Hydrocud prywatyzacji

Hydrocud prywatyzacji

Dodano:   /  Zmieniono: 
Jak przemienić pół tablicy Mendelejewa w wodę do picia
Zawiera pół tablicy Mendelejewa szkodliwych pierwiastków, a na dodatek bakterie chorobotwórcze. Dopuszczalne normy zdrowotne przekraczane są o kilkaset procent. W Polsce kontroluje się, czy woda odpowiada tylko kilkunastu spośród 62 norm jakościowych i zdrowotnych - tak NIK ocenił to, co na ogół cieknie z naszych kranów. Dwie trzecie zasobów tzw. wody pitnej w kraju nie nadaje się do spożycia. W dodatku w większości miast ceny wody rosną aż o ponad 30 proc. rocznie. Dlaczego? Woda w Polsce, uważana za tzw. dobro społeczne, jest bowiem niemal w całości państwowa. Tymczasem tam, gdzie ją sprywatyzowano, stawała się czystsza i tańsza.
Przykład można znaleźć w Indiach. Kailash Soni, dyrektor Radius Water Limited (RWL), kupił od państwa 23,6 km rzeki Seonath nieopodal miasta Durg. Koncesję przyznano mu na 22 lata. Już teraz RWL dostarcza 4 mld l wody dziennie. Metr sześcienny prywatnej wody kosztuje jedynie 12 rupii (0,2 euro). To prawie czterokrotnie mniej od stawki pobieranej przez przedsiębiorstwo państwowe na przykład w regionie Bombaju. Firma Kailasha Soniego zainwestowała równowartość 7,45 mln euro w zaporę. W ciągu 20 lat zysk z przedsięwzięcia powinien przekroczyć 100 mln euro. Odbiorcy są zachwyceni. Działające w regionie fabryki LNG Bhilwara, Khoday Distilleries i Western Foods dzięki prywatyzacji rzeki zyskały dostawcę pewnego i zapewniającego wodę bez awarii oraz tańszy surowiec do produkcji. W Polsce tymczasem wodę sprywatyzowano zaledwie w kilku miejscowościach.

Wodociąg giełdowy
Największe inwestycje w wodociągi publiczne na świecie zostały poczynione na przełomie XIX i XX stulecia. Pieniądze wyłożyły władze lokalne i firmy prywatne, a użytkownicy zostali obłożeni podatkami lokalnymi. W kolejnych latach tworzono historię marnotrawstwa. Rozwój miast spowodował nie kontrolowany rozrost sieci wodociągowej. Wszędzie na świecie gigantyczne systemy dystrybucji wody pitnej i przemysłowej były źle zarządzane, a przez to stawały się deficytowe i musiały być finansowane z budżetu centralnego. Przez państwowe dziurawe rurociągi wyciekały miliony hektolitrów wody. Podatnicy płacili, a na trwonienie cennych zasobów przymykano oko. W latach 70. obudzili się Brytyjczycy, którzy przygotowywali się wówczas do członkostwa w Unii Europejskiej. Koszty dostosowania się do unijnych standardów oceniano wtedy na 80 mld USD. Rząd szukał za wszelką cenę oszczędności. Okazało się, że jedynym rozwiązaniem była powszechna prywatyzacja usług komunalnych. Po przekazaniu w prywatne ręce sektora gazowego i energetycznego przyszła kolej na wodny. Jego restrukturyzację rozpoczęto w 1988 r. Rok później akcje państwowego przedsiębiorstwa zarządzającego rzekami - National Rivers Authority - były po raz pierwszy notowane na londyńskiej giełdzie. Udziały lokalnych dostawców wody również wystawiono na sprzedaż.
Kiedy firmy prywatne dostarczały już 25 proc. brytyjskich zasobów wody, przedsiębiorstwa te postanowiły rozpocząć ekspansję międzynarodową. Severn Trent Water International, jeden z dziesięciu byłych państwowych molochów, jest dzisiaj firmą globalną. Z jego usług korzysta nie tylko 8 mln odbiorców w angielskim centrum przemysłowym Midlands, ale także konsumenci w Belgii, Niemczech, Portugalii, Włoszech oraz USA. Brytyjski sukces zainspirował inne kraje, także na wschodzie Europy. Powodzeniem zakończyła się modernizacja sieci wodociągowej w Petersburgu. Rosyjska woda stała się zdatna do picia, a przedsiębiorstwa wodociągowe zyskały finansową autonomię. Powolne uwolnienie rynku wody następuje także w Azerbejdżanie i Gruzji.

