Silviolandia

Silviolandia

Władza sądownicza jest największym z wszystkich wrogów premiera Włoch.
Silvio Berlusconi dysponuje większością w parlamencie, jakiej dawno nie miał żaden szef włoskiego rządu. Mógłby więc, i zresztą chciałby, spokojnie zmieniać kraj na własną modłę. Na spokój chyba jednak nie ma co liczyć. „Kryzys jest poważny i może się pogłębić" – oznajmił parlamentowi minister gospodarki Giulio Tremonti. Dane instytucji międzynarodowych potwierdzają bardzo zły stan gospodarki i sam premier Berlusconi już wie, że będzie musiał rządzić krajem „o zerowym wzroście”.Rośnie liczba Włochów, którym nie udaje się godnie żyć z pensji urzędnika czy robotnika. W najbliższych miesiącach ponad 20 tys. osób może stracić pracę z powodu kryzysu, który zagraża przemysłowi (wliczając w to redukcje przewidziane w planie ratowania flagowego przewoźnika lotniczego – Alitalii). Na południu kraju poziom bezrobocia sięga 28 proc., na północy – zawsze lepiej sytuowanej – zbliża się do 7 proc.
Można by przypuszczać, że rząd i parlament przejmują się pogarszającym się stanem państwa. Tak jednak nie jest. Ze sprawozdań poselskich i wiadomości medialnych wynika, że rządzący zajmują się głównie debatowaniem o problemach wymiaru sprawiedliwości. Ten sam temat będzie obowiązywał po powrocie z wakacji, ponieważ premier poinformował, że ma zamiar do jesieni zakończyć reformę instytucji sądowych.

Kłopot w Mediolanie
Wymiar sprawiedliwości znalazł się na cenzurowanym z powodu frasujących Berlusconiego problemów, zakłócających niezbędny mu do rządzenia spokój. Martwią go na przykład podsłuchy telefoniczne. Włochy są krajem, w którym najczęściej korzysta się z tego instrumentu, uznawanego za niezbędny do zapobiegania przestępstw. Niestety, do kotła rozmów podsłuchanych na użytek wymiaru sprawiedliwości trafiają i takie, które nie dotyczą łamania prawa, tylko spraw prywatnych (także natury uczuciowej) podsłuchiwanych osób. Ku utrapieniu zainteresowanych, rozmowy te często trafiają do gazet, burząc małżeńską harmonię. Zdarzyło się to także premierowi. Berlusconiego „podsłuchano", kiedy polecał jednemu z dyrektorów telewizji kilka młodych aktorek, miłych jemu i innym politykom, z którymi pragnął współpracować. Rzecz jasna, natychmiast pomyślano o ustawie zabraniającej podsłuchów lub ograniczającej je do szczególnie groźnych przestępstw, zwłaszcza związanych z mafią czy terroryzmem.
Najpoważniejsze jednak zmartwienie premiera dotyczy przebiegu procesu toczącego się przed mediolańskim sądem. Berlusconi jest w nim oskarżony o skorumpowanie angielskiego adwokata Davida Millsa, któremu miał przekazać 600 tys. dolarów za zatajenie prawdy (w innym procesie). Długo przeciągany (wnioski o odroczenie i próby wyłączenia sędziów) proces Mills – Berlusconi zdaje się zmierzać ku końcowi. Wkrótce wyrok powinien zostać ogłoszony. Ale będzie on dotyczył jedynie Millsa – parlament zatwierdził projekt ustawy, znanej pod nazwą „ugoda Alfano", wykluczającej możliwość sądzenia przedstawicieli głównych instytucji demokratycznych – prezydenta republiki, premiera i przewodniczących dwóch izb parlamentu – w okresie sprawowania funkcji.

Bezsensowne odroczenie
Najwierniejsi zwolennicy szefa rządu pomyśleli zawczasu o innym wybiegu, by ustrzec swojego lidera przed nieprzyjemnościami sądowego wyroku. Poprawka do przyjętego przez nowy rząd dekretu, mającego zagwarantować bezpieczeństwo obywateli, stanowi, że wszystkie procesy dotyczące przestępstw zagrożonych karą niższą niż dziesięć lat będą zawieszone na dwanaście miesięcy. Propozycja ta, bez precedensu w historii, wzbudziła surową krytykę. W szczególności Najwyższa Rada Sądownictwa, organ, któremu włoska konstytucja powierza zarządzanie wymiarem sprawiedliwości, wyraziła obawę, że tak bezsensowne odroczenie mogłoby zaburzyć przebieg spraw sądowych. A z tymi, jak wiadomo, nie jest we Włoszech najlepiej.
