Nieprzyzwoicie przyzwoite piosenki

Nieprzyzwoicie przyzwoite piosenki

Dodano:   /  Zmieniono: 
Śpiewający poeci ratują honor polskiej muzyki rozrywkowej
Czy liryczna i ascetyczna muzycznie piosenka może wygrać z popowo-rockową papką? Może, ale pod warunkiem że jest inteligentna. W pogłębiającym się kryzysie polskiej fonografii, kiedy spada sprzedaż płyt znanych wykonawców, istnieje u nas gatunek muzyczny, który od dekad opiera się modom, a mimo to ma tysiące wiernych fanów. Raz Dwa Trzy, Jacek Kaczmarski czy Ewa Demarczyk - to tylko kilku wykonawców, którym udało się przebić do mainstreamu.

Przyzwoity sukces
Piosence poetyckiej przyprawiono u nas gębę. Kojarzy się ona głównie z dziewczęciem z rozwianymi włosami w długiej sukni, śpiewającym nierytmiczne skomplikowane frazy. Kojarzy się też z nie ogolonym facetem w swetrze, który akompaniując sobie na gitarze, strasznie coś przeżywa. Mnóstwo takich indywiduów przewija się przez najróżniejsze sceny i festiwale, ale to odpowiednik młodych rockowych kapel, w których perkusista ćwiczył w domu na garnkach, a wokalista śpiewa dlatego, że na niczym nie potrafi grać. Tymczasem w szerokiej formule piosenki z tekstem "wszystko się może zdarzyć" - jak śpiewała niegdyś Anita Lipnicka, bohaterka największej zeszłorocznej niespodzianki na polskim rynku muzycznym.
Lipnicka, lekko przywiędła popowa gwiazdka, i John Porter - importowany Anglik, jeden z ojców chrzestnych polskiego rocka lat 80., nagrali wspólnie płytę pełną gitarowych ballad po angielsku. "Nieprzyzwoite piosenki", wspomagane nagłośnionym przez kolorowe tygodniki romansem pary artystów, okazały się wielkim rynkowym sukcesem - niedawno przekroczyły granicę 70 tys. sprzedanych egzemplarzy, co oznacza tytuł platynowej płyty. Osiągnięcie to powtórzy wkrótce ostatnia płyta grupy Raz Dwa Trzy "Trudno nie wierzyć w nic" (dotychczas 60 tys. sprzedanych egzemplarzy). Krążek ten był najlepiej sprzedającym się polskim albumem w ubiegłym roku w sieci Empik. Poprzednia płyta tego zespołu z piosenkami autorstwa Agnieszki Osieckiej - "Czy te oczy mogą kłamać?" - też osiągnęła status platynowej.

śpiewający Bałtroczyk
Środowisko piosenki poetyckiej i jej fanów rządzi się zupełnie innymi prawami niż muzyka z list przebojów. Artystów tych mniej widać w mediach, a bardziej w studiach nagraniowych. I ich piosenek nie przestaje się słuchać po szesnastych urodzinach. Najgłośniej o tym gatunku było w połowie lat 90., gdy pod nazwą Kraina Łagodności funkcjonował na antenie TVP 1. Janusz Deblessem, dziennikarz radiowej Trójki, zaczerpnął to określenie z piosenki Wojtka Bellona. Wydarzeniem były koncerty Krainy Łagodności w Opolu w latach 1995-1996. Po nich rozkręciła się medialna kariera Piotra Bałtroczyka, znanego wcześniej bywalcom festiwali piosenki poetyckiej i przeglądów kabaretowych - również jako autora piosenek i ich wykonawcę. Na studenckich scenach zaczynał popularny tekściarz Jacek Cygan (zespół Nasza Basia Kochana) oraz tacy wykonawcy, jak Ewa Demarczyk, Marek Grechuta, Jacek Kaczmarski czy Andrzej Sikorowski.

