Nowoczesny jak Polak

Nowoczesny jak Polak

Dogoniliśmy Czechów – prymusów epoki socjalizmu
Jak skorzy do narzekania rodacy przyjmą informacje, że są zupełnie innym społeczeństwem, niż im się wydaje? Nasza konsumpcja rośnie bardzo szybko i zmienia strukturę na charakterystyczną dla nowoczesnych, wysoko rozwiniętych państw. Wprawdzie do najbogatszych tego świata sporo nam brakuje, ale jesteśmy bardzo blisko „ubogich unijnych bogaczy" (Grecja, Portugalia). Pod względem standardu życia dogoniliśmy najbogatsze państwo postsocjalistyczne – Czechy.Od feudalizmu do wolności
Dobrą miarą poziomu życia jest struktura konsumpcji. W ubogich społeczeństwach przedindustrialnych dominuje w niej żywność, na którą wydaje się ponad połowę dochodów. W modelu industrialnym odsetek wydatków żywnościowych spada do jednej czwartej, by w trakcie dalszego rozwoju zmniejszyć się do kilkunastu procent (USA i Japonia – 12 proc., kraje strefy euro – średnio 15 proc.). W 1989 r. w Polsce udział wydatków na żywność wynosił 36 proc., a więc był charakterystyczny dla późnego feudalizmu. Odniesienie do feudalizmu ma sens także dlatego, że ówczesny model konsumpcji nie wynikał z wyboru, lecz był wymuszony niedoborami na rynku nowoczesnych dóbr przemysłowych.
Po rewolucji rynkowej w ofercie znalazły się w zasadzie wszystkie towary świata (co prawda najczęściej w ich tanich, azjatyckich wersjach) i to, co kupujemy, zaczęło zależeć od wolnego wyboru. Udział wydatków żywnościowych zaczął dość szybko spadać i pod koniec 2007 r. wynosił już tylko niecałe 26 proc. Jest to nadal więcej niż w najbiedniejszych krajach starej unii czy najbogatszych krajach postsocjalistycznych, bo w Czechach wynosi około 20 proc., ale Czechy w momencie rozpoczęcia reform rynkowych były krajem znacznie bogatszym i miały nowocześniejszą strukturę spożycia (udział żywności w wydatkach wynosił nieco ponad 20 proc.).

Czeski standard
Republika Czeska może być dobrym układem odniesienia pozwalającym stwierdzić, jak szybko zmienia się nasze bogactwo. Wedle szacunków, w 1989 r. Czesi byli od nas bogatsi prawie o połowę. Dzisiaj różnica ta jest niemal niewidoczna.
Dogoniliśmy Czechów pod względem płac, zrównaliśmy się pod względem wyposażenia w standardowe dobra trwałe (pralki, lodówki, telewizory itp.). Upodabniają się także nasze wskaźniki wyposażenia gospodarstw domowych w dobra nowoczesne: odtwarzacze płyt CD i DVD, magnetowidy, kamery wideo czy komputery osobiste. Zniwelowaliśmy olbrzymią różnicę w powierzchni mieszkania przypadającego na osobę (warto pamiętać, że straty materialne Czechów w czasie wojny sprowadziły się do kilku wybitych szyb).
Można podejrzewać, że jedyna większa różnica na korzyść naszych południowych sąsiadów – liczba samochodów osobowych – jest efektem ułomności statystyki.

Auto, whisky i artystki
Potoczna wiedza wyróżniała w schyłkowym czasie komuny dwa modele konsumpcji: partyjnego dygnitarza i szarego obywatela. Konsumpcja dygnitarza to „auto, whisky i artystki", a obywatela ordynaryjnego „autobus, czysta czerwona i własna żona". Przeobrażenia konsumpcyjne po roku 1989 można określić jako upowszechnienie tego pierwszego modelu, czego – niestety – badania budżetów domowych nie mogą pokazać. Po pierwsze, następuje w nich „cięcie skrzydeł", czyli nie uczestniczą w nich (z różnych powodów) najbogatsi i najbiedniejsi. Po drugie,
uczestnicy badań łżą jak najęci. Przynajmniej w trzech wspomnianych kwestiach.