Drogi ściek z kranów
Niemal połowa warszawiaków używa do gotowania wyłącznie wody ze studni oligoceńskich. - Zazwyczaj piję tylko wodę mineralną - przyznaje Jan Chojnacki z SLD, wiceszef sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, która ma zorganizować na początku przyszłego roku debatę na temat jakości wody i sposobów jej poprawienia. Ostatni raport NIK na ten temat stwierdza, że ponad dwie trzecie wody pitnej w Polsce nie nadaje się do spożycia! Normy zanieczyszczeń przekroczone są w wodzie cieknącej z kranów w polskich miastach nierzadko o kilkaset procent. - W starych rurach zgromadziły się osady, które przy zwiększeniu ciśnienia wody odpadają, wtórnie ją zanieczyszczając - tłumaczy prof. Karol Kuś, kierownik Zakładu Wodociągów i Kanalizacji na Politechnice Śląskiej. - Sytuacja by się zmieniła, gdyby sieć była wymieniana sukcesywnie - dodaje. W Unii Europejskiej co roku modernizuje się 1,5-2 proc. rur wodociągowych. W Polsce ten wymóg spełnia zaledwie kilka przedsiębiorstw wodociągowych. Z powodu zapóźnień cywilizacyjnych wciąż korzysta się u nas z rur azbestowo-cementowych, a nawet ołowianych!
Ceny wody mimo jej złej jakości systematycznie rosną. Powód? Ustalane są urzędowo. Przedsiębiorstwa komunalne wykorzystują pozycję monopolisty i obciążają mieszkańców coraz większymi opłatami. W Bydgoszczy, Sosnowcu i Szczecinie ceny wody w 2000 r. podwyższono o ponad 35 proc.! Dodatkowo w wielu wypadkach pobór wody jest nielegalny, jednak chaos administracyjny powoduje, że niezwykle trudno znaleźć winowajców. Zarządzanie gospodarką wodną to szczyt niegospodarności. Nie kontrolowana ilość wody wypływa z dziurawych rur do ziemi. Nikt nie zamierza ukrócić tego marnotrawstwa. Nic dziwnego - wszelkie koszty funkcjonowania państwowej, niesprawnej sieci wodociągowej pokryją z nawiązką jej użytkownicy.

Źródło nadziei
Prywatne firmy zainwestowały w wodociągi zaledwie w pięciu polskich miastach: Gdańsku, Bielsku-Białej, Tarnowskich Górach, Głogowie i Dąbrowie Górniczej. Jedną z nich jest RWE Aqua, firma, która w ubiegłym roku nabyła 34 proc. udziałów w dąbrowskim przedsiębiorstwie wodociągów i kanalizacji. Francuska grupa Saur International kupiła udziały gdańskich wodociągów już 11 lat temu. Od tamtej pory znacznie poprawiła się jakość wody i efektywność oczyszczania ścieków. Modernizacja sieci wodociągowej zmniejszyła straty wody o mniej więcej 50 proc.! Dzięki temu ceny wody rosły wolniej niż inflacja mimo wysokich wydatków firmy na inwestycje.
- Zaangażowanie prywatnych firm w przedsiębiorstwa wodociągowe może być najlepszym sposobem na poprawę jakości wody. Obawiam się, że Polska nie wykorzysta przysługującej jej unijnej pomocy, ponieważ część pieniędzy gminy muszą wygospodarować z własnych budżetów, a komunalne kasy świecą pustkami - przekonuje Cezary Krzepina z RWE Aqua. - Tylko prywatyzacja gospodarki wodnej rozbije miejskie monopole, co doprowadzi do obniżki cen wody - dodaje Rafał Zagórny, poseł PO. Prywatyzacją muszą być zainteresowane obie strony - gminy i inwestorzy. Władze nie chcą się jednak pozbywać dochodowych firm, których zyski pozwalają łatać gminne budżety. To swoisty wodny pat, tylko że w szachach obie strony dostają po pół punktu, a z powodu pata między gminami i inwestorami przegrywają konsumenci, czyli wszyscy.


