Koniec monarchii absolutnej

Koniec monarchii absolutnej

Dodano:   /  Zmieniono: 
Papieży się wybiera, a nie klonuje. Rozmowa z Marco Politim, watykanistą włoskiego dziennika "La Repubblica"



Cezary Gmyz: Czy następny papież będzie rządził Kościołem inaczej niż Jan Paweł II? Czy następny papież będzie rządził Kościołem inaczej niż Jan Paweł II?
Marco Politi: Problem, z którym Kościół musi się zmierzyć, to kolegialność. Widać, że zarządzanie ponadmiliardową społecznością katolików na świecie przy pomocy monarchii absolutnej rodzi coraz większe problemy. Należy pomyśleć o jakimś rodzaju decentralizacji i demokratyzacji.

- Kardynałowie, prawie w stu procentach mianowani przez Jana Pawła II, postawią na kontynuację?
- Papieży się wybiera, a nie klonuje. Historia Kościoła pokazuje, że jest on w bezustannym procesie zmian. Jan XXIII różnił się od Piusa XII, tak jak Paweł VI różnił się od swojego poprzednika. Jan Paweł II był z kolei zupełnie inną indywidualnością.

- Czy Kościół po Soborze Watykańskim II nie ma dość reform?
- Wiem, że taka obawa w Kolegium Kardynalskim rzeczywiście istnieje. Jest więc wysoce prawdopodobne, że kardynałowie zdecydują się na tak zwanego papieża przejściowego, który nie będzie rządził zbyt długo.

- Mógłby nim być przedstawiciel Trzeciego Świata?
- Rysem charakterystycznym pontyfikatu Jana Pawła II było położenie nacisku na sprawy, które są bardzo ważne dla Trzeciego Świata, czyli sprawiedliwość społeczną, globalizację czy pokój. Ważne jest, by następny papież to kontynuował. Nie można wykluczyć, że będzie on pochodził właśnie z Trzeciego Świata - szanse na to szacuję na 50 proc., ze wskazaniem na Amerykę Łacińską.

- Czy najsilniejsza frakcja, czyli Włosi, zgodzą się na kogoś spoza własnego grona?
- Nie można mówić o włoskiej frakcji, ponieważ włoscy elektorzy nie są żadną jednością i często bardzo się różnią. Dość powiedzieć, że są w tym gronie tacy, którzy uważają, iż nadszedł czas na Trzeci Świat. Oczywiście Włosi mają mocnych kandydatów, by wymienić Tettamanziego, Scolę, Ruiniego, Antonellego, Sodano czy Re.

- Podczas poprzedniego konklawe decydującą rolę odegrały mediacje nieżyjącego już kardynała Franza Kšniga z Wiednia. Czy teraz ktoś może odegrać podobną rolę?
- Rzeczywiście, Konig odegrał decydującą rolę. Kiedy Włosi Siri i Benelli zwarli się w klinczu, zaproponował kandydaturę Wojtyły. Tym razem nie będzie jednego rozgrywającego. Na pewno dużą rolę odegra kardynał Ratzinger. Duże wpływy nadal ma kardynał Martini, długo typowany na następcę Jana Pawła II. Bez wątpienia bardzo znaczącymi graczami będą kardynałowie Mahony z USA, Danneels z Belgii, Huzar z Ukrainy, Vlk z Pragi, a z Włochów - Re i Sodano.

- O czym powinni pamiętać kardynałowie uczestniczący w konklawe?
- Po pierwsze, powinni pamiętać o światowym autorytecie Kościoła, co w dużej mierze jest zasługą Karola Wojtyły. Muszą znaleźć kandydata, który w podobnym stopniu będzie umiał prowadzić dialog ze światem. Po drugie, powinni pamiętać o tożsamości Kościoła. Wielu kardynałów obawia się utraty przez Kościół poczucia tożsamości we współczesnym świecie. Po trzecie, mamy coraz mniej powołań kapłańskich, a to oznacza, że może powinno się zwiększyć rolę świeckich. Problemem jest też oczywiście celibat. Tu na początek pewnym rozwiązaniem mogliby być tzw. viri probati, czyli żonaci mężczyźni, którzy mają już odchowane dzieci, a od wielu lat są związani z Kościołem. Takim mężczyznom można by udzielać święceń kapłańskich w pierwszej kolejności. Po czwarte, kardynałowie muszą uwzględnić to, że Kościół nie może stać w miejscu, a to wymaga reform. Na przykład sprawa ekumenizmu znalazła się obecnie poniekąd w martwym punkcie. Jan Paweł II zrobił bardzo wiele w tej dziedzinie, ale trzeba podjąć decyzję, w jakim kierunku powinien iść dialog z innymi wyznaniami.

