Leczenie śmiercią

Leczenie śmiercią

Lekarze zamiast przetaczać krew, będą zamrażać chorych!
Lekarz z Wiednia ożywia umarłych. Prądem elektrycznym zatrzymuje pracę serca świni, a po upływie pół godziny, gdy zwierzę nie powinno już żyć, wraca im życie, tak jakby budził je ze snu. Takie doświadczenia prowadzi prof. Wilhelm Behringer, anestezjolog ze szpitala miejskiego w Wiedniu. Prof. Hasam Alam, chirurg z Massachusetts General Hospital w Bostonie, jeszcze cięższym próbom poddaje świnie i psy. Zadaje im śmiertelne rany jamy brzusznej, po których następuje masywny upływ krwi. Ale niemal wszystkie zwierzęta udaje mu się uratować dzięki nowej metodzie tzw. terapeutycznej hipotermii

Uczony nie podaje krwi, gdy u zwierzęcia dochodzi do wstrząsu krwotocznego i zatrzymania akcji serca. Zamiast niej wprost do aorty wstrzykuje pod wysokim ciśnieniem płyn fizjologiczny, oziębiony do 2ŃC. Gdy narządy wewnętrzne są schłodzone do 10ŃC, a skóra blada jak prześcieradło, chirurdzy zszywają rany. Dopiero po upływie trzech godzin (to dostatecznie dużo na wykonanie operacji) z powrotem przetaczają wcześniej zmagazynowaną krew. Po zakończeniu zabiegu ożywiają zwierzęta, które nie wykazują żadnych objawów uszkodzenia mózgu.
Za kilka miesięcy podobne akcje ratunkowe "z zimną krwią" mają być przeprowadzane na ludziach. W Bostonie, Pittsburghu, Baltimore, Los Angeles i Houston poprzez zawieszenie czynności życiowych chorego w niskiej temperaturze będą ratowane ofiary ciężkich wypadków, z urazami głowy i udarami mózgu. W ten sam sposób będzie można ratować rannych żołnierzy. To może być kolejny przełom w medycynie. Podobnie w latach 50. zrewolucjonizowano kardiochirurgię, gdy do zabiegów na otwartym sercu zastosowano krążenie pozaustrojowe. Chirurdzy podczas tych operacji zatrzymują bicie serca, a krążenie krwi przez wiele godzin podtrzymuje sztuczne płucoserce. Można wtedy wykonać przeszczep serca, naprawić wady wrodzone tego narządu lub wymienić zastawki, a nawet przemodelować całe serce, na przykład wyciąć fragment powiększonej lewej komory.

Powrót z zaświatów
Chirurdzy od lat 50. wykorzystują umiarkowaną hipotermię do operacji usuwania tętniaków mózgu i dochodzącej do serca aorty wstępującej. Po usunięciu z organizmu krwi i unieruchomieniu płuc ciało pacjenta jest schładzane do 20ŃC. - W wypadku operacji aorty mamy 40-60 minut na wykonanie zasadniczego etapu zabiegu, jakim jest usunięcie rozwarstwionego odcinka aorty i wstawienie w to miejsce sztucznego naczynia - mówi prof. Jerzy Sadowski, szef krakowskiej Kliniki Chirurgii Serca, Naczyń i Transplantologii Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Proponowana przez prof. Alama głęboka hipotermia, opisywana dotychczas jedynie w powieściach i filmach science fiction, ma pozwolić lekarzom ratować ludzi z rozległymi obrażeniami powodującymi obfite krwawienie. Wiele ofiar wypadków lub ran postrzałowych wykrwawia się i umiera, zanim chirurdzy zdążą ich pozszywać i poskładać, mimo prób przetaczania krwi. Tak było w 1993 r., gdy lekarzom szpitala w Lądku Zdroju nie udało się uratować Mariana Bublewicza, kierowcy rajdowego. Podczas zawodów w Karkonoszach wpadł w poślizg i bokiem forda sierry owinął się dookoła drzewa. Miał zgniecioną miednicę, pęknięty pęcherz i rozerwane ciało od pasa w dół. Więcej szczęścia miał aktor Radosław Pazura, który cudem przeżył ciężki wypadek samochodowy pod Olsztynem. Podczas dwóch operacji, którym został podany, trzeba było mu przetoczyć dwa razy po pięć litrów krwi.