Wedle badań budżetów, wydatki na alkohol w przeliczeniu na członka rodziny wynoszą miesięcznie 8,17 zł (w tym na alkohole mocne – 3,06 zł), co daje 100 zł rocznie. Gdyby była to prawda, w skali kraju wydawalibyśmy zatem na alkohol 3,8 mld zł. W rzeczywistości jednak roczna sprzedaż alkoholu (wódki, wina i piwa) ma wartość 26 mld zł i ktoś ten alkohol niewątpliwie wypija (pozycji „artystki" w kwestionariuszach nie ma, ale gdyby była, to wykazane wydatki wyniosłyby zero, a przecież agencje towarzyskie na brak klientów nie narzekają).
Znacznie zaniżona jest także liczba samochodów osobowych, znajdujących się w dyspozycji gospodarstw domowych. Jeśliby bowiem rzeczywiście tylko co druga rodzina (49,5 proc.) miała samochód, to przy 14 mln gospodarstw domowych powinno być ich w Polsce 7 mln. Tymczasem jest zarejestrowanych 15 mln samochodów osobowych. To prawda, że część z nich to taksówki i samochody służbowe. Które samochody służbowe nie są jednak wykorzystywane do celów prywatnych? W firmach jednoosobowych rozróżnienie na służbowy i prywatny nie jest możliwe. Do tego dochodzi ciągle żywa mimo zmian prawnych polska spécialité de la maison – samochody „z kratką", czyli ciężarówki powstałe na przykład z matizów.
Nie tylko ilościowo staramy się wprowadzić w życie wzorzec „auto i whisky". W coraz większym stopniu chcemy także realizować go jakościowo. W 2007 r. sprowadziliśmy z zagranicy 994 564 auta (o 22 proc. więcej niż rok wcześniej). Podwoił się (z 6 proc. do 12 proc.) udział aut względnie nowych, bo mających mniej niż cztery lata. Kupiliśmy 293 319 nowych samochodów (o 23 proc. więcej niż w 2006 r.). Co ciekawe, nie były to fiaty panda (najlepiej sprzedający się samochód w bogatej Europie). Z wyprodukowanych w Tychach 308 tys. pand i seicento aż 293 tys. wyeksportowano, a tylko 5 proc. zostało w kraju. Najlepiej sprzedającym się autem w Polsce była Toyota (33 848 sprzedanych egzemplarzy, o 21,4 proc. więcej niż rok wcześniej), a samochody tej marki trudno uznać za „tanie wozy dla proletariatu".
Wśród alkoholi popularne są whisky i brandy. Przy stabilizacji spożycia wódki sprzedaż tych luksusowych alkoholi od momentu wejścia do unii rośnie co roku o 40 proc. i stanowią one już 6 proc. naszego niezbyt przecież do niedawna wyrafinowanego rynku (w 2007 r. wydaliśmy na te dwa gatunki pół miliarda złotych).

Wielka budowa
Za komuny cena mieszkania pokrywała kilkanaście procent faktycznego jego kosztu, toteż mniejszym problemem było zgromadzenie pieniędzy na jego „otrzymanie", a większym – na „uzyskanie przydziału". W efekcie takiej polityki Polska została zabudowana betonowymi blokami z mieszkaniami typu mini. To, co niewiele kosztuje, nie bardzo się szanuje. Owe osiedla dość szybko zamieniają się w slumsy (starsze pokolenie nosi berety i słucha radia informującego o tym, jak jest fatalnie, średnie pije wódkę, najmłodsze dewastuje to, co zostało do zdewastowania). Rynek zmienił tę sytuację diametralnie. Mieszkania kupuje się za ich realną wartość, a budowanych jest ich tyle, ile wynosi efektywny (poparty gotówką) popyt.
