Życie i śmierć na podsłuchu

Życie i śmierć na podsłuchu

Poszkodowani: członkowie rodziny królewskiej, słynni celebryci, nawet rodziny ofiar zamachów terrorystycznych. Oskarżeni: były doradca brytyjskiego premiera i szefowie ogromnej korporacji medialnej. Po aferze z nielegalnymi podsłuchami właśnie zamknięto należący do potężnego Ruperta Murdocha tabloid „News of the World”.
Podobnej medialnej afery Wielka Brytania nie pamięta. W piątek aresztowany został były naczelny „News of the World" (a ostatnio także współpracownik premiera Davida Camerona), właściciel pisma Rupert Murdoch zamknął sprzedającą się dotąd w 2,8 mln egzemplarzy gazetę (ostatni w 168-letniej historii tytułu numer ukazał się w niedzielę) i liczy milionowe straty, policja tłumaczy się z opieszałości, a premier proszony jest przez opozycję, żeby wyjaśnił, co dokładnie wiedział o sprawie. Brytyjskie media wieszczą koniec „tyranii Murdocha", a Izba Gmin mówi głosem swoich przedstawicieli, że zawiódł cały system polityczny. Wszystko zaczęło się od głupiego, typowego dla tabloidów tytułu „Harry Buried Face in Margo’s Mega-Boobs" (Książę Harry zanurzył twarz w megacyckach Margo). Tytuł ukazał się w 2006 r. na pierwszej stronie brytyjskiego tabloidu „News of the World". Autorem artykułu był Clive Goodman. Opisywał, jak książę Harry, brat Williama, syn Diany i Karola, dobrze bawił się w klubie nocnym. Artykuł jak artykuł, typowy dla prasy brukowej – „News of the World" znów sprzedał blisko 3 mln egzemplarzy.

Problem w tym, że w artykule pojawiły się – cytowane dosłownie – wiadomości głosowe zostawione na telefonie komórkowym księcia Harry’ego, m.in. przez jego brata księcia Williama. To wzbudziło podejrzenia pałacu Buckingham. Nie była to pierwsza wiadomość z poczty głosowej rodziny królewskiej, która została dosłownie zacytowana w gazecie. Były to co prawda błahostki, lecz rodzina królewska była wystarczająco zaniepokojona, by zawiadomić londyńską policję. Bezpieczeństwem pałacu Buckingham zajmuje się zespół antyterrorystyczny, ten sam, który prowadził śledztwo w sprawie zamachów bombowych w Londynie 7 lipca 2005 r. oraz próbował zapobiec kolejnym zamachom islamistów. Teraz mieli następną zagadkę do rozwiązania: kto nielegalnie podsłuchuje rozrywkowego, lubiącego biuściaste striptizerki księcia?

Zbiorowa amnezja

Śledztwo wykazało, że w sprawę włamania do poczty głosowej książąt zamieszane są dwie osoby: dziennikarz Clive Goodman i pomagający mu, opłacany zresztą przez brukowiec, prywatny detektyw Glenn Mulcaire. Brytyjskie tabloidy korzystają z pomocy takich detektywów, kiedy mają problem ze zdobyciem plotek. Włamywanie się do telefonów polega na hakerskim wykorzystaniu odpowiednich kodów PIN. Policja brytyjska wkroczyła do domu obu panów, zarekwirowała ich notatki, przeszukała biurko i komputer dziennikarza. Obaj skazani zostali na kary kilkumiesięcznego więzienia. Goodman został zwolniony z pracy, ówczesny naczelny „News of the World" Andy Coulson podał się do dymisji, choć zaprzeczył, aby wiedział o metodach stosowanych przez jego pracowników. Bronił się, że nie miał o niczym pojęcia i nie sprawdzał, w jaki sposób został zdobyty news o nocnych eskapadach księcia Harry’ego. Dziennikarz miał działać sam i sam poniósł słuszną karę, a gazeta zapewniała, że nic podobnego nigdy wcześniej nie miało miejsca i miejsca już nigdy mieć nie będzie.