Koktajl z kranu
Najwyższa Izba Kontroli przeprowadziła w dwudziestu miastach 105 badań wody z hydrantów w centralnych punktach sieci wodociągowej, zaworach głównych w budynkach i kranach u odbiorców.
  • Szczecin
    Normy przekroczono w czterech próbach na dziewięć przeprowadzonych. Badana woda była nieprzejrzysta (wskaźnik mętności próbki był wyższy o 1400 proc. od dopuszczalnego), miała niewłaściwą barwę (o 33 proc. różniła się od dozwolonej), zawierała zbyt wiele żelaza (120 proc., 145 proc., 175 proc. i 950 proc. ponad normę) i manganu (60 proc. i 40 proc. ponad normę).
  • Radom
    Normy przekroczono w trzech próbach na sześć przeprowadzonych. W wodzie znaleziono za dużo bakterii (ich liczba w temperaturze 22°C była o 770 proc. i 900 proc. większa niż dopuszczalna), m.in. E. coli (170 proc. ponad normę). Pobrana woda była zbyt mętna (dozwolony wskaźnik przewyższono o 100 proc.) i zawierała za dużo metali - żelaza (o 50 proc.), manganu (o 40 proc. i 60 proc.).
  • GdaŃsk
    Normy przekroczono w trzech próbach na dwanaście przeprowadzonych. Woda była nieprzejrzysta (200 proc. ponad dopuszczalny wskaźnik mętności), znajdowało się w niej za dużo żelaza (o 950 proc.), manganu (o 660 proc. i 740 proc.) i w temperaturze 22°C - bakterii (o 9 proc.).
  • Kraków
    Normy przekroczono w dwóch badaniach na trzy przeprowadzone: w wodzie o temperaturze 37°C było zbyt dużo bakterii (o 80 proc. i 65 proc.).
  • Sosnowiec
    Wodę badano trzykrotnie - w dwóch pobranych próbkach stwierdzono zbyt wysoki poziom ołowiu (przewyższający normę o 60 proc.). Źródło: Najwyższa Izba Kontroli, 2002 r.
Więcej możesz przeczytać w 42/2003 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 42/2003 (1090)

  • Wprost od czytelników19 paź 2003Zwyczajni ludzie Jestem pełen uznania dla postaci przywołanych w artykule "Zwyczajni ludzie" (nr 39). Nie są to jednak zwyczajni ludzie - jak pisze Szewach Weiss - ale jednostki wybijające się w świecie. Powinno się stworzyć...3
  • Na stronie - Cogito ergo sumuję19 paź 2003Kupienie portfela za ostatnie pieniądze to najlepsza decyzja u progu bankructwa.3
  • Peryskop19 paź 2003Rolandem w Millera? 1 października Polscy żołnierze znajdują w pobliżu miejscowości Hilla w Iraku cztery rakiety typu Roland produkcji francusko-niemieckiej i detonują je. "Wiadomości" TVP informują, że pociski trafiły do...8
  • Dossier19 paź 2003Adam MICHNIK redaktor naczelny "Gazety Wyborczej" Marek BEYLIN publicysta "Gazety Wyborczej" "Projekt podziału władzy w europejskiej konstytucji przywraca Francji i Niemcom dominującą pozycję w unii. Co gorsza,...9
  • Poczta19 paź 2003Strefa wstydliwa Fotoplastykon Henryka Sawki o strefach odpowiedzialności w Iraku (nr 40) znakomicie komentuje zjawisko pijaństwa w wojsku. Z problemem alkoholizmu stykałem się wielokrotnie podczas służby. Chcę jednak podkreślić, że są...11
  • Kadry19 paź 200311
  • M&M19 paź 2003PRAWDA CZASU, PRAWDA EKRANU Przesłuchiwani oraz nie przesłuchiwani, rządzący i rządzeni, trzeźwi i "nachlani", wszyscy kłamią. Więc nie chcę z tobą gadać, wybacz, ty tam w lustrze... No, chyba że golniesz wykrywacz.12
  • Playback19 paź 200312