Początkowa reakcja na tę zmianę była jednoznaczna. Liczba oddawanych mieszkań systematycznie się zmniejszała, osiągając dno (62 tys.) w 1996 r. Od tego momentu jednak stale rośnie i od 2007 r. można mówić o boomie mieszkaniowym. W roku 2007 oddano 134 tys. mieszkań (o 16 proc. więcej niż rok wcześniej), a prognozy na 2008 r. mówią o 150 tys. mieszkań. Dodać do tego trzeba, że w budowie jest około 700 tys. lokali, że są to mieszkania, a nie mieszkanka (przeciętna wielkość wynosi 116 m2) i że trwa eksplozja kredytów hipotecznych współfinasujących rosnący popyt. Zadłużenie z tego tytułu na koniec 2007 r. przekroczyło 120 mld zł i, wedle ekspertów bankowych, do końca 2008 r. ma wzrosnąć o 70 mld zł. Śmiało można powiedzieć, że budujemy się na potęgę, przy okazji zmieniając przaśny, blokowiskowy krajobraz całkiem przyjemnego kraju położnego między Bugiem a Odrą.

Koniec ojejkizmu
Do twardych wskaźników statystycznych warto dodać jeden „miękki", ale bardzo ważny. Przycichł powszechny w Polsce „ojejkizm". Narzekania na ogólną biedę i nędzę zmniejszyły częstotliwość. Lepper nie jest już w stanie wyprowadzić rolników na blokady, a strajkujący lekarze nie walczą o „podwyżkę głodowych pensji", lecz starają się, by ich wynagrodzenia osiągnęły pięciocyfrowy poziom. W polskich rodzinach zagościł optymizm, widoczny choćby w szaleńczo rosnącej wielkości zaciąganych kredytów.
I choć do rozwagi w naszym coraz bardziej rozpasanym konsumpcjonizmie można namawiać, warto zrobić wszystko, by ów rozwojowy pęd podtrzymać.


Okładka tygodnika WPROST: 16/2008
Więcej możesz przeczytać w 16/2008 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 16/2008 (1321)

  • Na stronie - Rambo Doda 13 kwi 2008, 22:00 Dorota Rabczewska okazała się lepsza od Moniki Olejnik 3
  • Skaner 13 kwi 2008, 22:00 8
  • Dutkiewicz za Kaczyńskiego 13 kwi 2008, 22:00 SondażAż jedna czwarta Polaków rozważyłaby poparcie Rafała Dutkiewicza, gdyby obecny prezydent Wrocławia wystartował w wyborach na prezydenta RP – wynika z sondażu Pentora na zlecenie „Wprost". Mniejszym poparciem... 8
  • Ćwiczebna inwigilacja szefów cba i abw 13 kwi 2008, 22:00 PolicjaŚledzili szefa CBA Mariusza Kamińskiego oraz szefa ABW Bogdana Święczkowskiego, ale byli przekonani, że uczestniczą w ćwiczeniach. Tak wynika z ustaleń „Wprost" w sprawie inwigilacji szefów CBA i ABW przez policję. O... 8
  • Chińska ambasada naciskała na polski Sejm 13 kwi 2008, 22:00 TybetAmbasada Chin chciała na początku 2008 roku zablokować powstanie w Sejmie Parlamentarnego Zespołu na rzecz Tybetu. A później próbowała ingerować w jego prace– dowiedział się „Wprost". – Na to, by zespół nie... 8
  • Sinéad O’Connor w Gdyni 13 kwi 2008, 22:00 KoncertIrlandzka wokalistka Sinéad O’Connor 26 lipca wystąpi w Polsce – na Globaltica World Culture Festival w Gdyni – dowiedział się „Wprost". – Zaprosiliśmy ją, bo to gwiazda światowego formatu i... 8