Ożywianie zwłok
Europejska Rada Resuscytacji od roku zaleca stosowanie łagodnej hipotermii w ratowaniu chorych z nagłym zatrzymaniem krążenia (w wyniku zawału serca spowodowanego migotaniem komór). Gdy tylko wróci krążenie krwi, ciało chorego może być schłodzone o kilka stopni - do 32-34ŃC. Badania w Australii i Europie, które objęły też Polskę, wykazały, że dzięki temu więcej pacjentów wraca do zdrowia. Większe są też szanse na wybudzenie chorego w razie tzw. śpiączki poresuscytacyjnej.
Do schłodzenia ciała chorego można wykorzystać woreczki z lodem, ochładzające materace i koce oraz hełmy chłodzące. Najlepsze efekty daje urządzenie do tzw. śródnaczyniowej wymiany ciepła, pozwalające kontrolować temperaturę ciała z dokładnością do 0,1ŃC. Wystarczy wprowadzić do żyły głównej cewnik zapewniający krążenie oziębianego lub podgrzewanego płynu fizjologicznego (nie ma on styczności z krwią chorego). Taki aparat od początku 2007 r. będzie stosowany w hipotermii terapeutycznej w Śląskim Centrum Chorób Serca w Zabrzu oraz w Górnośląskim Centrum Medycznym w Katowicach-Ochojcu.
Mózg człowieka na skutek niedotlenienia umiera najpóźniej 5-6 minut po zatrzymaniu akcji serca, ale obniżenie ciepłoty ciała choćby o kilka stopni zmniejsza zapotrzebowanie organizmu na tlen. Spadek temperatury o 1ŃC (powyżej 28ŃC) powoduje obniżenie zapotrzebowania na tlen o 6 proc. Gdy temperatura organizmu człowieka zmniejszy się o 10ŃC, tempo przemiany materii spada o połowę. Niska temperatura stabilizuje też błony komórkowe i spowalnia reakcje enzymatyczne niszczące komórki mózgu (uwalniające m.in. szkodliwe wolne rodniki tlenowe i uruchamiające syntezę glutaminianu). Tym samym wydłuża się proces umierania, a także czas, w którym chorego można uratować. Przy ciepłocie ciała nie przekraczającej 30ŃC mózg może przetrwać 20 minut. Gdy zostanie ona obniżona do 10ŃC, może wytrzymać nawet dwie godziny.
Schłodzenie ciała niektórym osobom uratowało życie. Niedawno Japończyk Mitsutaki Uchikoshi, którego uznano za zaginionego, przeżył ponad trzy tygodnie w górach bez jedzenia i picia dzięki temu, że zapadł w stan hibernacji. Kiedy znaleziono go na górze Rokko 24 dni po zaginięciu, jego puls był prawie niewyczuwalny. "Kiedy Uchikoshi leżał w chłodzie, temperatura jego ciała musiała spaść do 10ŃC. To spowodowało, że jego narządy spowolniły pracę" - powiedział dr Shinichi Sato. To pierwszy przypadek, kiedy pacjent w tak niskiej temperaturze przeżył tak długo. 42-letni szwajcarski alpinista jedynie pięć godzin leżał pod siedmiometrową warstwą śniegu. Gdy jednak lekarze z Berna postanowili otworzyć klatkę piersiową, by go reanimować, serce było "twarde jak kawałek stali". Powoli ogrzewali je, wpompowując świeżą krew, a po 20 minutach zaczęło bić. Zimą 2001 r. trzynastomiesięczna Erika Nordby z Kanady wymknęła się z domu ubrana tylko w pieluszkę i koszulkę. Na zewnątrz panował dwudziestostopniowy mróz. Gdy ją odnaleziono, była niemal "zamrożona", w stanie śmierci klinicznej - temperatura jej ciała spadła do 14ŃC. Lekarze nie wyczuwali pulsu ani oddechu, palce u stóp dziecka przymarzły do siebie. Na szczęście układ krążenia słabł w takim samym tempie, w jakim spadała ciepłota ciała, co zmniejszało zapotrzebowanie organizmu na tlen. Lekarze ogrzali ciało dziewczynki kocem na ciepłe powietrze. Po dwóch godzinach reanimacji, gdy zamierzali podłączyć krążenie pozaustrojowe, serce samodzielnie podjęło pracę. Erika wróciła do pełnego zdrowia.

