Wencel gordyjski - Gdzie te sokoły?

Wencel gordyjski - Gdzie te sokoły?

Dodano:   /  Zmieniono: 
Spadkobiercami Homera i Mickiewicza są dziś komentatorzy sportowi
Żeby tłumom się podobać, trzeba trochę przypakować. Każdy polityk, który traktuje swoją misję z należytą powagą, stara się wyciągać wnioski z tej skomplikowanej relacji. Jak donosi prasa brukowa, Andrzej Lepper i Wojciech Olejniczak regularnie ćwiczą na siłowni, a Donald Tusk próbuje im dorównać, podciągając się na drążku we własnej łazience. W efekcie cała trójka jest na tyle wysportowana, że doskonale radzi sobie w parlamentarnych przepychankach. Gorzej z czytaniem książek. Nie trzeba być profesorem Miodkiem, by stwierdzić, że nasi mężowie stanu rzadko przemawiają językiem literatury, preferując raczej uliczne argumenty o "dawaniu w papę". Wyjątkami są może Kazimierz Michał Ujazdowski i Jan Maria Rokita, których do lektury powieści zobowiązują intelektualne ambicje otrzymane od przodków w pakiecie z dwojgiem imion. Niestety, akurat ci politycy na siłownię nie chodzą, co odciska straszliwe piętno na ich sylwetkach. Okazuje się, że nie ma tego dobrego, co by na złe nie wyszło.
A przecież jeszcze w XX wieku kultura i sport funkcjonowały w symbiozie. Poeta Kazimierz Wierzyński, który w 1928 r. otrzymał złoty medal w Konkursie Literackim IX Igrzysk Olimpijskich w Amsterdamie, potrafił bez trudu łączyć literackie obrazowanie z duchem sportu, opisując dwóch najszybszych ówcześnie sprinterów - Paddocka (USA) i Porrita (Nowa Zelandia): "Jeden ma ręce wiatraki, drugi wiosłuje stopą,/ Jeden jest ludzkim kangurem, drugi jest antylopą". Mieliśmy też całą plejadę sportowców, którzy znali na pamięć "Pana Tadeusza", grali w filmach i kultywowali etos stadionowej rywalizacji. Dość wspomnieć przedstawicieli lekkoatletycznego Wunderteamu czy polskiej szkoły boksu. Do dziś działa w Krakowie Towarzystwo Gimnastyczne Sokół, które - jak czytamy w statucie - "zrzesza ludzi łączących zalety sprawnego ciała z postawą człowieka o prawym i szlachetnym charakterze, konsekwentnego w realizowaniu nakazów sumienia". Zakres tej inicjatywy jest jednak niewielki. Generalnie między kulturą a sportem powiększa się przepaść, która niszczy w masowej wyobraźni harmonijny obraz świata. Obie dziedziny ulegają daleko idącej specjalizacji. Fakt, że Ministerstwem Kultury włada niespieszny erudyta, a Ministerstwem Sportu facet, który niedawno zszedł z bieżni, urasta do rangi symbolu.
W tym kontekście muszą cieszyć coroczne relacje telewizyjne Bohdana Tomaszewskiego z kortów w Wimbledonie. Mimo upływu lat były tenisista wciąż jest w stanie pięknie składać zdania. Jego ulubionym chwytem retorycznym są porównania homeryckie: "Aj! - krzyknęła Serena Williams, kiedy posłała piłeczkę w siatkę. To tak samo, jakby jakiejś wytwornej pani wypadła z rąk ulubiona filiżanka z herbatą". Komentator nie stroni też od nawiązań stricte kulturalnych: "Proszeee...
Sean Connery w loży kortu centralnego. Jakiż to wspaniały aktor! Piękne role jako agent James Bond, ale później... 'O jeden most za daleko?... Jakże on fenomenalnie prezentował się jako brytyjski komandos w tym czerwonym berecie!". Największy szacunek widzów wzbudzają jednak językowe rozważania pana Bohdana, za które sprawozdawca otrzymał w 2001 r. tytuł Mistrza Mowy Polskiej.