  • Córka Leppera u ministra sprawiedliwości 13 kwi 2008, 22:00 KadryCórka Andrzeja Leppera robi aplikację radcowską pod opieką Andrzeja Kalwasa – ustalił „Wprost". Kalwas był ministrem sprawiedliwości w rządzie Marka Belki. Małgorzata Lepper, absolwentka prawa na Uniwersytecie... 8
  • „Wprost" liderem 13 kwi 2008, 22:00 MediaW lutym 2008 r. „Wprost" był najczęściej cytowanym tygodnikiem opinii i czwartym medium pod tym względem w Polsce – wynika z raportu Instytutu Monitorowania Mediów. Na nasze publikacje powoływano się 400 razy –... 8
  • Elton John poparł Hillary 13 kwi 2008, 22:00 WyboryElton John włączył się w kampanię prezydencką Hillary Clinton. Brytyjski muzyk był gwiazdą zorganizowanego w ubiegłym tygodniu w nowojorskiej Radio City Music Hall koncertu poparcia dla Hillary. W czasie koncertu Elton przyznał,... 8
  • SLD chce reperować Polskę 13 kwi 2008, 22:00 LewicaNiemal dwa lata ma zająć specjalnemu zespołowi powołanemu przez szefa SLD Wojciecha Olejniczaka opracowanie programu naprawy Polski. Jego pracami kieruje prof. Janusz Reykowski, były przewodniczący zespołu ds. reform politycznych... 8
  • Pulitzer dla Dylana 13 kwi 2008, 22:00 USABob Dylan jako pierwszy w historii rockman otrzymał w ubiegłym tygodniu Pulitzera. To najbardziej prestiżowa amerykańska nagroda literacka przyznawana dziennikarzom, twórcom literatury, dramatu i muzyki. Jury nagrody chciało docenić w... 8
  • Dossier 13 kwi 2008, 22:00 „Ludzie prędzej czy później zrozumieją, w czym dzieło, i wyrzucą tę czarownicę" Lech Wałęsa w radiu TOK FM o przyszłości ojca Rydzyka w Radiu Maryja„Pan prałat jest już starszą osobą i nie zawsze ma dobre... 8
  • PYTANIA NIEPOLITYCZNE- Pomylono mnie z prezydentem Kaczyńskim 13 kwi 2008, 22:00 Rozmowa z Ryszardem Czarneckim, europosłem i reportażystą amatorem 8
  • Ludzie 13 kwi 2008, 22:00 Kochanowski ignoruje WielgusaJanusz Kochanowski nie wysłał swojego zastępcy na jedną z konferencji naukowych na KUL. To protest rzecznika praw obywatelskich przeciw nagrodzie Towarzystwa Naukowego KUL dla abp. Stanisława Wielgusa. Jak... 8
  • Z celi do kariery 13 kwi 2008, 22:00 Show-biznes„Do aresztu śledczego wsadził mnie miejscowy boss. Nie mogłem patrzeć, jak znęcał się nad 18-letnim chłopcem. Bił go, aż chłopak upadł. Potem go skopał i stanął mu butem na twarzy. To wyprowadziło mnie z... 8
  • Sawka czatuje 13 kwi 2008, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 12
  • Zapytaj Wprost - Jan Rokita 13 kwi 2008, 22:00 Na pytania czytelników internetowego wydania „Wprost” odpowiada Jan Rokita. 14
  • Poczta 13 kwi 2008, 22:00 Złodzieje skarbu Wzwiązku z poruszeniem przez autora artykułu „Złodzieje skarbu" (nr 13) sprawy zabużan chciałbym poinformować, że niektórzy z nich, czując się nieusatysfakcjonowani działaniami władz państwowych, zgodnie... 16
  • Playback 13 kwi 2008, 22:00 16
  • Wprost przeciwnie - Mowa do pingwinów na Antarktydzie 13 kwi 2008, 22:00 Gdyby nie PiS, rząd musiałby się podać do dymisji 18
  • Fotoplastykon 13 kwi 2008, 22:00 19
