, to przy oprocentowaniu 4 proc. w skali roku zarobimy około 660 zł miesięcznie, od czego jeszcze będziemy musieli zapłacić "podatek Belki". Te same pieniądze zainwestowane w mieszkanie na wynajem, na przykład w... 46
  • Bank w domu 12 wrz 2004 Jak najtaniej pożyczyć pieniądze na mieszkanie lub dom Im kto bogatszy, tym bardziej żyje na kredyt" - zauważył kiedyś Amerykanin John Pierpont Morgan starszy, jeden z największych bankierów w historii. Zasada ta sprawdza się także w Polsce. W ubiegłym roku Polacy wzięli o 40... 54
  • Pewny dach nad głową 12 wrz 2004 Jak kupić mieszkanie i nie pójść z torbami Trzech spośród dziesięciu developerów miało w 2003 r. poważne kłopoty finansowe. W tym roku także nie jest lepiej. Zanim więc kupisz mieszkanie, warto (oprócz dokładnej analizy ceny, porównania jej z ofertami konkurentów itp.)... 58
  • M-3 na riwierze 12 wrz 2004 Za granicą taniej niż w Polsce Tylko 30 euro czynszu płaci miesięcznie właściciel kilkudziesięciometrowego apartamentu przy plaży w Alicante na hiszpańskim Białym Wybrzeżu (Costa Blanca). To trzy, cztery razy mniej, niż w Polsce płaci lokator spółdzielczego mieszkania w bloku... 62
  • Supersam 12 wrz 2004 Zzzzzzz... Oznaczenie nissana 350 literką "Z" jest nawiązaniem do słynnych sportowych aut firmy - datsuna 240 Z i nissana 300 ZX. Może też oznaczać dźwięk, jaki usłyszą kierowcy innych samochodów, gdy nowe dzieło... 72
  • Pokój domowy 12 wrz 2004 Konflikt pokoleń umarł, bo między rodzicami i dziećmi zapanowała zgoda co do hierarchii życiowych celów Córka Marlona Brando z powodu konfliktu z ojcem popełniła samobójstwo. Zbuntowany przeciw sławnemu ojcu Guillaume Depardieu wylądował w więzieniu. Aktorka Jennifer Aniston,... 74
  • Piłkarze na parę 12 wrz 2004 Dla polskich kibiców początek eliminacji piłkarskich mistrzostw świata 2006 będzie jednocześnie ich końcem Mamy boską drużynę, bo jedynie Pan Bóg wie, kto i dlaczego w niej gra - twierdzi Jan Tomaszewski, bramkarz słynnej jedenastki Górskiego, obecnie znany komentator.... 78
  • Hiszpańska szarża 12 wrz 2004 Zara, Mango i Springfield podbijają europejski rynek odzieży Zara to najbardziej nowatorska i zuchwała marka odzieżowa w historii" - stwierdził kilka lat temu Daniel Piette, ówczesny dyrektor domu Louis Vuitton. Teraz to samo można by powiedzieć co najmniej o kilkunastu... 80
  • Świątynie pokory 12 wrz 2004 Kończy się czas kościołów mrocznych, szczelnie odgrodzonych od życia zewnętrznego Czy to będzie kościół, czy stacja zasilania? - spytał przechodzień księdza doglądającego budowy kościoła św. Marka w Bjorkhagen pod Sztokholmem. Duchowny odpowiedział: "I jedno, i drugie". To... 84
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta 12 wrz 2004 Przeciw obojętności Drogi Przyjacielu! Jeśli na pytanie: "Kawy czy herbaty?" mój gość odpowiada: "Tak, poproszę", to wiem, że mam do czynienia z abnegatem, któremu jest obojętne. A indyferencja zabija przyjemność. Własnym dzieciom zabroniłem używać słowa "obojętnie". Jeśli... 88
  • Druga płeć: Z głową w piekarniku 12 wrz 2004 Sylvia Plath chciała się wydostać z życia, które okazało się pułapką Czy w ogóle są szczęśliwi ludzie? Nie, chyba że żyją snem albo zamieszkują sztuczny świat zbudowany przez nich samych lub przez kogoś innego. Przez jakiś czas karmiłam się optymizmem z piersi pełnych... 89
  • Cud Erharda 12 wrz 2004 To rynek i ciężka praca odrodziły Niemcy W kolejną, pięćdziesiątą piątą już rocznicę powstania Republiki Federalnej Niemiec znów pojawiają się wzmianki o tzw. niemieckim cudzie gospodarczym. Słowo "cud" sugeruje coś nadzwyczajnego czy wręcz nadprzyrodzonego - jak, nie... 90
  • Know-how 12 wrz 2004 Przesyłka ze Słońca Opadający na spadochronie pojemnik z cząstkami wiatru słonecznego, które wyłapała sonda Genesis, przechwycą 8 września dwa helikoptery wojskowe nad poligonem w amerykańskim stanie Utah. To pierwszy... 94