Transmisje z Wimbledonu byłyby jednak tylko źródłem jałowej nostalgii, gdyby nie to, że pan Bohdan dorobił się w ostatnich latach kilku utalentowanych uczniów. Najbardziej pojętnym z nich jest niewątpliwie Przemysław Babiarz. Każdy polonista musiał poczuć dreszcz w krzyżu, kiedy podczas relacji z tegorocznych mistrzostw Europy w łyżwiarstwie figurowym sprawozdawca stwierdził, że "rosyjska para jest jak Leopold Staff w polskiej poezji: łączy trzy epoki". Nie mówiąc już o jego wypowiedzi z lekkoatletycznych mistrzostw Europy w Göteborgu: "Patrzymy w niebo i nie gwiazd szukamy, przewodniczek łodzi, ale chmur, bo warunki pogodowe nie są najlepsze".
Niektórzy będą pewnie narzekać, że głównymi spadkobiercami Homera i Mickiewicza są dziś komentatorzy sportowi. Ja cieszę się tym jak dziecko. Skoro w transmisjach sportowych pojawiają się czasem cytaty z wieszczów, to znaczy, że nie zanikł całkowicie związek między tym, co wysokie, a tym, co niskie. Jeśli kulturowej integralności nie są w stanie przywrócić nam politycy i artyści, zaufajmy strażnikom sportowego etosu. To dzięki nim świat wydaje się jeszcze spójnym dziełem Boga. Przynajmniej w chwili, kiedy podczas relacji z meczu Hewitt - Federer słyszymy dzwonek komórki: "Marsz torreadora" z opery "Carmen" Bizeta. A po trzech sekundach rozlega się spokojny głos Bohdana Tomaszewskiego: "Haluuu...".

Fot: Z. Furman
Więcej możesz przeczytać w 44/2006 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2006 (1246)

  • Wprost od czytelników15 gru 2006, 15:00SYNDROM LADY MAKBET Bardzo podobał mi się artykuł "Syndrom lady Makbet" (nr 42), zawsze interesowała mnie ta tematyka, wiem, że żaden wypadek nie jest dziełem przypadku. Chcę jednak skrytykować tezę dotyczącą fanów hip-hopu....3
  • Na stronie - Odpust w saloonie15 gru 2006, 15:00W polskiej codzienności salon styka się z saloonem, a nostalgia z odpustem3
  • Skaner15 gru 2006, 15:00JAN PAWEŁ II SANTO SUBITO Trwa zbieranie świadectw od osób uzdrowionych dzięki wstawiennictwu Jana Pawia II. Doniesienia o cudach napływały z całego świata od początku lat 80. i były gromadzone przez watykański Sekretariat Stanu. Za...6
  • Sawka czatuje15 gru 2006, 15:00Henryk Sawka (www.przyssawka.pl)10
  • Playback15 gru 2006, 15:00Premier Jarosław Kaczyński © A. Jagielak14
  • Poczta15 gru 2006, 15:00OSTATNI ATAK UKŁADU Że też premierowi Kaczyńskiemu kołkiem język nie stanął, gdy podczas wywiadu udzielonego "Wprost" ("Ostatni atak układu", nr 40) stwierdził, że jego powyborcze rozmowy z PO z punktu widzenia...14
  • Ryba po polsku - Przychodzi Kuna do Kurnika15 gru 2006, 15:00Mimo rozmaitych list z typami żadnego typa tak naprawdę nie udało się jeszcze załatwić15
  • Z życia koalicji15 gru 2006, 15:00ODKĄD ISTNIEJĄ OBIE RUBRYKI, Mazurek i Zalewski zawsze żyli w zgodzie. Ale ostatnio doszło między nimi do poważnego zgrzytu. Kłócili się, który ma pisać koalicję, bo żaden nie chciał się w tym babrać. Na razie Polska Agencja...16
  • Z życia opozycji15 gru 2006, 15:00W ZWIĄZKU Z TYM, ŻE KAŻDY szanujący się dziennikarz musi teraz coś podsłuchać, my postanowiliśmy podzielić się z państwem podsłuchaną w sejmowym barze Za Kratą rozmową pewnego dygnitarza SLD (jak widać, nie zdradzamy nawet...17