Gitarą i piórem
Janusz Deblessem od 1986 r. na antenie Trójki prowadzi autorską audycję "Gitarą i piórem". Choć program w bieżącej trójkowej ramówce spadł do pasma między drugą a czwartą nad ranem, to wciąż ma zagorzałych fanów, którzy tylko tam mogą posłuchać (a częściej nagrać) inteligentnych piosenek spoza playlisty. Nakładem Polskiego Radia ukazała się już druga składanka piosenek pod egidą tej audycji. Płyta "Gitarą i piórem 2" tuż po wydaniu znalazła się na pierwszym miejscu w internetowym sklepie Merlin. 19 lutego w teatrze Na Woli w Warszawie odbyło się spotkanie koncertowe promujące tę płytę, z udziałem m.in. Wolnej Grupy Bukowina, Tomasza Wachnowskiego, Przemysława Gintrowskiego i Piotra Bukartyka. Piosenka tego ostatniego znalazła się równocześnie na płycie "Gitarą i piórem" i na składance "Minimax" Piotra Kaczkowskiego, promującej nowe brzmienia rockowe. To dobry przykład tego, jak nieokreślone są granice tej muzyki. Płyta "Trudno nie wierzyć w nic" grupy Raz, Dwa, Trzy w nominacjach do nagrody Fryderyka niespodziewanie znalazła się na przykład w kategorii "muzyka alternatywna".

Z tekstem i z sensem
Piosenka z tekstem nie jest polskim wymysłem. Tacy artyści, jak Bob Dylan, Leonard Cohen, Nick Cave czy Tom Waits, to w gruncie rzeczy śpiewający poeci. Ich utwory zresztą często pojawiają się na polskich scenach. Podczas wrocławskiego Przeglądu Piosenki Aktorskiej utwory Waitsa śpiewał Kazik Staszewski.
Twórcy piosenek z tekstem zawsze mogą liczyć na grupę fanów, którzy przyjdą na koncerty i kupią płyty. Duże koncerny muzyczne rzadko to doceniają, woląc współpracować z kolejnymi efemerycznymi popgwiazdkami. Jeśli sprzeda się dobrze jedna z dziesięciu z nich, zarobi na siebie, koleżanki i jeszcze sporo zostanie. Ostatnio jednak "jedna na dziesięć" stało się bardzo optymistycznym założeniem.
Cała nadzieja w śpiewających poetach. Kilkanaście dni temu na rynku ukazała się płyta Piotra Bukartyka "Ideały", a w maju nową płytę będzie nagrywał jeden z kultowych śpiewających autorów Mirosław Czyżykiewicz. Prawdopodobnie będą to kolejne platynowe płyty - z tekstem i z sensem.
Więcej możesz przeczytać w 9/2004 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

-
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 9/2004 (1109)