  • Z życia koalicji 13 kwi 2008, 22:00 Nadworną pieśniarkę premiera, pannę Dodę Elektrodę, spotkał despekt. Pewien warszawski deweloper, kiedy dowiedział się, kto zacz, nie chciał jej sprzedać mieszkania, bo to porządny dom i porządna okolica. No cóż, deweloper już w... 20
  • Z życia opozycji 13 kwi 2008, 22:00 Jarosław Kaczyński spotkał się z samorządowcami i podczas tego spotkania zagrzmiał, że PO upartyjnia samorządy. Gdybyśmy nie wiedzieli, że tako rzecze Kaczor, pomyślelibyśmy, że to Mazowiecki albo Wielowieyski, bo to labiedzenie... 21
  • Kto zabija państwo 13 kwi 2008, 22:00 Krzysztof Olewnik zginął, bo jego rodzina nie chciała się podporządkować mafijnemu układowi z Mazowsza. 22
  • Bezradność zaskórniaków 13 kwi 2008, 22:00 Nie trzeba należeć do układu, by nie być w stanie z nim walczyć. Wystarczy mieć coś na sumieniu. 30
  • Ostatnia szansa prezydenta 13 kwi 2008, 22:00 Kancelaria prezydenta chce upublicznić raport o stanie zdrowia prezydenta 32
  • Zombi z WSI 13 kwi 2008, 22:00 Ludzie dawnych wojskowych tajnych służb manipulują mediami 34
  • Komandosi z Brukseli 13 kwi 2008, 22:00 Lobbyści uciekli z Warszawy do stolicy UE 38
  • Podwójny generał - abp Sławoj Leszek Głódź 13 kwi 2008, 22:00 Był 1 kwietnia 2008 r. W Gdańsku trwała dyskusja na temat przyszłości Kościoła. – Wiem, kto zostanie następcą metropolity gdańskiego abp. Tadeusza Gocłowskiego. To biskup warszawsko--praski Sławoj Leszek Głódź! –... 40
  • Wprost z blogu 13 kwi 2008, 22:00 Ameryka bez wizjiJakub Osina; www.usa2008.blox.plCzym tak naprawdę różni się dwoje kandydatów do nominacji demokratów w listopadowych wyborach prezydenckich? Niczym – o ich porażce lub zwycięstwie nie zdecydują kwestie programowe,... 42
  • Ciemność w Szczecinie 13 kwi 2008, 22:00 Mamy najbardziej awaryjną sieć energetyczną w Europie 44
  • Kłamstwo edukacyjne 13 kwi 2008, 22:00 Im bardziej reformujemy edukację, tym jest ona w gorszym stanie 48
  • Trójka bez sternika 13 kwi 2008, 22:00 52
  • Odkupienie Blidy 13 kwi 2008, 22:00 Człowiek honoru strzelała do siebie, gdy był winny 52
  • Baryłka bez dna 13 kwi 2008, 22:00 Ropa będzie drożeć, dopóki Fed będzie ratował świat finansowy drukując dolary 52
  • Mosty porozumienia 13 kwi 2008, 22:00 Antysemityzm w Polsce to patologia i powód do wstydu - przyznała premier Tusk 52
  • Ryba po polsku - Kordon parlamentarny 13 kwi 2008, 22:00 Optymalne byłoby niewpuszczanie do Sejmu posłów 53
  • Giełda 13 kwi 2008, 22:00 54
  • Polacy chcą wyższych podatków 13 kwi 2008, 22:00 Aż 85 proc. Polaków chce reformy systemu podatkowego – wynika z badań CBOS. Nasze wyobrażenie o tym, jak powinny wyglądać podatki, jest jednak odmienne od tego, co zapowiada rząd Donalda Tuska. Dwie trzecie badanych uważa, że... 54
  • Zysk w dżungli 13 kwi 2008, 22:00 Chcesz zarabiać i jednocześnie pomagać środowisku? Zainwestuj w Canopy Capital. Ten brytyjski fundusz kupił w 2007 r. kawałek lasu tropikalnego Iwokrama w Gujanie i dziś płaci za jego zachowanie. W zamian w przyszłości będzie miał... 54