Wyroki sądowe w sprawie zapadły w 2007 r. Odpowiedzialni zostali ukarani, rodzina królewska mogła spać spokojnie, policja odnotowała sukces. Krzywda nie spotkała też Andy’ego Coulsona – ten ambitny redaktor, który szefostwo w „News of the World" objął w wieku 34 lat, po odejściu z gazety został… doradcą medialnym przyszłego premiera, szefa konserwatystów Davida Camerona. Jako jego spin doktor – odpowiedzialny za przekaz medialny w czasie kampanii wyborczej – wygrał z Cameronem wybory, a następnie został jego współpracownikiem przy Downing Street. Cameron powtarzał, że wierzy, iż Coulson nie miał nic wspólnego z podsłuchami.

Sprawa mogłaby się tu skończyć, gdyby nie… brytyjska prasa, a konkretnie liberalny dziennik „The Guardian", który uparcie prowadził własne dziennikarskie śledztwo. Wynikało z niego, że „News of the World" mógł podsłuchiwać więcej osób, w tym gwiazdy filmowe (Gwyneth Paltrow), piosenkarzy (George Michael), parlamentarzystów, piłkarzy, a także ich agentów. To „The Guardian" dowiedział się, że w 2008 r. gazeta dogadała się z jednym z takich agentów piłkarskich Gordonem Taylorem i zapłaciła mu w tajemnicy blisko milion funtów, aby go uciszyć i zapobiec procesowi. W 2010 r. brukowiec zapłacił kolejny milion funtów innej ofierze podsłuchów, agentowi celebrytów Maksowi Cliffordowi.

Ofiary na podsłuchu Przez ostatnie dwa tygodnie „The Guardian" właściwie codziennie podaje nowe, przerażające rewelacje w sprawie „News of the World". Okazuje się, że tabloid włamywanie się do poczty głosowej prowadził nie od 2006, ale już od 2002 r. Gazeta, żeby zdobyć cytaty i tematy do artykułów, słuchała poczty głosowej nie tylko polityków czy dyrektorów banków. Podsłuchiwano rodziny żołnierzy, którzy zginęli w Iraku i Afganistanie. Włamywano się do telefonów rodzin ofiar zamachów bombowych w Londynie z 2005 r.! Pogrążone w żałobie rodziny były podsłuchiwane, a ich dramatyczne słowa rozpaczy – wykorzystywane w tekstach! Okazało się też, że dziennikarze brukowca włamywali się do telefonów rodziców dziewczynek brutalnie zamordowanych przez psychopatów.

Najgłośniejsza jest sprawa 13-letniej Milly Dowler, która zaginęła w 2002 r. Dziennikarze brukowca włamali się do jej telefonu, podczas kiedy policja prowadziła dochodzenie. Telefon Milly działał, a rodzice i koleżanki dzwonili do niej, błagając, by oddzwoniła i wróciła do domu. „News of the World" słuchał tych nagrań z poczty głosowej, a kiedy skrzynka się zapełniła, wykasowywali wiadomości, aby zrobić miejsce na nowe! Rodzina miała więc fałszywą nadzieję, że dziewczynka żyje. Policja mogła sądzić podobnie, nie mówiąc o tym, że każde nagranie mogło być potencjalną poszlaką w śledztwie. Podsłuchiwanie rodziny i kasowanie wiadomości nie przeszkodziło „zatroskanej" gazecie w przeprowadzaniu oficjalnych wywiadów z niczego nieświadomymi, pogrążonymi w rozpaczy rodzicami. Istnieje podejrzenie, że gazeta zachowała się podobnie w przypadku kolejnych dwóch 10-letnich dziewczynek zamordowanych brutalnie w innej części Anglii w 2002 r.

Te rewelacje wywołały obrzydzenie i szok w Wielkiej Brytanii. „News of the World" nazwano nie tylko gazetą nieludzką i bezduszną. Komentatorzy mówią, że gazeta Murdocha zatrudniała po prostu kryminalistów, których miejsce jest w więzieniu. Pod koniec zeszłego tygodnia policja dokonała nowych aresztowań, w tym byłego naczelnego Andy’ego Coulsona. Zarówno on, jak i jego poprzedniczka na tym stanowisku Rebekah Brooks zaprzeczali dotąd, że kiedykolwiek wiedzieli, co dzieje się w ich redakcji. Premierowi Cameronowi, który nie miał wyjścia i zwolnił wcześniej Coulsona ze stanowiska swojego doradcy, nie pomaga fakt, że Brook jest jego sąsiadką z wielkiej ziemskiej posiadłości i że są przyjaciółmi, a ona zawsze była wielką orędowniczką jego premierostwa.