  • Wprost od czytelników 29 lut 2004 List od czytelnika 3
  • Na stronie - Kreatywna eutanazja 29 lut 2004 Uśmiechnij się, jutro będzie gorzej! - to nowe hasło programowe koalicji SLD-UP. 3
  • Skaner 29 lut 2004 Namierzony bin Laden Gordon Thomas Współpracownik "Sunday Express", specjalizuje się w problematyce bezpieczeństwa, tajnych służb i wojskowości Osama bin Laden został otoczony przez siły specjalne USA w górzystym... 8
  • Sawka 29 lut 2004 9
  • Dossier 29 lut 2004 Bp TADEUSZ PIERONEK rektor Papieskiej Akademii Teologicznej Z finansowymi ulgami Kościoła jest jak z nożem, który może służyć i do krojenia chleba, i morderstwa "Życie Warszawy" IZABELLA SIERAKOWSKA posłanka SLD W SLD... 9
  • Licznik 29 lut 2004 0,9 kg herbaty i 2,5 kg kawy zużywa rocznie przeciętny Polak 80 l herbaty i 20 l kawy wypija średnio każdy z nas w ciągu roku 2 filiżanki herbaty i 0,5 filiżanki kawy przypada dziennie na każdego z nas 21,6 zł na herbatę i 54 zł na... 10
  • Kadry 29 lut 2004 11
  • Jestem, więc piszę - Kto jest winien? 29 lut 2004 Różne są definicje polityki. Moja własna brzmi: polityka jest to szukanie i znajdowanie winnych 13
  • Nałęcz - Potrzeba remontu 29 lut 2004 Lewicę czeka żałosna porażka, jeśli jej liderzy nie zrobią rachunku sumienia 14
  • Playback 29 lut 2004 15
  • M&M 29 lut 2004 Marek Majewski 15
  • Poczta 29 lut 2004 Listy od czytelników 15
  • Z życia koalicji 29 lut 2004 Nagonka na Leszka Millera trwa na całego. Po całym stadku pomniejszych (pod względem znaczenia, nie gabarytów) działaczy SLD pożegnanie ze stanowiskiem szefa partii zasugerował premierowi Marek Borowski. Nawet taki inteligentny... 16
  • Z życia opozycji 29 lut 2004 Ostatecznym akordem rozpadu warszawskiej koalicji PO i PiS było odwołanie Wojciecha Kozaka ze stanowiska przewodniczącego rady Warszawy. Uczynili to wspólnie radni PiS i Ligi Polskich Rodzin. Na pożegnanie Kozak zarzucił Lechowi... 17
  • Fotoplastykon 29 lut 2004 18
  • Gaz paraliżujący 29 lut 2004 Broń gazowa może być użyta przez Moskwę w razie jakiegokolwiek kryzysu w stosunkach rosyjsko-polskich 20
  • Służby specjalnej niekompetencji 29 lut 2004 Zbigniew Siemiątkowski wiedział, że rywalem Bumaru jest Ostrowski Arms długo przed rozstrzygnięciem przetargu 23
  • Epidemia Kroloppa 29 lut 2004 Dyrektor chóru jest zarażony HIV co najmniej od dziesięciu lat, a od kilku lat jest chory na AIDS. 26
  • Niemiec w koloniach 29 lut 2004 Wydawca z Passau robi w Polsce coś, na co nigdy by się nie odważył w Niemczech 30
  • Województwo kaliningradzkie 29 lut 2004 Kaliningrad bardziej przypomina Polskę niż niektóre miasta na Warmii i Mazurach 32
  • Giełda i wektory 29 lut 2004 HossaŚwiat Łączenie komórek Amerykański operator Cingular, a nie brytyjski Vodafone, przejmie AT&T Wireless, trzecią największą w USA sieć telefonii komórkowej. Cingular przebił ofertę Brytyjczyków o 3 mld USD,... 36
  • Drogo, bo w Polsce 29 lut 2004 Według określenia brytyjskiego historyka prof. Normana Daviesa, wciąż tkwimy w stanie "ustabilizowanej klęski". Jak bowiem inaczej określić sytuację, skoro w 2004 r. 78 proc. Polaków stwierdza w sondażu CBOS, że bogaci obywatele to ci, których miesięczne dochody przekraczają... 38
  • Europa trzech prędkości 29 lut 2004 Wielcy, cisi i gęgacze, czyli dlaczego sześć państw UE wzywa resztę do rozsądku 44
  • Pies ubogiego ogrodnika 29 lut 2004 Kto uniemożliwia biednym korzystanie z dobrodziejstw kapitalizmu 48
  • Mistrzowie niszy 29 lut 2004 Jak zarobić tam, gdzie innym nie przychodzi to do głowy? 50
  • Propaganda klęski 29 lut 2004 Im lepiej w Ameryce, tym gorzej dla światowej lewicy 52
  • Do lamusa historii! 29 lut 2004 Do kształtowania polskiej rzeczywistości pretendują ekonomiczni i polityczni analfabeci 53
  • Balcerowicz wprost - Ochrona przed krótkowzrocznością 29 lut 2004 Ataki na niezależność NBP zawsze miały jeden cel: krótkotrwałe zyski polityczne kosztem "spodlenia" pieniądza 54
  • Supersam 29 lut 2004 Komputerowe tabliczki 56
  • Porno w gębie 29 lut 2004 Ranking polskich fast foodów według Bikonta i Makłowicza. 58
  • Dzicy dzicy 29 lut 2004 Dla Yanomami nie istnieją takie pojęcia, jak wczoraj czy jutro - wszystko dzieje się teraz. 63
  • Krzesła do ubierania 29 lut 2004 Szczotarska idzie śladem Arkadiusa 66
  • Ożenek 29 lut 2004 Bycie samotnym znaczy tyle tylko, że aktualnie nie nosi się zdjęcia ukochanej czy ukochanego w portfelu 69