Mumie w ciekłym azocie
Nie ma nadziei na to, by było możliwe przywrócenie do życia ludzi zamrożonych po śmierci. W USA i Europie takie zabiegi "zawieszenia życia" stosowane są od czterdziestu lat, ale można je porównać raczej do mumifikowania zwłok w starożytnym Egipcie niż do hibernacji na miarę XXI wieku. Agencje zajmujące się zamrażaniem ludzi poddają ciała zmarłych specjalnym zabiegom, ale do zmartwychwstania to nie wystarczy. Krew po wypompowaniu jest zastępowana mieszaniną soli fizjologicznej i środków chemicznych. Dopiero wtedy ciało jest okładane lodem aż do osiągnięcia temperatury minus 43ŃC, następnie jest owijane w folię i głową w dół zanurzane w silosie z ciekłym azotem. W takich warunkach zatrzymuje się procesy życiowe, ale mało prawdopodobne jest przywrócenie funkcjonowania mózgu, nawet jeśli uda się uchronić ciało przed zniszczeniem, które powodują powstające podczas zamrażania kryształki lodu.
Nadzieje na zmartwychwstanie z płynnego azotu można przyrównać do wiary w uzyskanie żywej krowy z zamrożonego hamburgera. Mózg zamrażanego człowieka jest dwukrotnie narażony na zniszczenie - w czasie zaawansowanej choroby i między zgonem a zamrożeniem. Chętnych do życia wiecznego w sarkofagach z ciekłym azotem należałoby zamrozić przed śmiercią mózgową. Tylko kto zdecyduje się na zamrożenie za życia, tak jak bohaterowie "Seksmisji" Juliusza Machulskiego?

W drodze na Marsa
Bardziej prawdopodobne jest, że w przyszłości będzie można poddawać "zawieszeniu" chorych oczekujących na przeszczepy, tak jak Woody Allen przedstawił to w filmie "Śpioch". Grany przez niego bohater zostaje poddany drobnemu zabiegowi chirurgicznemu, ale ponieważ operacja się nie udała, lekarze postanawiają poddać go hibernacji, by mógł doczekać momentu, w którym medycyna będzie mogła go uratować. Do takiego zabiegu nie jest konieczne schłodzenie ciała - zamiast oziębionego roztworu soli do hibernacji na żądanie można wykorzystać zwykły gaz. Prof. Mark Roth z Fred Hutchinson Cancer Research Center wykazał to na przykładzie myszy, które wprowadził w stan zbliżony do hibernacji, choć te zwierzęta zwykle nie zapadają w sen zimowy. Użył do tego siarkowodoru, jednego z trzech gazów produkowanych przez nasz organizm i wywierających wpływ na jego funkcjonowanie. Siarkowodór, o charakterystycznym zapachu zgniłych jaj, w dużych stężeniach jest trujący, ale w niewielkiej dawce (80 części na milion) spowalnia tempo metabolizmu. Myszy, które oddychały powietrzem z domieszką tego gazu, już po kilku minutach zapadały w sen zimowy. Temperatura ich ciała spadała z 39ŃC do 15ŃC, tempo bicia serca obniżało się ze 120 do 10 razy na minutę. Gdy gryzonie ponownie zaczęły oddychać świeżym powietrzem, po sześciu godzinach wybudziły się z hibernacji. Podobne wyniki eksperymentów na gryzoniach uzyskali naukowcy z Massachusetts General Hospital w Bostonie - poinformowano podczas kongresu American Physiological Society. Jeśli w 2007 r. te doświadczenia uda się powtórzyć na większych zwierzętach, planowane są też próby na ludziach. Gdyby się powiodły, krótkotrwałej hibernacji można by poddawać pacjentów, których życie jest zagrożone podczas przewożenia z odległego miejsca do szpitala. W przyszłości z tej możliwości mogliby nawet skorzystać astronauci w drodze na Marsa, jeśli tylko będą możliwe długie podróże w kosmosie.