Afera rzuca także światło na to, jak działała, a właściwie jak nie działała brytyjska policja w tej sprawie. Okazuje się, że sprawa podsłuchów mogła dotyczyć nawet… 4 tysięcy osób! Tymczasem policja o potencjalnych podsłuchach poinformowała zaledwie 36 ofiar! Mimo że miały mnóstwo dowodów pozwalających na kontynuowanie śledztwa, ani policja, ani prokuratura nie zrobiły tego. To również będzie przedmiotem dociekań parlamentu brytyjskiego. Premier Cameron – który na początku stał murem za Coulsonem i mówił, że jest „wyluzowany" i oskarżenia niespecjalnie go martwią – dziś zmienił zdanie. Uznał, że skandal wymaga gruntownego wyjaśnienia w ramach publicznego dochodzenia.

Murdoch: Mamy zasady

Dlaczego policja zachowała się tak, jak się zachowała? Policjanci tłumaczą, że w kraju zagrożonym terroryzmem islamskim są inne priorytety. Jednak policja miała mniej szlachetne powody zaniechań: tabloidy, w tym „News of the World", opłacają policjantów za poufne informacje ze śledztw, co wyszło na jaw przy okazji obecnego skandalu. Są podobno dowody, że Coulson jako redaktor naczelny autoryzował wypłaty. Ponadto policja lubi mieć dobrą prasę, inspektorzy lubią być opisywani jako bohaterowie, a część z nich liczy na pracę w charakterze gazetowych komentatorów po odejściu ze służby.

Politykom też nie zależy na walce z brukowcami. Tak naprawdę żyją w strachu przed imperium medialnym Ruperta Murdocha. Kampania ośmieszania i oszczerstw rozpętana przez „The Sun" czy „News of the World" może zniszczyć karierę. A humor Murdocha bywa zmienny – wcześniej popierał konserwatystów, niszcząc Partię Pracy, później Tony’ego Blaira, ale w ostatnich wyborach znów konserwatystę Camerona, a Gordona Browna – kandydata laburzystów – jego gazety wyzywały od klaunów.

Dziennik „The Independent" przypomina, że kiedy za swoich rządów Tony Blair dowiedział się, że Murdoch – Australijczyk z pochodzenia – wyznaczył mu z dnia na dzień audiencję w Sydney, rzucił wszystko, by spotkać się z Murdochem na antypodach i zapewnić sobie jego poparcie. Blair wydzwaniał także do Murdocha, zanim zdecydował się poprzeć George’a W. Busha w wojnie z Irakiem. Teraz politycy z lewa i prawa jednomyślnie krytykują Murdocha. „To historyczny moment – pisze „The Independent" – po raz pierwszy od lat politycy brytyjscy mają odwagę podważyć władzę Murdocha. To jak katharsis! Nie muszą się bać, że nazajutrz zostaną obsmarowani z zemsty w brukowcach. Do teraz bowiem Murdoch tłumił głos przestraszonych liderów".

Sam Murdoch dostał cios, którego się nie spodziewał. Poza tabloidami ten magnat prasowy wydaje także takie opiniotwórcze dzienniki, jak „The Times" w Wielkiej Brytanii czy „The Wall Street Journal" w USA. Jest właścicielem sieci Fox, w tym ultrakonserwatywnego kanału Fox News. Liczył, że w najbliższych dniach kupi również całość udziałów brytyjskiej telewizji satelitarnej BSkyB. Afera z „News of the World" prawdopodobnie ten zakup znacznie opóźni, jeśli go nie zatrzyma. Akcje jego News Corp. już straciły na wartości. Murdoch zapowiada ścisłą współpracę z policją. Jeszcze niedawno mówił: – Mamy w gazetach bardzo surowe zasady i trzymamy się ich. Podsłuchiwanie poczty głosowej było odosobnionym przypadkiem.