  • Geniusz zagłady 29 lut 2004 Stanisław Ulam, polski matematyk, doprowadził 50 lat temu do powstania bomby wodorowej 70
  • Know-how 29 lut 2004 Skandal w kryminalistyce? Odciski palców, wykorzystywane w kryminalistyce od ponad stu lat, nie są stuprocentową metodą identyfikacji osób podejrzanych o popełnienie zbrodni - twierdzą James Wayman, dyrektor US National... 73
  • Hiperlekomania 29 lut 2004 Polacy najczęściej po Amerykanach i Francuzach zażywają środki przeciwbólowe. 74
  • Genogladiatorzy 29 lut 2004 Jak atleci pozazdrościli szczurom 78
  • Bez granic 29 lut 2004 Niewypał Putina Wielkie rosyjskie "manewry wyborcze" skompromitowały generałów. Na oczach prezydenta Władimira Putina, który specjalnie na tę okazję przywdział mundur, rakieta wystrzelona z okrętu rozleciała się... 80
  • Kapelusze zostały rzucone 29 lut 2004 Bush kontra kto? Republikanin Teddy Roosevelt zapytany w 1912 r., czy będzie kandydował na prezydenta, odparł: "Mój kapelusz jest już na ringu". Od tego czasu powiedzenie "rzucić kapelusz na ring" oznacza oficjalne zgłoszenie kandydatury w wyborach prezydenckich. Kapelusz... 82
  • Klucz do Białego Domu 29 lut 2004 Po ataku na World Trade Center z 11 września 2001 r. administracja George'a W. Busha gotowa jest na wszelkie formy wojny prewencyjnej, co oznacza możliwość uderzenia na państwa, które są w stanie zdobyć broń masowego rażenia (WMD) i dać ją terrorystom ("preemption based on... 84
  • Egzorcyzmy w Berlinie 29 lut 2004 Trójkąt Niemcy - Francja - Wielka Brytania pozostaje w sferze wirtualnej 87
  • "Ty podły Żydzie" 29 lut 2004 Muzułmanie zainfekowali Francję antysemityzmem 88
  • RasPutin 29 lut 2004 Rosja oficjalnie wprowadziła termin "cywilizacja prawosławna" do języka polityki 90
  • Bananowce owocują 29 lut 2004 Jak USA zaszczepiły demokrację w Ameryce Środkowej 91
  • Menu 29 lut 2004 Kraj Do tanga trzeba pięciu Zespół Tangata Quintet istnieje dopiero dwa lata, ale od początku podbił serca słuchaczy. Piątka wybitnych instrumentalistów młodego pokolenia postawiła na muzykę Astora Piazolli. Zmarły w 1992... 94
  • Grocholiada 29 lut 2004 Jestem pierwszorzędnym pisarzem drugorzędnym. I to mi wystarcza - mówi królowa polskiej powieści popularnej 96
  • Buntownik z nudy 29 lut 2004 Pieprzonymi cipami nazwał lider Sex Pistols dwunastomilionową telewizyjną widownię reality show 98
  • DVD Kamila Śmiałkowskiego 29 lut 2004 Recenzje filmów DVD 99
  • Nieprzyzwoicie przyzwoite piosenki 29 lut 2004 Śpiewający poeci ratują honor polskiej muzyki rozrywkowej 100
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego 29 lut 2004 KURT NILSEN 1 *** Śpiewający hydraulicy to rzadka profesja. Szerzej znanym na rynku wokalnym specem od kolanek i przepychania rur był niejaki Drupi. Makarroni zapiewajło, co to straszył nasze matki na festiwalach. Kurt też był specem od... 101
  • Oderwańcy 29 lut 2004 Polska była jedynym krajem bloku wschodniego, w którym pozwalano kwitnąć abstrakcji 102
  • Sława i chała 29 lut 2004 Recenzje: wystawa,kino, książki, 106
  • Koń po szwedzku 29 lut 2004 W "Historiach kuchennych" Norwegowie niemiłosiernie kpią ze Szwedów, ale ostatecznie chcą się bratać 107
  • Ludosamożerca 29 lut 2004 Szwabski ludożerca dostał osiem lat na literackie przetrawienie kawałka obywatela holenderskiego. Kuchnia niemiecka zawsze była ciężkostrawna, na przykład Günter Grass. Być może przetrawi wcześniej i już za rok wydali z siebie powieść i scenariusz. W odchodach tych grać mają... 108
  • Co-media - Kriegsmarine dawniej Łódź 29 lut 2004 Dwaj radni z Łódzkiego Porozumienia Obywatelskiego zaproponowali, by jednocześnie z aktualnymi nazwami niektórych łódzkich ulic funkcjonowały nazwy z okresu okupacji niemieckiej. Chcą w ten sposób upamiętnić rocznicę likwidacji getta. 108
  • Organ Ludu 29 lut 2004 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 9 (74) Rok wyd. 3 WARSZAWA, poniedziałek 23 lutego 2004 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Ku dalszej jedności moralno-politycznej narodu Stella Maris czyli Gwiazdka Pomyślności Niedostatecznie... 109
  • Skibą w mur - Ustąpić, by dalej trąbić 29 lut 2004 W dobie gdy poparcie dla lewicy spada szybciej niż stringi tancerek erotycznych, fotel szefa SLD jest tak samo atrakcyjny jak fotel dentystyczny 110