  • Wprost przeciwnie - Władza korumpuje15 gru 2006, 15:00W demokratycznym państwie nie ma równych i równiejszych18
  • Fotoplastykon15 gru 2006, 15:00Henryk Sawka (www.przyssawka.pl)19
  • Narkoukład15 gru 2006, 15:00Czy generał Papała padł ofiarą mafii narkotykowej?20
  • Spisek szemranych postaci15 gru 2006, 15:00Rozmowa ze Zbigniewem Ziobrą, ministrem sprawiedliwości26
  • Prawa ręka Ziobry15 gru 2006, 15:00Ledwie doszło do rozpadu koalicji z Samoobroną, a już niektóre śledztwa z politykami w tle utknęły w miejscu30
  • Europejskie marzenie15 gru 2006, 15:00Historia Polski i Niemiec wbrew naszym narodowym stereotypom częściej była historią sojuszu niż konfliktu34
  • Polako-Niemcy15 gru 2006, 15:00Polsko-niemieckie pogranicze to laboratorium Europy jutra?36
  • Giełda15 gru 2006, 15:00Hossa Świat Życie jak w Madrycie Władze Madrytu podjęły starania, aby miasto stało się turystyczną stolicą świata. Tę trzecią co do wielkości metropolię w Unii Europejskiej (ponad 5 mln mieszkańców) odwiedza rocznie tylu gości,...38
  • Kapitalizmu15 gru 2006, 15:00Polscy przedsiębiorcy wybierają populistyczny program rynkowy40
  • Trzech muszkieterów15 gru 2006, 15:00Władimir Putin jednoczy Unię Europejską przeciwko Rosji46
  • Emeryci kupują!15 gru 2006, 15:00Co drugie nowe auto kupują w Europie ludzie, którzy ukończyli 60 lat50
  • Szpieg w firmie15 gru 2006, 15:00Poufne informacje wyciekają już z ośmiu na dziesięć przedsiębiorstw!54
  • 2 x 2 = 4 - Rok 2006?15 gru 2006, 15:00Przypisywanie sobie przez rządzącą ekipę sukcesów gospodarczych budzi uśmiech politowania58
  • Supersam15 gru 2006, 15:00 60
  • Wielkie mini15 gru 2006, 15:00Kto oglądał film "Włoska robota", wie, że Mini nie tylko ładnie wygląda, ale i świetnie jeździ. A sprzedaje się tak dobrze, że fabryka BMW w Oksfordzie nie jest w stanie nadążyć z realizacją zamówień. Nowy Mini Cooper S...60
  • Myszka à la papryczka15 gru 2006, 15:00Myszka komputerowa nie musi być nijaka. To akcesorium, które może wyrażać osobowość, styl i nastrój. Ciekawie zaprojektowane będzie dla komputera tym, czym dobrze dobrany pasek dla kreacji. Takie idee przyświecają szwajcarskiej firmie...60
  • Wódka rządzi15 gru 2006, 15:00  Wódka to zdecydowanie najpopularniejszy mocny alkohol w naszym kraju. Polacy powoli zaczynają odkrywać inne mocne trunki: brandy i whisky.60
  • Militaryzacja torebek15 gru 2006, 15:00Najnowszym trendem w damskich dodatkach są torby stylizowane na raportówki. Duńska firma Adax wprowadza właśnie na polski rynek kwadratowe i prostokątne, skórzane torby w bieli i czerni. Pasują one do "militarnego" charakteru...60
  • Czekoladowe porto15 gru 2006, 15:00Late Bottled Vintage Port 2000, Graham's Cena: 99 zł; importer: Centrum Wina Graham's stanowi perłę w kolekcji Symingtonów, szkockiej rodziny będącej właścicielem kilku najważniejszych domów produkujących porto. Tu robione są...60
  • Płaszcz dla konia15 gru 2006, 15:00Jeźdźcy dbają o konie bardziej niż o siebie. Kupują im odżywki witaminowe i gustowne stroje. Dlatego może ich zainteresować derka Univers - pomysł w sam raz na jesienne dni. Płaszcz dla konia składa się z trzech warstw: z polaru,...60