Premier Berlusconi nie krył zadowolenia. „Skończyło się prześladowanie" – oświadczył. Jego rząd ma już jeden punkt po stronie aktywów – na wysypiskach, które otwarto pod nadzorem wojska, zniknęła większość śmieci zalegających na ulicach Neapolu. Mimo to w najbliższych miesiącach sytuacja może się powtórzyć, jeśli ostatecznie nie zostaną ustalone drogi wywozu śmieci, a spalarnie, których budowę wielokrotnie zapowiadano, nie zaczną działać. Na razie ostry zapach odpadków osłabł i parlamentarna większość może kontynuować marsz reformatorski. Dyskutuje się zatem, czy zmiany w wymiarze sprawiedliwości powinny wejść w życie przed wprowadzeniem projektu „federalizmu podatkowego”, zgłoszonego przez Ligę Północną, czy po jego wprowadzeniu. Projekt ten zmierza do zatrzymania w zamożnych regionach wytworzonego tam majątku, pozostawiając najbiedniejszym, a więc południu Włoch, ich nędzę.

Podcięte skrzydła
Wszystko mogłoby się układać jak najlepiej, gdyby sytuacja gospodarcza i zły stan finansów publicznych nie podcinały rządowi skrzydeł, przeszkadzając mu w spełnianiu obietnic. Sukces wyborczy Forza Italia zrodził się z nadziei, że centroprawicowy rząd zagwarantuje lepszy ład publiczny niż poprzedni centrolewicowy, wstrząsany dodatkowo partyjnymi konfliktami. Nowy rząd rzeczywiście zaczął od opublikowania dekretu w sprawie bezpieczeństwa, by utrudnić życie nielegalnym imigrantom. Dekret został zatwierdzony przez większość parlamentarną. Ale zaraz też rząd pomyślał o przedłożeniu Izbie Deputowanych wytycznych przyszłej ustawy finansowej. Przewidywano w niej m.in. cięcia funduszy na policję. W ciągu czterech lat liczba policjantów miałaby się znacząco zmniejszyć, np. przewidywano likwidację wielu tzw. lotnych patroli, kontrolujących porządek w miastach. W odwecie w Rzymie protestowało tysiące policjantów, którzy przed Izbą Deputowanych wygwizdali propozycje ekipy Berlusconiego. To pierwszy taki mocny sygnał, że w Silviolandii nie będzie błogostanu.
Okładka tygodnika WPROST: 32/2008
Więcej możesz przeczytać w 32/2008 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 32/2008 (1337)

  • Na stronie - Zabić pismaka! 3 sie 2008, 22:00 Kiedy zaczyna się polowanie na dziennikarzy, kończą się wolność i demokracja. 3
  • Skaner 3 sie 2008, 22:00 6
  • Sfałszowali „lojalkę” Kaczyńskiego, nielegalnie podsłuchiwali 3 sie 2008, 22:00 Tajne służby 6
  • Stone wali w Busha 3 sie 2008, 22:00 Film 6
  • Spodnie Hendriksa, marynarka Jaggera 3 sie 2008, 22:00 Aukcje 6
  • Komisja pozorów 3 sie 2008, 22:00 Biznes 6
  • Dossier 3 sie 2008, 22:00 „Pracę [licencjacką] o promocji w sporcie obroniłem na czwórkę. Magister jeszcze przede mną. A potem może zrobię doktorat?" Mariusz Pudzianowski dla serwisu 5pytan.pl o planach na przyszłość„Kto Kaczyńskiego dotyka,... 8
  • PYTANIA NIEPOLITYCZNE - Projektowałem biżuterię 3 sie 2008, 22:00 Rozmowa z Markiem Suskim, posłem PiS, malarzem i grafikiem 8
  • Ludzie 3 sie 2008, 22:00 Gadowski TVArtur Gadowski, lider zespołu IRA, poprowadzi autorski program w kanale Patio TV przygotowanym przez Fabrykę Mediów. Program "On/off" będzie prezentował polskich muzyków. Premierowy odcinek jest zapowiadany na... 8