  • Największy bank 13 kwi 2008, 22:00 Brytyjski bank HSBC Holdings znalazł się na pierwszym miejscu tegorocznej listy 2000 największych firm świata amerykańskiego „Forbesa". Twórcy rankingu wzięli pod uwagę wyniki sprzedaży, zyski, aktywa i wartość rynkową... 54
  • Inflacja grozi konfliktami 13 kwi 2008, 22:00 Czy inflacja zagrozi pokojowi na świecie? John Holmes, zastępca sekretarza generalnego ONZ ds. humanitarnych, ostrzegł, że wzrost cen żywności może doprowadzić do niepokojów i destabilizacji na całym świecie. Do zamieszek doszło już w... 54
  • Żona na etacie 13 kwi 2008, 22:00 Siedemnaście godzin pracy w domu tygodniowo oznacza małżeństwo dla przeciętnej Amerykanki – wyliczyli naukowcy z University of Michigan. Niezamężne panie spędzają na pracach w domu tylko 10 godzin tygodniowo. Pocieszeniem dla... 54
  • Pałac w bloku 13 kwi 2008, 22:00 Moskwa to miasto o najbardziej absurdalnych cenach mieszkań na świecie. Metr kwadratowy kosztuje tam prawie pięć razy więcej niż w Berlinie, podczas gdy PKB na mieszkańca w Rosji jest dwa i pół razy mniejsze niż w Niemczech. Za... 54
  • Narodowy Bank Tuska 13 kwi 2008, 22:00 Premier próbuje ubezwłasnowolnić władze NBP 58
  • Nowoczesny jak Polak 13 kwi 2008, 22:00 Dogoniliśmy Czechów – prymusów epoki socjalizmu 60
  • Ekonomisie 13 kwi 2008, 22:00 Dlaczego polscy ekonomiści nie liczą się na świecie 64
  • Król Wall Street 13 kwi 2008, 22:00 Jamie Dimon uratował amerykański system finansowy 68
  • 2x2=4 - Świat w autobusie 13 kwi 2008, 22:00 W szkołach za mało jest wiedzy o realiach, a za duży nacisk kładzie się na rozmaite klasyfikacje 70
  • Know-How 13 kwi 2008, 22:00   72
  • Ptaki na diecie 13 kwi 2008, 22:00 Ptaki wiedzą, co dobre dla zdrowia. Pokrzewki czarnołbiste, pospolite w Europie leśne ptaki żywiące się owadami i owocami, potrafią wybierać te maliny, jeżyny czy porzeczki, które są najbogatsze w antyoksydanty. Związki te gwarantują... 72
  • Zapach geja 13 kwi 2008, 22:00 Homoseksualiści rozpoznają się po zapachu – dowodzi Charles Wysocki, genetyk z University of Pennsylvania. Badani przez niego geje i lesbijki za najatrakcyjniejszy uważali zapach potu homoseksualnych osób tej samej płci. Uczeni ze... 72
  • Alzheimer w brzuchu 13 kwi 2008, 22:00 Im większy mamy brzuch, tym bardziej zagraża nam demencja – dowodzą uczeni z Kaiser Permanente w Oakland. Dotyczy to przede wszystkim osób w średnim wieku. Czterdziestolatki, które nie miały nadwagi, ale ich tkanka tłuszczowa była... 72
  • Seks z ośmiornicą 13 kwi 2008, 22:00 Wbrew powszechnym poglądom nie są nieromantycznymi samotnicami, których obyczaje godowe sprowadzają się do aktu kopulacji. Ośmiornice mają bogaty repertuar zachowań seksualnych. Ośmioramienne pary flirtują i obejmują się czule, a... 72
  • Zbrodnie matczynej miłości 13 kwi 2008, 22:00 Niektóre matki tak bardzo boją się o zdrowie swego dziecka, że unikają kontaktu ze służbą zdrowia. Niebezpieczniejszy  jest  coraz powszechniejszy  przeniesiony  zespół  Münch-hausena. ... 72