  • Pokaż mózg! 12 wrz 2004 Czy obok wykrywaczy metalu na lotniskach pojawią się skanery mózgu? Kryminalistę można poznać po masywnej dolnej szczęce, wielkich oczodołach i spiczastych uszach - do takich wniosków doszedł przed ponad 120 laty włoski lekarz Cesare Lombroso, studiując kształt czaszki... 96
  • Hominid orator 12 wrz 2004 Już 500 tys. lat temu Homo sapiens przestał być niemową Po raz pierwszy natrafiliśmy na szczątki przodków człowieka świadczące o funkcjonowaniu ich zmysłów" - twierdzi Ignacio Martinez z hiszpańskiego uniwersytetu w Alcala. Te szczątki to młoteczek, strzemiączko i kowadełko -... 102
  • Bez granic 12 wrz 2004 Frances atakuje Floryda ucieka! Władze nakazały ewakuację 2,5 mln mieszkańców półwyspu. To największa tego rodzaju akcja w dziejach tego stanu i druga w ostatnim miesiącu. Kilkanaście dni temu we Florydę uderzył huragan... 104
  • Stuletni dżihad 12 wrz 2004 Europa znalazła się na celowniku terrorystów Łysiejący i lekko przy tuszy Dżamal Salman nie grzeszył punktualnością, a jego poczucie humoru bywało irytujące. Jako tłumacz i przewodnik polskich dziennikarzy w powojennym Iraku był jednak niezawodny. Terroryści z grupy Ansar... 106
  • Na Wschodzie bez zmian 12 wrz 2004 Dramat w Osetii dowiódł, że Rosja jest zakneblowana 11 września 2001 roku zmienił Amerykę. 3 września roku 2004 nie zmieni Rosji. Nie musi jej zmieniać. Rosjanie usłyszeli od swojego prezydenta, że nie będzie szturmu na szkołę w Biesłanie. Po kilkunastu godzinach dowiedzieli... 112
  • Arogancja Francji 12 wrz 2004 Czy Paryż popełnia polityczne samobójstwo? Francja stała się problemem dla siebie i dla Europy" - zauważył niedawno Mario Monti, unijny komisarz ds. konkurencji. "Przez własną arogancję Francja traci swą wielkość" - pokajał się Michel Barnier, francuski minister spraw... 114
  • Szpony orła 12 wrz 2004 Albańska bomba może na strzępy roznieść Bałkany Wybudujemy pomnik Milo˙seviciowi, bo on jest jednym z twórców naszej niezależności - deklarują kosowscy Albańczycy. Dzięki polityce czystek etnicznych były prezydent Serbii umożliwił faktyczne usamodzielnienie się prowincji i... 116
  • Menu 12 wrz 2004 Krótko, po Wolsku Kanał śledczy Jesień w telewizji - dojrzewają ramówki i lecą redaktorzy ze stanowisk. Mówi się sporo o kanałach tematycznych, toteż postanowiłem się włączyć do dyskusji i zaproponować kanał,... 118
  • Łódź czterech kultur 12 wrz 2004 Łódź końca XIX wieku i początków wieku XX była miastem praktycznie wolnym od ksenofobii Zapamiętałem Łódź jako miasto tolerancji, miasto różnych kultur, różnych narodów, które obok siebie żyły. Wyrośliśmy tu na Europejczyków! Nie było mnie potem stać ani na patriotyzm, ani na... 120
  • Łobuziak z Hollywood 12 wrz 2004 Młody Spielberg wszedł z wycieczką do studia Universal, znalazł pusty pokój i założył tam swoje biuro Chcę być jedyną primadonną na planie filmowym" - mówi o sobie Steven Spielberg. Najsłynniejszy i od lat najbardziej wzięty filmowiec Hollywood to właściwie firma. Spielberg... 124
  • Ryk lwa 12 wrz 2004 Festiwal filmowy w Wenecji kończy z eksperymentami i zaczyna szanować widza Spielberg na przystawkę, a japońska animacja na deser. Jeśli za wizytówkę festiwalu w Wenecji uznać filmy, które go otwierają i kończą, to tegoroczna, 61. już edycja imprezy zaskakuje rozmachem i... 126
  • Sława i chała 12 wrz 2004 FILM Robot robotowi człowiekiem Gdy ponad pół wieku temu pisarz s.f. Isaac Asimov tworzył swój cykl opowiadań o robotach, były one traktowane jako opowieści o tolerancji. Pod postaciami inteligentnych, acz ubezwłasnowolnionych... 128
  • Skibą w mur: Nowe prawdy 12 wrz 2004 Cesarstwo rzymskie założyli Kaszubi, a tablicę Mendelejewa skonstruował Adam Słodowy Żyjemy w niepewnym świecie, w którym nie ma oczywistych prawd. Nagle to, co do tej pory uważaliśmy wszyscy za fakt znany i udokumentowany, w świetle nowych teorii może się okazać... 130

ZKDP - Nakład kontrolowany