  • Wakacje topless 3 sie 2008, 22:00 Obyczaje 8
  • Siostry Olsen pisarkami 3 sie 2008, 22:00 Literatura 10
  • Struzik chce wystrzelić satelitę 3 sie 2008, 22:00 Mazowsze 10
  • Polska duma 3 sie 2008, 22:00 Konie 10
  • Zapytaj wprost - Stefan Niesiołowski 3 sie 2008, 22:00 Zakłamane oczka Napieralskiego. 11
  • Poczta 3 sie 2008, 22:00 Dwóch SikorskichW artykule „Dwóch Sikorskich" („Wprost" nr 29) red. Dariusz Baliszewski pisze, że „W ostatnich dniach [...] ujawnił się jako świadek" Tadeusz Szumowski, który przekazał mu „bezcenne... 12
  • Playback 3 sie 2008, 22:00 Premier Donald Tusk 12
  • Wprost przeciwnie - Obiektywny nekrolog 3 sie 2008, 22:00 Przez 16 lat kanclerstwa Helmut Kohl nie wystąpił w tępiącej go zawzięcie telewizji RTL 13
  • Z życia koalicji 3 sie 2008, 22:00 Kazimierz Kutz poleciał po Kaczorach „trumniarzami". Oj, rzeczywiście kuc. Zdecydowanie nie pegaz.No proszę, jak w Andy, to Tusk leciał sam (nie licząc małżonki i Arabskiego), ale jak trzeba pod Krosno do powodzian jechać,... 14
  • Z życia opozycji 3 sie 2008, 22:00 Scenka z sejmowej restauracji. Poseł Kalisz (SLD) peroruje, że nigdy nie pozwoli, by prezydenckie weto utrzymano. „Będę je zwalczał ze wszystkich sił!" – gniewnie woła. „Ja też będę je zwalczała!" –... 14
  • Co z nami zrobią Chińczycy 3 sie 2008, 22:00 Coraz bardziej asertywne Państwo Środka zechce kiedyś przestawić światowy pociąg do nowoczesności na własne tory 16
  • Debatująca dyktatura 3 sie 2008, 22:00 Rozmowa z Markiem Leonardem, brytyjskim ekspertem od polityki międzynarodowej 22
  • Rzeczpospolita dziennikarska 3 sie 2008, 22:00 Czwarta władza bierze pierwszą 24
  • Polskie riwiery 3 sie 2008, 22:00 Najlepsze i najgorsze bałtyckie kurorty 28
  • Mediokracja 3 sie 2008, 22:00 Dramatyczna rezygnacja premiera Ehuda Olmerta ze stanowiska szefa rządu jest wydarzeniem bez precedensu. Choć w historii Izraela wiele razy zdarzało się, że urzędujący premier podawał się do dymisji przed końcem kadencji, tym razem po... 28
  • Ojciec separatysta 3 sie 2008, 22:00 Już pod zaborami w Wielkopolsce czy Galicji społeczną aktywność organizowali księża, liderzy "rzeczypospolitych parafialnych". 34
  • Postać tygodnia - Waldemar Pawlak 3 sie 2008, 22:00 Wójt Polski 36
  • Wprost z blogu 3 sie 2008, 22:00 SportCo Radwańska może ugrać w Pekinie?Jacek Żytnicki www.nawysokoscimurawy.blox.plJeszcze cztery lata temu przy okazji igrzysk w Atenach mogliśmy jedynie z zazdrością spoglądać na tenisowe korty, patrząc, jak z sukcesów cieszą się... 37
  • Trójka bez sternika 3 sie 2008, 22:00 38
  • Łukaszenka salonowy 3 sie 2008, 22:00 Czy można nabrać salonowego obycia, grając w salonowca? A czy można zostać demokratycznym politykiem, wsadzając do więzień swoich przeciwników? Tak zwane europejskie elity uznały, że tak. Przykładem na to ma być Aleksander... 38
  • Pełzający przewrót 3 sie 2008, 22:00 Czy Unia Europejska staje się państwem totalitarnym? Pytanie nie jest tak absurdalne, jak mogłoby się wydawać. Największa partia w europarlamencie zgłosiła właśnie projekt prawa delegalizującego papierosy. Kilka tygodni wcześniej w... 38