  • Kurnik kłamie19 paź 2003Roman Kurnik, były doradca szefa MSWiA Krzysztofa Janika, podał nieprawdziwe informacje w oświadczeniu majątkowym - uznała warszawska prokuratura i wszczęła śledztwo.12
  • Z życia koalicji19 paź 2003Potrzebny nie lada fachowiec, bo szef Narodowego Funduszu Zdrowia musi na zdrowiu się znać i na finansach, no i być menedżerem. Twardy orzech do zgryzienia... Właściwie jedyni, jacy nam przychodzą do głowy, to Jamroży i Wieczerzak: i...14
  • Z życia opozycji19 paź 2003Na gruzach ekologicznej frakcji Unii Wolności powstała nowa partia. Zwie się Zieloni 2004. W jej skład wchodzą nie tylko ekologowie, ale też feministki oraz mniejszości seksualne. By ustrzec się dyskryminacji, wszelkie władze partii...15
  • Fotoplastykon19 paź 200316
  • Terminator Hausner19 paź 2003W październiku 2003 r. socjalizm w Polsce wszedł w tę fazę choroby, która kończy się śmiercią18
  • Rada biznesu19 paź 2003Rozmowa z dr. Janem Kulczykiem, prezesem Polskiej Rady Biznesu21
  • Gilotyna budżetowa19 paź 2003Albo zmniejszymy dług publiczny, albo wynagrodzenia budżetówki i emerytury będą niższe o 20 proc.22
  • Gambit Kurczuka19 paź 2003Strzelając w Sobotkę przeciwnicy Millera w SLD celują w niego samego.24
  • Marsjanie atakują!19 paź 2003Z partią Zieloni 2004 będzie głupiej, ale za to szykowniej26
  • Pomniejszanie mniejszości19 paź 2003Niemcy nie wypełniają zobowiązań przyjętych wobec polskiej mniejszości30
  • Pralka filmowa II19 paź 2003Sporami o rzeczy drugorzędne TVP chce się wykpić od odpowiedzialności za tuczenie firmy Lwa Rywina34
  • Nałęcz - Spalona ziemia19 paź 2003Właściciel Tele-Foniki w barbarzyński sposób niszczy fabrykę w Ożarowie36
  • Zawracanie gitary - Kobieta ze służby19 paź 2003Pomysł uczłowieczenia socjalizmu trafił w sedno partyjnego zamówienia36
  • Giełda i wektory19 paź 2003Hossa Świat Państwo JukosSibnieft Rosyjskie koncerny paliwowe Jukos i Sibnieft poinformowały o sfinalizowaniu fuzji. W jej wyniku powstanie JukosSibnieft. Firmy połączyły się, wymieniając 72 proc. i jedną akcję Sibnieftu na 26,01 proc....38
  • Kabel u szyi19 paź 2003Ożarów ciągnie na dno Bogusława Cupiała, a on sam - banki40
  • Hydrocud prywatyzacji19 paź 2003Jak przemienić pół tablicy Mendelejewa w wodę do picia44
  • Kokosy z hektara19 paź 2003Mannę z Brukseli i naszych kieszeni załatwia rolnikom rząd46
  • Po liczydło do głowy19 paź 2003Jak legalnie ograć zbyt pazernego fiskusa48
  • Kuczmokracja19 paź 2003Odejście obecnego prezydenta Ukrainy zapoczątkuje wojnę domową oligarchów52
  • Załatwione odmownie - Kłopoty z pamięcią19 paź 2003"Fachowcy" z SLD sięgnęli po to, czego nie zdążyli zapomnieć z czasów PRL - po centralizację56
  • Supersam19 paź 2003Fulvia - reaktywacja 40 lat po debiucie pierwszej generacji lancii fulvii i 31 lat po zwycięstwie tego auta w Rajdzie Monte Carlo na rynku może się pojawić nowa fulvia coupé. Na razie jest to samochód koncepcyjny, ale już...58
  • Narodowy Test Inteligencji19 paź 2003Zbadaj swoje IQ!62
  • Ekran osobisty - Piękni i niemi19 paź 2003Polacy wierzą w to, iż uroda daje szczęście, ale zapominają, że przystojni ludzie to osoby z grupy wysokiego ryzyka71
  • Zabójcze państwo opiekuńcze19 paź 2003Państwo socjalne wychowało egoistów, których we Francji nazywa się eufemistycznie indywidualistami72