  • Lekcje bierności15 gru 2006, 15:00Uczymy dzieci ulegania przemocy62
  • Przytulne biuro15 gru 2006, 15:00Udomawiamy miejsce pracy po to, by móc w nim spędzać więcej czasu66
  • Piękne miasto do umierania15 gru 2006, 15:00Trzeba kochać śmierć, jeśli kocha się życie - mawiają wiedeńczycy70
  • Pazurem - Fikcja z wykopem15 gru 2006, 15:00Polki łakną, by przeczytać czarno na białym, iż są godne hrabiego, choć mają w domu starszego referenta73
  • Zbrodnia i kara15 gru 2006, 15:00Wyrok, który zapadł w Norymberdze, Stalin przypłacił ciężkim zawałem serca74
  • Know-how15 gru 2006, 15:00Warzywa na głowę Warzywa, a nie owoce, poprawiają pamięć starszych osób. Uczeni z Rush University Medical Center w Chicago przez sześć lat badali ludzi po 65. roku życia. Uczestnicy eksperymentu spożywający warzywa i owoce w różnych...78
  • Miłośc od pierwszego zapachu15 gru 2006, 15:00Mężczyźni jedzący zbyt dużo mięsa źle pachną i odstraszają kobiety80
  • Widzący ślepi15 gru 2006, 15:00Jedni nie rozpoznają w lustrze własnej mimiki, inni nie rozróżniają psów i samochodów84
  • Jak umierali nieśmiertelni15 gru 2006, 15:00Uczeni chcą ustalić, na co zmarli Adam Mickiewicz i Fryderyk Chopin86
  • Bez granic15 gru 2006, 15:00Royal i bolszewicy "Pomysły Ségolène Royal przypominają politykę bolszewików z czasów rewolucji" - w taki sposób konserwatywny dziennik "Le Figaro" skomentował plany socjalistki ubiegającej się o start w...90
  • Pięćdziesiąt lat później15 gru 2006, 15:00Na 5 listopada zapowiedziano w Budapeszcie nowe demonstracje92
  • Tarcza imienia Reagana15 gru 2006, 15:00Udział w systemie Globalnej Obrony Przeciwrakietowej jest historyczną szansą dla Polski96
  • Wschodzące słoneczko Rosji15 gru 2006, 15:00Putin stworzył z byłych KGB-istow sprawną administrację i wyrugował z polityki moralność100
  • My, Galicja15 gru 2006, 15:00Rodzą się wątpliwości, czy zachodnia i wschodnia Ukraina to na pewno jeden naród102
  • Recenzor15 gru 2006, 15:00106
  • Krzyk owiec15 gru 2006, 15:00Laibach znokautował potężnym prawym prostym wszystkich, którzy posądzali słoweński zespół o propagowanie ideologii totalitarnych. Muzycy sięgnęli po najbardziej popowe z utworów, czyli hymny narodowe. Wykonali je w równie popowym...106
  • Bracia nie wysiadają15 gru 2006, 15:00"Chcesz zmieniać świat, to od siebie zacznij". Wyświechtane? Może, ale w tym kontekście brzmi zupełnie inaczej. Fisz, czyli Bartek Waglewski, właściciel charakterystycznego głosu i autor jakże celnych tekstów, wraz z Emadem...106
  • Świat nie usłyszał15 gru 2006, 15:00Ledwie rok po rozpadzie The Beatles George Harrison wyszedł z cienia Johna Lennona i Paula McCartneya i albumem "All Things Must Pass" ustawił sobie poprzeczkę na takiej niebotycznej wysokości, że przez resztę życia nie był już...106
  • Randka w ciemno15 gru 2006, 15:00Wiemy z amerykańskich filmów, że nie warto zabierać autostopowiczów. "Pułapka" przekonuje, że równie niebezpieczne jest zawieranie znajomości za pośrednictwem Internetu. Wirtualny flirt samotnego fotografa z czternastolatką ma...106