  • Ryba po polsku - Człowiek z Jaruzelskiego 3 sie 2008, 22:00 W Norymberdze brutalnie sądzono ludzi bez cienia zrozumienia dla bezradności jednostki. 39
  • Giełda 3 sie 2008, 22:00 40
  • Krauze zakręca kurek 3 sie 2008, 22:00 Gdy bogacze wpadają w kłopoty, liczba ich „przyjaciół" gwałtownie spada. W pierwszej kolejności krezusi zakręcają bowiem kurek z pieniędzmi osobom i instytucjom żyjącym z ich wcześniejszych sukcesów. Ryszard Krauze, twórca... 40
  • Krakowska Dolina Gier 3 sie 2008, 22:00 Akademia Górniczo-Hutnicza, Uniwersytet Jagielloński oraz firmy Nibris i Microsoft chcą stworzyć w Krakowie Dolinę Gier, czyli centrum produkcji gier komputerowych. Wartość przedsięwzięcia jest szacowana na 10 mln zł (część pieniędzy... 40
  • Tychy drugie na świecie 3 sie 2008, 22:00 Około 400 nowych pracowników zamierza zatrudnić do końca 2008 r. fabryka Fiata w Tychach, którą rozbudowano kosztem 300 mln USD. Inwestycja jest związana z uruchomieniem produkcji nowych aut – Fiata 500 i nowego Forda, następcy Ka.... 40
  • Kibic na bank 3 sie 2008, 22:00 Sponsorzy klubów sportowych coraz częściej dostrzegają w kibicach żyłę złota. Zniżki na ubezpieczenia majątkowe i samochodowe oraz jednostki funduszów inwestycyjnych nabywane bez opłat manipulacyjnych – to oferta Allianz Polska... 40
  • Raper w menu 3 sie 2008, 22:00 Prawnicy amerykańskiego rapera 50 Centa pozwą sieć fast food Taco Bell, która wykorzystała wizerunek artysty w kampanii reklamowej. Taco Bell przygotowało spoty, w których zachęca 50 Centa do zmiany pseudonimu na 79 Cent, 89 Cent lub 99... 40
  • Kryzys domowy 3 sie 2008, 22:00 W pierwszym półroczu 2008 r. w Polsce zbankrutowało 27 firm deweloperskich. Ponad 120 kolejnych wniosków o upadłość zostało odrzuconych ze względu na zawarte w nich błędy formalne. Branża deweloperska przeżywa kryzys w Hiszpanii,... 40
  • Podatek od marzeń 3 sie 2008, 22:00 Przy okazji ubiegłotygodniowej sięgającej 38 mln zł kumulacji w Dużym Lotku miliony Polaków zapłaciły swoisty podatek od marzeń. Oprócz czterech osób, które trafnie wytypowały szóstkę, największym wygranym był skarbpaństwa, do... 41
  • Autoharacz 3 sie 2008, 22:00 Nawet żarówki w samochodzie będziemy musieli wymieniać w autoryzowanym serwisie. 42
  • Hipermarket do  bicia 3 sie 2008, 22:00 Sąsiedztwo hipermarketu nie tylko nie wykańcza małego biznesu, ale też napędza jego rozwój. 46
  • Fabryka snów i strajków 3 sie 2008, 22:00 Aktorzy należą do najgorzej zarabiających osób w Stanach Zjednoczonych. 48
  • 2x2=4 Truman i Reagan 3 sie 2008, 22:00 Ameryka potrzebuje terapii szokowej, do której ekipa Obamy nie jest zdolna. 54
  • Kto zapłaci za kryzys 3 sie 2008, 22:00 Polska gospodarka powinna wyjść z globalnej zawieruchy niezbyt poturbowana. 55
  • Know-How 3 sie 2008, 22:00 58
  • Toksyczna olimpiada 3 sie 2008, 22:00 Zanieczyszczenie powietrza w Pekinie podczas igrzysk olimpijskich może zmniejszać efektywność sportowców. Dotychczasowe pomiary skażenia powietrza sugerują, że może ono być ponadtrzykrotnie większe od dopuszczalnego przez Światową... 58