  • Placebo z supermarketu 13 kwi 2008, 22:00 Oszustwo stało się dźwignią handlu 74
  • Rządzić powinny kobiety 13 kwi 2008, 22:00 Rozmowa z Desmondem Morrisem, zoologiem, autorem bestsellerowej książki „Naga małpa” 80
  • Kod wielkiego mistrza 13 kwi 2008, 22:00 Co nam mówią szczątki krzyżackich przywódców odnalezione w katedrze w Kwidzynie 84
  • Pierwsze powstanie warszawskie 13 kwi 2008, 22:00 W 1943 r. Polacy wspierali Żydów, a w 1944 r. – Żydzi Polaków 88
  • Bez granic 13 kwi 2008, 22:00 92
  • Wolniej na autostradach 13 kwi 2008, 22:00 Niemcy po raz pierwszy wprowadzili limit prędkości na autostradach. Ograniczenie do 120 km/h na wszystkich odcinkach autostrad w ubiegłym tygodniu zarządziły władze landu Brema. Reinhard Loske, minister środowiska landu, tłumaczył tę... 92
  • Islandia rozrywkowa 13 kwi 2008, 22:00 Islandia to kraj, w którym wydatki na kulturę, rozrywkę i rekreację są najwyższe na świecie (w stosunku do PKB). Według badań przygotowanych dla OECD, na te cele przeznacza się aż 10 proc. PKB. Ponad połowę wydatków na rozrywki... 92
  • KOMENTARZ - Pejzaż z meczetem 13 kwi 2008, 22:00 Fabrizio Tassinarianalityk z Centrum Studiów nad Polityką Europejską w BrukseliW ciągu kilkunastu najbliższych lat liczba muzułmańskich imigrantów w Brukseli przewyższy liczbę niemuzułmanów. Dane te powinny uświadomić unii, że czas... 92
  • Prawdziwy rząd Europy 13 kwi 2008, 22:00 Dyktatorzy Unii Europejskiej stanowią monolit nie do przebicia 94
  • Religia Kremla 13 kwi 2008, 22:00 Prawosławie zastąpiło marksizm jako państwowa ideologia rosyjskiego imperium 98
  • Układ moskiewski 13 kwi 2008, 22:00 Mitem jest przekonanie, że Niemcy i Francuzi myślą w kategoriach ponadnarodowych 100
  • Jesteśmy stąd 13 kwi 2008, 22:00 Rozmowa z Szymonem Peresem, prezydentem Izraela 102
  • Porwanie Europy - Pobojowisko brukselskie 13 kwi 2008, 22:00 Unia nie chce się rozszerzać ze względu na coraz silniejsze sprzeczności interesów między państwami 104
  • Pasaż 13 kwi 2008, 22:00 106
  • Wzmacniacze sił 13 kwi 2008, 22:00 Madonna, poza „pakowaniem" na siłowni, zażywa ruchu na świeżym powietrzu. Nabiera sił przed trasą koncertową promującą album „Hard Candy". Przedstawiamy nowości, które pozwolą się wzmocnić nie tylko królowej popu. 106
  • Jacht na medal 13 kwi 2008, 22:00 Angelina Jolie i Brad Pitt chętnie spędzają czas na swoim wielkim jachcie. W krótszy rejs mogliby popłynąć jachtem polskiej firmy Galeon, który potrafi przetrwać najsilniejsze huragany. Galeon 260 Cruiser, choć nie jest kolosem, ma... 106
  • Komfort bez szwów 13 kwi 2008, 22:00 Katie Holmes wzięła udział w nowojorskim maratonie, ale lubi biegać także mniej wyczynowo. Przydadzą się jej buty Reeboka Smoothfit HexRide – pierwsze na świecie bez szwów, całkowicie gładkie wewnątrz i na zewnątrz. Ich podeszwa... 106