  • Czerwone cienie papieża19 paź 2003Jan Paweł II na celowniku mordercy księdza Popiełuszki74
  • Know-how19 paź 2003Ochrona przed zawałem Lek stosowany w terapii nadciśnienia tętniczego może w ciągu czterech lat nawet o 65 tys. zmniejszyć w Polsce liczbę zawałów serca i zgonów spowodowanych chorobami sercowo-naczyniowymi. - To kolejny...79
  • Schabowy najwyższego ryzyka19 paź 2003Dieta Kwaśniewskiego grozi zawałem serca i udarem mózgu80
  • Nadprzewodnicy nauki19 paź 2003Aż sześciu z siedmiu badaczy uhonorowanych Nagrodą Nobla w medycynie i naukach ścisłych ma obywatelstwo amerykańskie84
  • Bez granic19 paź 2003Stringi, które dzielą W reklamach od dawna wykorzystywane są nagość i seks. Sposób, w jaki swoje majtki zareklamowała firma Triumph, zbulwersował jednak zwykle tolerancyjnych w tych sprawach Francuzów. Reklamą nowej...88
  • Chiracoschröderoland19 paź 2003Powstanie EWG bis i wyrzucenie projektu eurokonstytucji do kosza leży w naszym narodowym interesie90
  • Mister Kalifornia19 paź 2003Nie udało się demokratom uczynić ze Schwarzeneggera szwarccharakteru94
  • Gra w Nobla19 paź 2003Dlaczego papieżowi nie przyznano Pokojowej Nagrody Nobla?98
  • Führer z kołchozu19 paź 2003Na nowej granicy Europy Wprost i The Times100
  • Menu19 paź 2003Polska Z "Opentańcem" na podbój świata Chcę opętać tym spektaklem całą Europę - mówi producent "Opentańca" Marcin Perzyna. "Opentaniec" to musical zrealizowany z rozmachem, którego nie...104
  • Piekło pod habitem19 paź 2003Kościół czeka na swego Giulianiego, który ogłosi "zero tolerancji" dla zła dziejącego się w parafiach i diecezjach106
  • Wenus na stosie19 paź 2003Botticelli najpierw uwolnił malarstwo od religijnego brzemienia, a potem jeszcze silniej mu się poddał110
  • Na każdy temat19 paź 2003Widzowie, a nie nadawcy, będą układać program telewizyjny112
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego19 paź 2003Adrianna Biedrzyńska Ada - Debiut Połówka romantyczno-fiskalnego duetu ze sfer show- -biznesowych przemówiła fonograficznie w znakomitym momencie. Dziś każdy Polak wie, kim jest pani Ada. Słowiańska wersja Bonnie i Clyde'a lub...113
  • Seksopera19 paź 2003Biografia Billa Clintona przegrywa z autobiografią jego żony114
  • Nowowizja - Gazeta w niebezpieczeństwie19 paź 2003Do typowych scen w kryminałach typu chandlerowskiego należy wstępna rozmowa detektywa i klienta, w której bohater, przyjmując zlecenie, zastrzega, że jeśli raz podejmie się jakiejś sprawy, to doprowadzi ją do końca niezależnie od tego, czy będzie...116
  • Szkiełko w oku - Paluch boży19 paź 2003Jeremi Przybora powiedział kiedyś: "Kobieta to największy przyjaciel człowieka"116
  • Organ Ludu19 paź 2003TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 42 (55) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 13 października 2003 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Emeryci i renciści popierają nowe propozycje rządu Plan Hausnera - szansą dalszego wzrostu! Rząd...117
  • Skibą w mur - Poezja pożera przestrzeń19 paź 2003Błok, Majakowski, Broniewski, podani w tramwaju z samego rana, mogą się okazać lepsi niż piwo czy piguły na kaca118