- No to w jakim?
- Moim zdaniem, powinno się zacząć myśleć o jakiejś formie konwergencji i integracji. Oczywiście za wcześnie jest mówić o zjednoczeniu chrześcijan, ale na ekumenicznej drodze do tego celu potrzebne są następne kroki. Kościół musi sobie zadać pytanie, jak sprawić, by wierzący z różnych Kościołów mogli z sobą żyć w większej zgodzie.

- A czy w większej zgodzie powinni też żyć z sobą hierarchowie z różnych frakcji?
- Mówiąc o frakcji konserwatywnej czy postępowej w Kościele i na konklawe, trzeba pamiętać, że to wszystko jest bardzo płynne. Weźmy na przykład bliskiego Polakom kardynała Wyszyńskiego. Był on stanowczym przeciwnikiem komunizmu, a równocześnie opowiadał się za sprawiedliwością społeczną. Wojtyła był zwolennikiem Soboru Watykańskiego II, bardzo wrażliwym na sprawy Trzeciego Świata, a jednocześnie opowiadał się za utrzymaniem zdecydowanej dyscypliny w Kościele, odrzucał antykoncepcję. Podobnie jest z innymi kardynałami.

- Czy Polak zostanie jeszcze kiedyś papieżem?
- Rola polskiego Kościoła za pontyfikatu Jana Pawła II bardzo wzrosła. Za Polską przemawia też to, że cały czas staje się coraz ważniejszym graczem w polityce międzynarodowej. Wiele będzie zależało od tego, jak polski Kościół będzie sobie radził z wyzwaniami współczesności. A z tym nie zawsze dobrze sobie radzi.

Więcej możesz przeczytać w 15/2005 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 15/2005 (1167)