  • Ładowarka w kołnierzu 13 kwi 2008, 22:00 Matthew McConaughey uwielbia sport na świeżym powietrzu. Podczas ćwiczeń aktor słucha muzyki z iPoda. Żeby urządzenie nie rozładowało się w czasie treningu, dom mody Zegna zaprojektował kurtkę Solar JKT. Doładowuje ona iPoda,... 106
  • Trener komórkowy 13 kwi 2008, 22:00 Firmy Adidas i Samsung stworzyły telefon komórkowy miCoach, który jest elektronicznym trenerem osobistym. Podczas ćwiczeń komórka mierzy czas, tętno, dystans, prędkość i spalone kalorie. Potrafi zanalizować te dane oraz dostosować plan... 106
  • Rower od NASA 13 kwi 2008, 22:00 Firma Dahon California to największy producent rowerów składanych. Jej jednoślady zaprojektował dr David Hon, fizyk, który pracował dla NASA. Pierwszy składak skonstruował w związku z kryzysem paliwowym w USA. Z okazji 25-lecia firmy... 106
  • Laser 13 kwi 2008, 22:00 110
  • Wydarzenie tygodnia: 65. rocznica powstania w getcie warszawskim 13 kwi 2008, 22:00 Warszawa pamiętaPoza oficjalnymi uroczystościami z udziałem prezydentów Izraela i Polski zaplanowano m.in.: 15 kwietnia o godzinie 20.00 Izraelska Orkiestra Filharmoniczna pod batutą Zubina Mehty da koncert w Teatrze Wielkim o północy przed... 110
  • Magia liczb 13 kwi 2008, 22:00 Powstanie wybuchło o 4 rano 19 kwietnia 1943 r. W 2008 r. w symboliczny sposób tego dnia spotykają się dwa kalendarze – gregoriański i hebrajski. Na wyjątkową datę 65. rocznicy wybuchu powstania w getcie przypada 1. dzień święta... 110
  • Bohaterowie ’43 13 kwi 2008, 22:00 – Nie wyobrażałem sobie, że będę jeszcze istniał 65 lat po powstaniu w getcie. Te tragiczne i żywe wspomnienia splatają się z moim osobistym szczęściem, bo jestem jednym z ostatnich żyjących powstańców. Jestem niezwykle... 110
  • 2008 – Rok Polski w Izraelu 13 kwi 2008, 22:00 W oczach Izraelczyków Polska ma wreszcie szanse zmienić stereotyp kraju wyłącznie obozów Zagłady, których śladami jeździ izraelska młodzież. – Powinni zobaczyć, że to także nowoczesny i ciekawy kraj – powiedział Donald... 110
  • Pokolenie J 13 kwi 2008, 22:00 Najsłynniejszy polski festiwal rockowy ukształtował dzisiejsze gwiazdy sceny i mediów 112
  • Strój bojowy 13 kwi 2008, 22:00 Kurtka, beret, a nawet nazwa firmy odzieżowej manifestują poglądy polityczne 118
  • Wencel gordyjski - Schizofrenia kibica 13 kwi 2008, 22:00 Jak proroczo mawia prezes Michał Listkiewicz, „ZSRR upadł, ale PZPN nie upadnie” 120
  • Ueorgan Ludu 13 kwi 2008, 22:00 Przyjaźń amerykańsko-rosyjska na terytorium Polski. * Wolny Tybet. A co z wolną Polską? * Kaczyński idzie drogą Leppera. * Komputerem w pekiński reżym 121
  • Krótko po wolsku - Życie to nie bajka 13 kwi 2008, 22:00 Ciekawe wyniki przyniosła ankieta rozpisana wśród Polaków, którzy mieli odpowiedzieć na pytanie, z jakimi bohaterami znanych bajek kojarzą im się nasi politycy. Osobiście jestem zaskoczony, że moi rodacy obsadzili Tuska w roli... 121
  • Skibą w mur - Rów imienia Kasi Cichopek 13 kwi 2008, 22:00 W zakłamanym świecie afer wielkie mogą być już tylko liczby, a nie ludzie 122

ZKDP - Nakład kontrolowany