Okładka tygodnika WPROST: 28/2011
Więcej możesz przeczytać w 28/2011 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 28/2011 (1483)

  • Leczenie Kononowiczem 10 lip 2011, 12:00 Słyszę, że mamy podobno dwie polski i dwa narody. Błąd! Mamy jedną Polskę i jeden naród, ale w tej Polsce mamy dwa światy. 4
  • Na skróty 10 lip 2011, 12:00 PO ma z kim przegrać „Wprost" dotarł do wyników sondażu zleconego przez ruch Obywatele do Senatu założony przez prezydenta Wrocławia Rafała Dutkiewicza. Jego wyniki są zaskakujące: inicjatywa prezydentów w wyborach do Senatu... 6
  • Wdzięk, masowość, bezpretensjonalność 10 lip 2011, 12:00 Sezon wakacyjny nazywany jest w polityce sezonem ogórkowym. Za sprawą polskiej prezydencji jest o czym pisać, a jak dołożymy do tego problemy z eksportem ogórków, to jak znam życie, mój redaktor naczelny zaciera zadowolony ręce, bo są... 9
  • Piekielny kocioł Nergala 10 lip 2011, 12:00 Marcin Miller z Boysów udzielił wywiadu pismu „Takie Jest Życie". Życie Marcina jest rzeczywiście ciężkie. Car disco polo zarabia miesięcznie niewiele ponad ćwierć bańki na koncertach, a ze sprzedaży płyt nie dostaje od... 10
  • Cała Polska się gotuje 10 lip 2011, 12:00 Grille są już passe. Teraz ma być entuzjastycznie i ekstrawagancko. Zamiast smętnych nasiadówek przy stole – wypady do knajp albo wspólne gotowanie. Zabawy z jedzeniem to nasza nowa rozrywka narodowa. 12
  • Przepieprzeni komuną, samotni w susharniach 10 lip 2011, 12:00 Choć milczą o tym prawicowe media, naprawdę daliśmy się wynarodowić. Polska zniknęła z talerza ok. 20 lat temu. Archeolog Magda Gessler opowiada o swoich wykopaliskach. 16
  • O dwóch takich, co bardzo chcą 10 lip 2011, 12:00 Zbigniew Ziobro i Jacek Kurski chcą, by prezes przestał być prezesem. Ale widzą, że obalić go nie mogą. Muszą czekać. 22
  • PSL to marka w Europie 10 lip 2011, 12:00 Wszystkim się podobało, gdy wygrywałem – nie chciałbym zniszczyć twarzy tą pracą w sejmie – mówi słynny tyczkarz, który ma startować w wyborach z listy PSL. 26
  • Z motyką na Senat 10 lip 2011, 12:00 Rafał Dutkiewicz do wielkiej polityki nie musi się wybierać, ale bardzo chce. Na razie próbuje jednak na pół gwizdka, a tak się nie da. 28
  • Dzieje Grzecha 10 lip 2011, 12:00 Podpalił polewaczkę, zarobił miliony. Położył lewicowy tygodnik, kupił prawicowy dziennik. Z biznesów najbliższe są mu teraz media. Oraz Brazylia. 32
  • Jeśli nie teraz, to kiedy? 10 lip 2011, 12:00 Molestowanie seksualne ma niewiele wspólnego z seksem. Jest związane z tradycyjną władzą mężczyzn nad kobietami. 35
  • Odczepcie się od naszej wolności 10 lip 2011, 12:00 Wystąpienie Zbigniewa Ziobry w europarlamencie było nie tylko nieprzyzwoite, ale także obrzydliwe. 36
  • Szybko i bezpiecznie 10 lip 2011, 12:00 Lubimy gotówkę i chętnie się nią posługujemy. Ale systematycznie rośnie udział różnych instrumentów obrotu bezgotówkowego. Przełom podobno tuż przed nami. 39
  • Ile kosztuje gotówka 10 lip 2011, 12:00 Najprawdopodobniej wcześniej czy później Polska wejdzie do strefy euro. W takiej sytuacji im mniej będzie na rynku gotówki do wymiany, tym mniejsze będą koszty zmiany waluty – uważa Adam Tochmański, dyrektor Departamentu Systemu Płatniczego w Narodowym Banku Polskim. 43