SILOSY ZŁUDZEŃ
W styczniu 1967 r. zamrożono zwłoki Jamesa Bedforda, profesora psychologii z Uniwersytetu Kalifornijskiego. Od tego czasu w silosach z płynnym azotem pochowano ponad dwieście osób, a ponad 5 tys. chętnych czeka w kolejce na zamrożenie po śmierci. W krypcie zamku Preuil nad Loarą jego właściciel Remy Martinota zamroził przed trzema laty swego ojca Raymonda Martinota, pioniera kriogeniki w Europie. Jego ciało znajduje się w tej samej zamrażarce, w której dwadzieścia lat wcześniej lekarz pochował swą zmarłą na raka żonę Monique. Prof. Robert Ettinger zamroził własną matkę i pierwszą żonę, bo jak powiedział, "niewielka nawet nadzieja na ożywienie po śmierci pozbawia go lęku przed śmiercią". Szanse na ożywienie po takim zamrożeniu są jednak iluzoryczne. Uczeni potrafią jedynie ożywić psa, którego ciało schłodzono do temperatury 2-3?C. Po stopniowym ogrzaniu ciała serce psa ponownie zaczęło bić.
Okładka tygodnika WPROST: 1/2007
Więcej możesz przeczytać w 1/2007 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 1/2007 (1254)

  • Życzenia 5 sty 2007 Niech rok siódmy tego wieku po siedmiokroć trafi w gusty: najpierw siedem procent wzrostu, potem siedem dekad tłustych, siódme niebo, istny Eden... Tego życzy Czytelnikom "Wprost" na 2007 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 3
  • Na stronie - Rok Człowieka Roku 5 sty 2007 Zbigniew Ziobro poddaje Polskę "szokowej terapii prawnej" 3
  • Playback 5 sty 2007 Wicepremier i minister finansów Zyta Gilowska © A. JAGIELAK 4
  • Skaner 5 sty 2007 SKANER POLSKA TAJNE KONTA Rozpruta przesyłka prokuratury Wtajemniczych okolicznościach została rozpruta paczka z dokumentami ze szwajcarskiej prokuratury dla polskich śledczych. Dokumenty są dowodem na to, że polscy politycy, w tym... 8
  • Sawka czatuje 5 sty 2007 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 10
  • Poczta 5 sty 2007 OŚWIADCZENIE Wydawca tygodnika "Wprost" przeprasza Piotra Rachwalskiego za nazwanie go w artykule "Zadymiarze do wynajęcia" - zamieszczonym w tygodniku "Wprost" 11 maja 2003 r. (nr 19) - "jednym z najbardziej... 14
  • Z życia koalicji 5 sty 2007 PONAD 70 PROC. Polaków ufa Kazimierzowi Marcinkiewiczowi. To sporo. Cóż z tego, skoro wśród tych nieufnych jest Jarosław Kaczyński. Premier nie chciał, żeby były premier był wicepremierem. A co na to przyszły premier? KAZIO CHCIAŁ... 16
  • Z życia opozycji 5 sty 2007 JEŚLI WIERZYĆ PROKURATURZE, to eseldowskim ministrom spraw wewnętrznych kablowanie czerwonym, że policja na nich coś szykuje, weszło w krew. Skazany za to został Sobotka, teraz prokuratura podejrzewa, że komu innemu kablował też Janik.... 17
  • Wprost przeciwnie - Saldo ujemne 5 sty 2007 Rok 2006 nie był dobry dla świata 18
  • Fotoplastykon 5 sty 2007 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 19
  • Człowiek Roku 2006 - Zbigniew Ziobro 5 sty 2007 Prokurator Polski 20
  • Alfabet Ziobry 5 sty 2007 A - adwokatura - To piękny zawód pod warunkiem, że jest wykonywany etycznie. Niestety z tym bywa różnie. Źle pojęta solidarność zawodowa wyklucza nadzieję na zmiany na lepsze. Dlatego chcę odebrać korporacjom sądownictwo... 28
  • Urodzony przywódca 5 sty 2007 Zbigniew Ziobro - profil osobowości 30
  • Człowiek z zagranicy 5 sty 2007 Nominowani do tytułu Człowiek Roku 2006 Jeszcze nigdy w historii wyboru Człowieka Roku "Wprost" wśród nominowanych nie było tak wielu obcokrajowców. Jeszcze nigdy nie było też tylu osób związanych ze sportem - trzej trenerzy z... 31