  • Testament Jana Pawła II 18 gru 2006, 14:00 Testament z dnia 6 III 1979 (i dodatki późniejsze) 2
  • Na stronie 18 gru 2006, 14:00 Zstąpił duch Jana Pawła II i odnawia oblicze tej ziemi 3
  • Świat i jego święty 18 gru 2006, 14:00 Jana Pawła II kanonizowano w piątek przez aklamację 4
  • Stąd do wieczności 18 gru 2006, 14:00 Największym zwycięstwem papieża jest wytworzenie w ludziach niepojętego poczucia wspólnoty 14
  • Jan Paweł Polski 18 gru 2006, 14:00 Karol Wojtyła był kwintesencją polskości 16
  • Kontrrewolucjonista 18 gru 2006, 14:00 Jan Paweł II wkładał swój papieski but i sprawiał, że raz otwartych drzwi nie dawało się już zatrzasnąć 21
  • Wielki 18 gru 2006, 14:00 Wyobrażam sobie frustrację, z jaką Jan Paweł II powie św. Piotrowi, że nie dano mu czasu na rozwiązanie problemu tysiącletniego podziału Kościoła 26
  • Jan Paweł III 18 gru 2006, 14:00 Laicyzacja Europy sprawiła, że serce Kościoła katolickiego bije dziś w krajach Trzeciego Świata 28
  • Koniec monarchii absolutnej 18 gru 2006, 14:00 Papieży się wybiera, a nie klonuje. Rozmowa z Marco Politim, watykanistą włoskiego dziennika "La Repubblica" 36
  • Ojciec wolności 18 gru 2006, 14:00 Prezydent Reagan żywił głębokie przekonanie, że Jan Paweł II pomoże zmienić świat 38
  • Trójkąt śmierci 18 gru 2006, 14:00 Czy zamach na Jana Pawła II był częścią operacji "Triangolo" tajnych służb peerelowskich? 43
  • Giełda 18 gru 2006, 14:00 Aż siedem z dziesięciu najbogatszych mieszkańców Wielkiej Brytanii to cudzoziemcy - wynika z zestawienia przygotowanego przez tygodnik "Sunday Times" 48
  • EUNRON 18 gru 2006, 14:00 Unijny budżet jest jak otwarty dla wszystkich sejf wypełniony gotówką 50
  • Szanghaj nad Bałtykiem 18 gru 2006, 14:00 Polacy przenoszą produkcję do Chin, Chińczycy - do Polski 56
  • Optymizm i wyzwania 18 gru 2006, 14:00 Największym sukcesem totalitaryzmu w Polsce jest bierność ludzi odzwyczajonych od obywatelskiej aktywności 64
  • Supersam 18 gru 2006, 14:00 66
  • Elektronika dla laika 18 gru 2006, 14:00 Powszechna opinia, że zestaw kina domowego wymaga pięciu głośników, jest już nieaktualna. Amerykańska firma Bose wprowadziła właśnie na rynek zestaw 3-2-1, w którym liczbę głośników zredukowała do trzech przy zachowaniu takich... 66
  • Miejskie inspiracje 18 gru 2006, 14:00 Światowe metropolie i kurorty stały się źródłem inspiracji projektantów mody. Przy tworzeniu najnowszej kolekcji Zegna kreator Ermenegildo Zegna inspirował się aż czterema miastami. Rzym reprezentuje sportowy szyk i łączenie skóry z... 66
  • Lew na ścianie 18 gru 2006, 14:00 Jedna z najnowszych tendencji we wzornictwie RTV to dążenie do tego, by telewizor możliwie jak najbardziej przypominał wyglądem monitor komputerowy. Tak jest w wypadku nowego telewizora Loewe Xelos A 42. Jego plazmowy ekran z matrycą o... 66
  • Słońce w żelu 18 gru 2006, 14:00 Od czasu gdy Coco Chanel wylansowała w wyższych sferach modę na opaleniznę, przyciemnione słońcem ciało jest ciągle en vogue. Co roku jednak 200 tysięcy ludzi cierpi na choroby skóry wywołane przesadnym opalaniem. Kompromisem są... 66
  • Pożegnanie z Paryżem 18 gru 2006, 14:00 Francja traci monopol na ekskluzywne kosmetyki, tak jak wcześniej straciła go na modę czy wino 70
  • Piętno urodzenia 18 gru 2006, 14:00 Pierworodni to urodzeni przywódcy, młodsze rodzeństwo to często outsiderzy i buntownicy 72
  • Dalej niż koniec świata 18 gru 2006, 14:00 Magia dawno zrezygnowała z ofiar z dzieci, zastępując je kurami, kogutami i jagniętami 76
  • Sen o ojcu 18 gru 2006, 14:00 "Zostawił mnie bez przygotowania na zewnętrzny świat, który czasami może być zły" 82
  • Know - how 18 gru 2006, 14:00 Firma Pifzer wycofała ze sprzedaży w Stanach Zjednoczonych i Europie preparat przeciwbólowy bextra 86
  • Pomieszanie zmysłów 18 gru 2006, 14:00 Synestezja poprawia pamięć i zwiększa kreatywność 88
  • Robaki na owady 18 gru 2006, 14:00 Szrotówek kasztanowcowiaczek najpewniej przywędrował do Europy z Chin lub Indii 92
  • Atlantyda u stóp Himalajów 18 gru 2006, 14:00 Miasto starsze niż Jerycho znajduje się u wybrzeży Indii? 94
  • Bez granic 18 gru 2006, 14:00 Zmarł książę Monako Rainier III, najstarszy i najdłużej panujący monarcha w Europie. 98
  • Dyktatura demokracji 18 gru 2006, 14:00 Niemcy będą mieli bliskich sojuszników w Europie, póki sąsiedzi będą ich uznawać za wystarczająco słabych 100
  • Organizacja Narodów Złupionych 18 gru 2006, 14:00 Reforma ONZ ma odwrócić uwagę od afer wybuchających wokół Kofiego Annana 106
  • Mężowie stanu z Nicei 18 gru 2006, 14:00 Członkostwo w Unii Europejskiej było tylko strategią, a nie celem naszej polityki 108
  • Mugabeland 18 gru 2006, 14:00 Blair to pedał, Condi to dziewczyna, która zapomniała, skąd pochodzi, a Bush - nawiedzona wiedźma 110
  • Menu 18 gru 2006, 14:00 Rzeźba z białego marmuru autorstwa Antonio Canovy została sprzedana w domu aukcyjnym Rempex za 1,3 mln zł 112
  • Kasztelan XXI wieku 18 gru 2006, 14:00 Gdyby nie profesor Andrzej Rottermund, w Zamku Królewskim w Warszawie straszyłyby upiory 114
  • Kobiety do piór! 18 gru 2006, 14:00 Polscy literaci już powinni zacząć się bać fali piszących pań 118
  • Ironista z Chicago 18 gru 2006, 14:00 Saul Bellow był obdarzony cholerycznym temperamentem, kochliwy, krewki i wyjątkowo skąpy 120
  • Poczta 18 gru 2006, 14:00 Wizja kinematografii międzywojennej, jaką prezentuje nam autorka artykułu "Hollywood w Warszawie" (nr 11), i tezy, że polskie filmy tamtego okresu były "niezłe", są nieco zabawne. 122