  • Boom erotyczny 10 lip 2011, 12:00 Statystyczna większość nadal robi to w pozycji klasycznej, przy zgaszonym świetle i najchętniej w weekendy. Choć rośnie grupa Polaków, którzy nie boją się erotycznych eksperymentów. Ale także tych, którym seks nie jest do niczego potrzebny. 44
  • Mam problem, jestem dziewicą 10 lip 2011, 12:00 14-latki planują swój „pierwszy raz” na wakacje. 17-latki mają go już za sobą, za to wypytują o „najskuteczniejsze” pozycje. Lato to czas seksualnej burzy. 48
  • Starość radość (erotyczna) 10 lip 2011, 12:00 Polscy seniorzy nie zamierzają przechodzić na seksualną emeryturę. Chętnie nawiązują romanse, nie wstydzą się leczyć impotencji, a życie erotyczne urozmaicają gadżetami z sex-shopów. I tylko przed swoimi dorosłymi dziećmi ukrywają, że w podeszłym wieku nadal uprawiają seks. 50
  • Kulisy maturalnej katastrofy 10 lip 2011, 12:00 To była prawdziwa edukacyjna klęska: w tym roku maturę oblał prawie co czwarty uczeń. Większość poległa na matematyce. Winni są nie tylko niedouczeni maturzyści, nauczyciele i reformatorzy polskiej szkoły. Także politycy, którzy zamienili egzamin w równanie z wieloma... 52
  • Nieposkromione złośnice 10 lip 2011, 12:00 „Szczepkowska i Janda urządziły sobie piekło” – donosiły brukowce, informując, że wielkie aktorki miały pokłócić się o rolę Marii Skłodowskiej-Curie. Czy to prawda? Nie do końca. Ale pewne jest, że na oczach spragnionej sensacji gawiedzi rozgrywa się dziwny... 54
  • Strzał w serce 10 lip 2011, 12:00 Krakowscy kardiolodzy odetchnęli z ulgą, bo prokuratura oczyściła ich z zarzutów o spowodowanie śmierci ojca Zbigniewa Ziobry. Ale rodzina Ziobrów nie składa broni. Chce dochodzić sprawiedliwości na własną rękę. 56
  • Powrót "Czarneckiego" 10 lip 2011, 12:00 Podbił nasze serca, gdy doprowadził piłkarską reprezentację na mundial. Później Emmanuel Olisadebe „zaginął” w Chinach, dziś wraca do Polski. Czy znów stanie się gwiazdą? Szanse ma raczej marne. 58
  • Życie i śmierć na podsłuchu 10 lip 2011, 12:00 Poszkodowani: członkowie rodziny królewskiej, słynni celebryci, nawet rodziny ofiar zamachów terrorystycznych. Oskarżeni: były doradca brytyjskiego premiera i szefowie ogromnej korporacji medialnej. Po aferze z nielegalnymi podsłuchami właśnie zamknięto należący do potężnego... 60
  • Mrugacze i mormoni 10 lip 2011, 12:00 Kiedy Mitt Romney przymierzał się cztery lata temu do fotela w białym domu, komentatorzy twierdzili, że zaszkodzi mu mormonizm. Teraz o nominację Partii Republikańskiej walczy dwóch mormonów. Drugi to eksgubernator Utah Jon Huntsman. 63
  • Wizja na sprzedaż 10 lip 2011, 12:00 Chcieli wielkiego sukcesu i wielki sukces odnieśli. Ale go nie unieśli. TVN jest na sprzedaż. 66
  • TVN - koniec pięknego snu 10 lip 2011, 12:00 To smutne, że ta piękna historia tak się kończy. TVN była ukochanym dzieckiem Mariusza Waltera i Jana Wejcherta. Dla nich to była życiowa misja – mówi Jakub Bierzyński, szef domu mediowego OmnicomMediaGroup. 70