  • Kobieta matematyczna 3 sie 2008, 22:00 Kobiety radzą sobie z naukami ścisłymi nie gorzej niż mężczyźni. Kto sądzi, że jest inaczej, ulega stereotypom – twierdzi Janet Hyde, psycholog z University of Wisconsin. Jej badania przeprowadzone wśród uczniów szkół... 58
  • Życie w bańce 3 sie 2008, 22:00 Setki gatunków owadów, m.in. pluskwiaki Neoplea striola, mimo że oddychają powietrzem atmosferycznym, spędzają życie pod wodą. Nurkują na głębokość nawet 30 m. Naukowcy z MIT w Bostonie odkryli ich tajemnicę. Owady te mają... 58
  • Nowi mężczyźni 3 sie 2008, 22:00 Jakich mężczyzn pragną kobiety? Panie najczęściej twierdzą, że opiekuńczych, odrzucających rywalizację i empatycznych. Czy jednak mężczyzna, który rezygnuje z współzawodnictwa, nadal jest mężczyzną? Ten problem podejmuje... 58
  • Czytanie z twarzy 3 sie 2008, 22:00 Ludzie piękni rzadziej niż brzydcy chorują, dłużej żyją, są sprawniejsi fizycznie, inteligentniejsi i zdrowsi psychicznie. 60
  • Czarodziejska żywność 3 sie 2008, 22:00 Zwykłe jabłka i płatki owsiane są zdrowsze niż najbardziej wyrafinowane produkty spożywcze. 64
  • Bujda olimpijska 3 sie 2008, 22:00 Starożytni olimpijczycy nie cofali się przed przekupstwem, oszustwem, a nawet morderstwem. 66
  • Diagnoza z powietrza 3 sie 2008, 22:00 Po oddechu można rozpoznać, czy ktoś ma raka, chorobę wrzodową, zapalenie płuc lub gruźlicę. 70
  • Dał nam przykład Niemiec 3 sie 2008, 22:00 Dziewiętnaście lat wolności nie wystarczyło, by wyprodukować epopeję o Dywizjonie 303, pancernych gen. Maczka czy komandosach Sosabowskiego. 72
  • Górna półka - Redaktor i Poeta 3 sie 2008, 22:00 Wśród kilkudziesięciu tysięcy listów, które wymienił ze swymi korespondentami Jerzy Giedroyc, te należą do najważniejszych. Dzięki „Archiwum Kultury" publikowanemu przez wydawnictwo Czytelnik znamy już potężne fragmenty... 75
  • Bez Granic 3 sie 2008, 22:00 76
  • Pod kuratelą Kremla 3 sie 2008, 22:00 Książka 76
  • Sprawdź swoją wiedzę o świecie 3 sie 2008, 22:00 Kwiz 76
  • Cytat tygodnia 3 sie 2008, 22:00 „Bliżej mi do Jackie Kennedy niż do madame de Gaulle" Carla Bruni-Sarkozy, żona prezydenta Francji, o swoim ideale pierwszej damy. 76
  • Książę komandos 3 sie 2008, 22:00 Książę William, syn brytyjskiego następcy tronu Karola, rozpoczął kolejny etap swojej wojskowej kariery. Ma już za sobą służbę w marynarce, wojskach lotniczych i regimencie kawalerii, a jesienią dołączy do sił specjalnych... 76
  • Libijski Hannibal 3 sie 2008, 22:00 Pułkownik Muammar Kaddafi, dyktator Libii, rozpętał dyplomatyczną wojnę ze Szwajcarią. Sprawcą zamieszania stał się Hannibal, syn przywódcy, który 15 lipca został aresztowany przez szwajcarską policję za pobicie obsługi jednego z... 76
  • Silviolandia 3 sie 2008, 22:00 Władza sądownicza jest największym z wszystkich wrogów premiera Włoch. 78
  • Blairothatcher 3 sie 2008, 22:00 Przywódca brytyjskich torysów ma szanse pokierować konserwatywną falą w Europie. 82
  • Viktor fatalista 3 sie 2008, 22:00 Lider węgierskiej opozycji stał się mistrzem strzelania samobójczych goli. 84
  • Rosyjskie strachy 3 sie 2008, 22:00 Moskwa pręży muskuły i krzyczy, ale niewiele może zrobić, aby realnie zablokować budowę tarczy antyrakietowej. 86