  • Krótki film o przegrywaniu15 gru 2006, 15:00Kataraktę na oczach miał ten, kto pierwszy nazwał film Kaurismakiego czarnym kryminałem. Choć mamy tu femme fatale, posępnych przestępców oraz zgorzkniałą parę głównych bohaterów, to znajdujemy się w zupełnie innej krainie - tej z...106
  • Gra w zielone15 gru 2006, 15:00Grzech nie obejrzeć reżyserskiej wersji "Miasta grzechu". Ale tylko pod warunkiem, że jest się zaprzysięgłym fanem komiksów i kamery cyfrowej, w dodatku odpornym na ekranową przemoc przekraczającą granicę sadyzmu. Po prawdzie...106
  • Perwersje klasyka15 gru 2006, 15:00Z prozą Jerzego Pilcha jest jak z czeskim filmem. Niby nic się nie dzieje, a odbiorca i tak wstrzymuje oddech. Choć autor "Spisu cudzołożnic" nie jest mistrzem fabuły, jak nikt inny potrafi czarować czytelnika kunsztownym stylem,...106
  • Wojna i pożądanie15 gru 2006, 15:00Po "Bożej podszewce" to kolejna udana powieść o wojennych dramatach Polaków z Wileńszczyzny. W "Czarnym rondzie" wojna widziana jest oczyma zwykłych ludzi, którzy tak samo jak hitlerowców czy enkawudzistów obawiają...106
  • Epilog snu15 gru 2006, 15:00Kiedy po śmierci wielkiego poety jego bliscy wyciągają z osieroconych szuflad wiersze, szkice i notatki, muszą się czuć niezręcznie. Mają przecież świadomość, że gdyby autor żył, niektóre z tych tekstów nie ujrzałyby światła...106
  • O jeden akt za daleko15 gru 2006, 15:00Metafora życia jako pokoju hotelowego to banał nad banały. U Miśkiewicza ten pokój jest wręcz regulaminowy - tapeta z wzorkiem i landszafcik w pozłacanej ramie nad łóżkiem. Przez ów pokój przewijają się kolejni ludzie, nie...106
  • Whisky, morfina i prątki15 gru 2006, 15:00Romuald Szejd, dyrektor Sceny Prezentacje, odstąpił na moment od wystawiania francuskich bulwarówek i wyreżyserował "Zmierzch długiego dnia". Oglądając rezultat jego pracy, trudno się oprzeć wrażeniu, że słynny dramat...106
  • Utopia w stepie15 gru 2006, 15:00Gwiazdy światowej architektury błogosławią postsowiecką wersję oświeconego absolutyzmu110
  • Jan Paweł Lenin15 gru 2006, 15:00Polskie pomniki nie przyjęły do wiadomości zmiany ustroju114
  • Klątwa kapitana Żbika15 gru 2006, 15:00Polski komiks utrzymuje się na powierzchni dzięki pokoleniu sentymentalnych tatusiów116
  • Wencel gordyjski - Gdzie te sokoły?15 gru 2006, 15:00Spadkobiercami Homera i Mickiewicza są dziś komentatorzy sportowi118
  • Ueorgan Ludu15 gru 2006, 15:00Nr 44 (210) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 30 października 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Zmiana godła przednim pomysłem Nadzieja w orłach Ledwie posłanka Sobecka (Ruch Narodowo-Ludowy) zgłosiła propozycję ustawy o opodatkowaniu par...120
  • Wprost plus15 gru 2006, 15:00Powiększenie: Czy politycy robią nas w konia? Aż 73 proc. wyborców Prawa i Sprawiedliwości uważa, że politycy robią ich w konia. Spośród tych, którzy głosowali na PO, myśli tak aż 87 proc.! Tak wynika z badań przeprowadzonych dla...121
  • Skibą w mur - Krasnoludki i gamonie15 gru 2006, 15:00Szansę na stanie się dziełem sztuki ma nawet pojedynczy milicjant122