  • Kokosy z wirtualnej farmy 10 lip 2011, 12:00 Nakłonić internautów, by zagrali w beznadziejnie nudną grę i zarobić na tym miliardy dolarów – coś takiego udało się Markowi Pincusowi, twórcy „FarmVille”. 72
  • Żegnajcie Harry-mary 10 lip 2011, 12:00 To już koniec. 15 lipca, w dniu premiery "Harry'ego Pottera i Insygniów śmierci 2" zakończy się trwająca kilkanaście lat epoka najsłynniejszego czarodzieja świata Ale będzie to długie pożegnanie, bo z tym akurat bohaterem trudno rozstać się i widzom, i aktorom, i samej... 74
  • Masy, masy! 10 lip 2011, 12:00 Wojownik, który uderzeniem pięści wyczarowuje stadion na euro, albo polski rycerz stający przeciw krzyżackiemu Mordorowi – Tomasz Bagiński chce nas porywać do patriotycznych uniesień. Twórca animacji rzeczywiście zjednoczył rodaków. Zgodnie krytykują jego najnowszy spot. 77
  • Wciąż nie daje nam spać 10 lip 2011, 12:00 Rozpalała wyobraźnię mieszkańców socjalistycznej polski, dziś jest diwą gejów. W Instytucie Teatralnym w Warszawie można oglądać pokazywane po raz pierwszy pamiątki po Kalinie Jędrusik. Wystawę „Kalina Jędrusik w podróży” otwarto w 20. rocznicę śmierci i 80.... 80
  • Leonardo i jego zbawiciel 10 lip 2011, 12:00 Niespodziewane odnalezienie nieznanego obrazu Leonarda da Vinci dowiodło, że świat sztuki wciąż ma swoje tajemnice. I swoich żądnych chwały odkrywców. 82
  • Witajcie w TimberSpace 10 lip 2011, 12:00 Justin Timberlake został dyrektore kreatywnym podupadającego serwisu myspace. Zdoła przywrócić mu dawny blask? 84
  • Kolaboruję, bo jestem podły 10 lip 2011, 12:00 Kierując się logiką, ten rząd nie ma prawa wygrać wyborów. Czegokolwiek się tknie, spartoli. Miały być autostrady, jest kretowisko. Miało być jedno okienko, jest tuzin labiryntów. Miały być reformy, a przytulili nasze pieniądze z... 93
  • Bez matury 10 lip 2011, 12:00 Pewnego dnia mój syn Tytus, który był wówczas uczniem renomowanego społecznego gimnazjum, przyszedł na zajęcia w T-shircie z dziwacznym nadrukiem. Widnieli na nim Michał Wiśniewski, Marylin Manson, utleniony raper Eminem i Britney Spears.... 94
  • Prawie jak... 10 lip 2011, 12:00 wszyscy już wiemy, jak jeść bezę. Dzięki pani Jolancie Kwaśniewskiej nikt nie ma z tym problemu, wręcz przeciwnie, bezy zajadamy coraz chętniej i coraz bardziej masowo. Szczególnie teraz, latem, gdy wokół zatrzęsienie cudownie... 104
  • Nie Dżedaj Zbigniew 10 lip 2011, 12:00 OPIS: Na małej scenie stoi Zbigniew Ziobro i jego Prezes. Ubrani są odpowiednio w biały i czarny strój. Pierwszy ma przypominać Luke’a Skywalkera, drugi Lorda Vadera. Panowie nieporadnie machają dobrze zrobionymi imitacjami mieczy... 105
  • Potter a sprawa polska 10 lip 2011, 12:00 TYLKO TEN KTO NIE CHCE WIDZIEĆ NIE WIDZI ŻE PREMIERA OSTATNIEJ CZĘŚCI FILMOWYCH SZALEŃSTW HARRY'EGO POTTERA MA KONTEKST POLSKI. JA CHCE1. Co rusz w tych filmach ktoś lata. Zazwyczaj ze złym skutkiem. 2. Tylko jeden... 105
  • Wielkie wiązanie 10 lip 2011, 12:00 Wiązać można się na różne sposoby. Dawno temu chłop był przywiązany do ziemi, dziś do tego, że nie płaci podatków. Zakochani wiążą się w stałe związki, niekoniecznie partnerskie. Jak wykazuje praktyka dnia codziennego, nawet... 106

ZKDP - Nakład kontrolowany