  • Egzekutor roku 5 sty 2007 Lech Kaczyński wróży Zbigniewowi Ziobrze dużą przyszłość. Kazimierz Marcinkiewicz uważa go za polskiego Rudolpha Giulianiego. A włoski prokurator Ferdinando Imposimato ceni za walkę z korupcją. 32
  • Gambit Kaczyńskiego 5 sty 2007 Kazimierz Marcinkiewicz wysiadł z pociągu polityka na przystanku bank i może już nigdy do polityki nie wrócić 36
  • Powiernictwo ćwiczebne 5 sty 2007 Powiernictwo Pruskie domaga się tego, o czym wielu Niemców myśli, ale boi się powiedzieć 40
  • Giełda - Trendy 2007 5 sty 2007 Hamulec wzrostu Polska znajduje się w korzystnej fazie cyklu koniunkturalnego. Gospodarka dynamicznie rośnie, pięcioprocentowa podwyżka wynagrodzeń powoduje, że wzrasta także popyt wewnętrzny, wreszcie zaczęły się także zwiększać... 44
  • Homo europeicus 5 sty 2007 Polacy chcą amerykańskiego poziomu życia i europejskiego socjalizmu 48
  • Wyścig z czwartą falą 5 sty 2007 W XXI wieku praca wygra z kapitałem 52
  • Chińska Republika Liberalna 5 sty 2007 Chiński kapitalizm socjalistyczny ma w sobie coraz mniej socjalizmu 55
  • 2x2=4 - Życzenia i wyzwania 5 sty 2007 Życzmy sobie, by nie biorąca udziału w wyborach połowa obywateli przestała być biernym tłumem 58
  • Supersam - Trendy 2007 5 sty 2007 60
  • Rok HDTV 5 sty 2007 Już dziś można oglądać w wysokiej rozdzielczości kanały Sport, Discovery HD oraz MGM na platformie N, a w Cyfrze + - Canal + Sport HD. Obie platformy planują kolejne kanały. W HDTV inwestuje też Cyfrowy Polsat (do końca roku ma się... 60
  • Złoto dla zuchwałych 5 sty 2007 W psychologii barw kolor złoty oznacza umiłowanie materii i podatność na pochwały. W modzie jest bezkonkurencyjny, jeśli chodzi o zuchwałe zwrócenie na siebie uwagi. Kolor złoty będzie hitem pierwszej połowy 2007 r. W Polsce Laura Guidi... 60
  • Maxicorolla 5 sty 2007 Na rynku motoryzacji rok upłynie pod znakiem najbardziej spektakularnej zmiany w popularnej klasie kompakt. Największy hit w tym segmencie - Toyota Corolla - ustąpi miejsca modelowi Auris. W polskich salonach auto znajdzie się w marcu.... 60
  • Lapto-Polacy 5 sty 2007 Wiele wskazuje na to, że w 2007 r. przenośny komputer stanie się przedmiotem równie osobistym i powszechnym jak telefon komórkowy. Tym bardziej że najprostsze nowe modele można kupić już za niecałe 2 tys. zł, zaś laptopy, jak wynika z... 60
  • Szerokie widoki 5 sty 2007 Vista (ang. "szerokie widoki") - tak nazywa się nowa wersja systemu operacyjnego Windows koncernu Microsoft. Użytkownicy następcy systemu Windows XP między innymi będą mieli do dyspozycji trzy interfejsy, wśród których znajdzie... 60
  • Panowie na obcasach 5 sty 2007 Kilka lat temu w ankiecie brytyjskiego "New Musical Express" David Bowie został uznany przez gwiazdy rocka za najwybitniejszego artystę wszech czasów. Teraz okazuje się również ikoną mody. Hitem wiosny mają być buty na koturnach... 60
  • Rukola zamiast żeberek 5 sty 2007 Chleb ze smalcem i ogórkami już się nam przejadł. Gołym okiem widać, że w centrach handlowych, w których jest kilka restauracji do wyboru, polskie jadło przegrywa z potrawami włoskimi czy greckimi. Nie bez znaczenia dla naszych upodobań... 60
  • iPhone kontra iPhone 5 sty 2007  Dwa w jednym, czyli telefon komórkowy plus odtwarzacz mp3 - tak prawdopodobnie będzie wyglądać największa pokusa dla miłośników nowinek elektronicznych w tym roku. Kevin Rose, prowadzący wideo podcast (rodzaj audycji telewizyjnej... 60