  • Krwawy poker 3 sie 2008, 22:00 W zamian za dwóch zaginionych żołnierzy lub ich zwłoki Izrael uwolni dużą grupę terrorystów. 88
  • Pasaż 3 sie 2008, 22:00 90
  • La dolce vita 3 sie 2008, 22:00 Z czym się kojarzą Włochy? Z dobrym jedzeniem, winem, piosenką, modą, zabytkami, i piłką nożną. Polacy zapytani jednak, jakie znają włoskie marki, najczęściej wskazują polską firmę Gino Rossi. Tak wynika z badań przeprowadzonych... 90
  • Mi.To odpowiada 3 sie 2008, 22:00 Włosi uwielbiają rywalizację. Sąsiadujace miasta w swoją tradycję mają wpisany spór o pierwszeństwo. W wypadku alfy Mi.To doszło jednak do niezwykłej symbiozy. Nazwa tego oryginalnego sportowego auta pochodzi od Mediolanu (Milano),... 90
  • Wazon od architekta 3 sie 2008, 22:00 „We Włoszech design jest elementem stylu życia i sprawą narodową" – przekonuje w „Przewodniku po włoskim stylu" Agnieszka Jacobson-Cielecka. Jedną z ważniejszych cech włoskiego wzornictwa jest przedkładanie... 90
  • Karton z porcelany 3 sie 2008, 22:00 Te talerze tylko wyglądają na jednorazowe – w rzeczywistości powstały z najwyższej jakości porcelany. Według Włochów, żart jest we wzornictwie niezwykle ważny. Dlatego projektanci marki Seletti przygotowali zastawę stołową... 90
  • Świeżo, szybko i przyjemnie 3 sie 2008, 22:00 Polacy nie wiedzą wiele o włoskim stylu, ale na pewno lubią włoską kuchnię. Pod koniec sierpnia zadebiutuje u nas pierwsza restauracja sieci Vapiano. Choć sieć należy do Niemców, receptury zostały skomponowane przez weneckich mistrzów... 90
  • Pakt włosko-brytyjski 3 sie 2008, 22:00 Włosi są znani z niechęci do mody brytyjskiej, a Brytyjczycy do włoskiej. Ale Ermenegildo Zegna ma wielbicieli i w ojczyźnie, i na Wyspach. A jest to marka bardzo podkreślająca swoją włoskość. Dom mody... 90
  • Laser 3 sie 2008, 22:00 92
  • Pekiński Matrix 3 sie 2008, 22:00 Rozmowa z MA JIANEM, chińskim dysydentem, pisarzem, autorem powieści „Czerwony pył”. 94
  • Temat tygodnia 3 sie 2008, 22:00 Czarna historia olimpiad 94
  • Nietoperz wszech czasów 3 sie 2008, 22:00 NA ekrany polskich kin wchodzi film wszech czasów. Na takie miano już zasłużył „Mroczny rycerz", czyli szósty „Batman". Po dwóch tygodniach rozpowszechniania z zyskiem ponad 313 mln dolarów był już na 23. miejscu... 96
  • Dionizos kortu 3 sie 2008, 22:00 Rywalizacja Rafaela Nadala i Rogera Federera przybrała formę pojedynku antycznych herosów. 100
  • Wencel gordyjski - Wniebowzięci 3 sie 2008, 22:00 Żeby pierwszego miliona nie trzeba było ukraść, należy go wygrać 104
  • UEorgan Ludu 3 sie 2008, 22:00 Nie rzucim plaży, skąd nasz ród * Uwaga, uwaga, nadchodzi * Dymiące Jastrzębie nad Warszawą * Gay-now z Krakowa 105
  • Krótko po wolsku - Czas bitew 3 sie 2008, 22:00 Od niepamiętnych czasów bitwy wybuchały po zbiorach. To ma męska część naszej populacji w genach. Nie ma rady, latem musi sobie powojować! Toteż, jak Polska długa i szeroka, nadmiar adrenaliny wyładowuje się w potyczkach. Dawniej... 105
  • Skibą w mur - Zlot dziwów 3 sie 2008, 22:00 Podczas balangi Hitler puścił pawia, Presley bzyknął Dodę, a Pawlak Liz Taylor. 106

ZKDP - Nakład kontrolowany