  • Striptiz u Harrodsa 5 sty 2007 Diabeł ubiera się na zimowych wyprzedażach 64
  • Blondynka wieczorową porą 5 sty 2007 Dżinsy, a nawet dresy proponują na sylwestra najwięksi projektanci 68
  • Pazurem - Tłok na przyczółku 5 sty 2007 Inaczej słucha się disco polo na potupajce w remizie, a inaczej gdy podają je tenorzy we frakach i pod batutą 71
  • Potwarz sławy 5 sty 2007 Jeśli o tobie nie plotkują - nie żyjesz! 72
  • Smutek Hurdów 5 sty 2007 W sercu Hiszpanii żyje lud opóźniony cywilizacyjnie o kilka stuleci 74
  • Know-how 5 sty 2007 Wielki Zderzacz To będzie rewolucja w badaniach cząstek elementarnych. W listopadzie 2007 r. w Genewie rozpocznie pracę Wielki Zderzacz Hadronów (LHC), największy akcelerator na świecie. Powstaje on 50-150 m pod ziemią, w miejscu dawnego... 76
  • Leczenie śmiercią 5 sty 2007 Lekarze zamiast przetaczać krew, będą zamrażać chorych! 80
  • Szerszenie bojowe 5 sty 2007 Miniroboty poruszające się jak owady wesprą żołnierzy i policjantów 84
  • Prehistoria przemocy 5 sty 2007 W epoce kamiennej wojny pochłaniały więcej ofiar niż w czasach współczesnych 86
  • Bez granic - Trendy 2007 5 sty 2007 UE.Niemiecki plan gry Josep Borrell Przewodniczący Parlamentu Europejskiego Bardzo ważne będzie już samo rozpoczęcie roku od symbolicznego rozszerzenia Unii Europejskiej o Bułgarię i Rumunię i objęcie prezydencji we wspólnocie przez... 88
  • Unia klasy B 5 sty 2007 Komisja Europejska postanowiła, że akcesja Bułgarii i Rumunii do UE będzie warunkowa 92
  • Powrót realistów 5 sty 2007 Rozmowa z Henrym Kissingerem, byłym sekretarzem stanu USA W Iraku Amerykanie muszą dokonać wyboru między demokracją a stabilnością 96
  • Leonid Iljicz Putin 5 sty 2007 Rządy Breżniewa są wspominane jako najlepszy okres w historii Rosji i Związku Sowieckiego 100
  • Kultura - trendy 2007 5 sty 2007 KINO. Powódź kontynuacji W kinie przez cały rok najważniejsze będzie pytanie: czy kolejne numerki pomnożą cyferki? Czeka nas festiwal kontynuacji - od wyczekiwanych ("Shrek 3", piąty "Harry Potter i Zakon Feniksa",... 102
  • Zły zapach 5 sty 2007 Zbrodnia w służbie ludzkości nigdy nie wyglądała tak pięknie, jak w filmie "Pachnidło" 106
  • Recenzor 5 sty 2007 W jądrze ciemności "Shooting Dogs" to film o poczuciu bezradności w obliczu rozszalałej przemocy. Gorzko ironiczny i wstrząsający. Rzecz dotyczy ludobójstwa, jakiego dokonały bojówki Hutu w Rwandzie na Tutsich w 1994 r. Kino... 110
  • Górna półka - Podróż do wnętrza Kościoła 5 sty 2007 George Weigel "Boży wybór. Papież Benedykt XVI i przyszłość Kościoła katolickiego" Znak, Kraków 2006 Dynamiczna, zmienna ortodoksja - taki projekt katolicyzmu przedstawia w swojej najnowszej książce filozof i teolog George... 112
  • Krótko po wolsku - Terytorium powiernicze 5 sty 2007 Na podstawie opinii pojawiających się w zagranicznych mediach i zaskakująco chętnie u nas cytowanych łatwo dojść do wniosku, że Polska jest murzynem Europy. I to niekoniecznie białym. Opinia ta wynika nie tylko stąd, że światli,... 113
  • Ueorgan Ludu 5 sty 2007 POLECAMY PREZENTY NOWOROCZNE Model F 16 jastrząb Miły prezent dla miłośników militariów. I pamiętaj - twój model jest na razie jedynym sprawnym myśliwcem tego typu w kraju. Bilet lotniczy Bilet do Hollywood na światową galę, gdzie... 113
  • Skibą w mur - Tak będzie 5 sty 2007 W 2007 r. do Młodzieży Wszechpolskiej masowo będą się zapisywać krótko ostrzyżeni fani hip-hopu 114

ZKDP - Nakład kontrolowany