Zaczarowany empik

Zaczarowany empik

Jeśli empik przejmie internetową księgarnię merlin.pl, to na naszym rynku powstanie nowy, potężny sklep internetowy, który będzie mógł dyktować warunki wydawcom oraz czytelnikom. Czy grozi nam książkowy oligopol?
Gdyby J.K. Rowling, autorka serii książek o przygodach Harry’ego Pottera, rozpoczęła swoją karierę w Polsce, a nie w Wielkiej Brytanii, to zamiast majątku liczonego w setkach milionów funtów uzbierałoby się może kilka. To jeden z absurdów polskiego rynku wydawniczego, gdzie na  bestsellerach najlepiej zarabiają nie autorzy czy wydawcy, ale handlowcy – a właściwie największy z nich. Kupując książkę w Empiku, największej sieci księgarni w Polsce, nawet 55 proc. jej ceny wrzucasz do kieszeni tego dystrybutora. Pozostałe 45 proc. trafia do wydawcy i autora, ale  tylko teoretycznie, bo Empik płaci swoim kontrahentom dopiero po pół roku.

Już dziś pozycja największej księgarskiej firmy w Polsce (150 salonów) oraz właściciela drugiej co do wielkości księgarni internetowej Empik.com (ok. 85 mln zł przychodów rocznie) pozwala spółce dyktować warunki na rynku. Dlatego informacja, że Empik.com przejmie też swego największego konkurenta w internecie – księgarnię Merlin – zaniepokoiła wydawców i księgarzy. – W przyszłości może nam zagrozić książkowy oligopol, w którym jedna firma będzie dyktowała warunki handlowcom, wydawcom i czytelnikom – ocenia Piotr Marciszuk, prezes Polskiej Izby Książki zrzeszającej księgarnie, wydawców i hurtownie książek.

Ogień i woda

Pewne jest, że transakcja zmieni obraz handlu internetowego w Polsce. Merlin z Empikiem natychmiast trafią do czołówki polskich sklepów internetowych. Osiągając 180-200 mln zł przychodów rocznie, przeskoczą takie firmy jak notowana na giełdzie Oponeo.pl, wielobranżowy sklep Agito.pl, a także internetowy biznes firmy Komputronik. Także pod  względem zysków nowa megaksięgarnia uplasuje się w czołówce – tuż za  gigantami, jak Allegro czy Onet.

Ostatnie słowo w tej transakcji będzie należało do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który po wakacjach wypowie się, czy w wyniku przejęcia Merlina przez Empik konkurencja nie  zostanie ograniczona na tyle, aby rynek zdominował jeden podmiot. – Już dawno zbadaliśmy ewentualną transakcję od strony udziałów rynkowych i  naszym zdaniem nie zagraża ona zbyt wielką koncentracją. Pozycja Empiku jest daleka od progu 40 proc. wartości rynku – powiedział cytowany przez gazetę „Parkiet" Maciej Dyjas, przewodniczący rady nadzorczej EM&F i  prezes Eastbridge, głównego udziałowcy Empik Media and Fashion.

Jeśli liczyć udziały obu firm w wartym ponad 6 mld zł rynku handlu internetowego w Polsce, to sięgają one zaledwie 3 proc. Co innego jednak, kiedy spojrzy się na rynek księgarski. Według danych branżowego serwisu wydawniczego Biblioteka Analiz rynek książki w Polsce jest wart około 2,8 mld zł. Sprzedaż książek w Empiku to ok. 400 mln zł, a w  Merlinie – ok. 40 mln zł (dane EM&F). Oznacza to, że po połączeniu obie firmy miałyby 15-, 16-procentowy udział w rynku. To wciąż daleko do  koncentracji powyżej 40 proc., przeciw czemu mógłby zaprotestować UOKiK. Dlatego Empik wierzy, że zgodę otrzyma. To jednak wcale nie jest takie pewne. – Wiele zależy od tego,jak UOKiK zdefiniuje rynek, na którym działa Empik. Jeśli w kalkulacji pominie podręczniki, którymi Empik nie  handluje, to połączone firmy mogą mieć nawet połowę udziałów w handlu książkami – mówi Piotr Dobrołęcki z Biblioteki Analiz.

Do czasu sfinalizowania transakcji zarząd grupy EM&F nie wypowiada się o  przyszłych losach połączonych marek. Obie firmy są jak ogień i woda. Uruchomiony przez grupę zapaleńców w 1999 r. Merlin jest firmą, która dokonała rewolucji w internecie. W grudniu 2009 r. liczba towarów zamówionych w sklepie Merlin. pl przekroczyła 3 mln. Magia Merlina przestała działać w 2006 r. – wówczas zaczął ponosić straty wynoszące nawet 10 mln zł rocznie. W ubiegłym roku przy 101 mln zł przychodów Merlin.pl odnotował stratę w wysokości 660 tys. zł. To inaczej niż  właściciel Empiku, który pieniądze potrafi zarabiać jak mało kto. W 2009 r. przychody spółki Empik wyniosły ponad miliard zł, zaś zysk – ponad 80 mln zł.

– Empik mający słabe opinie wśród internautów kupi renomę najstarszej i największej e-księgarni w Polsce. Klienci Merlina zyskają możliwość odbioru zamówionych produktów w stacjonarnych księgarniach Empiku. To dla nas wyzwanie – mówi Anetta Wilczyńska, właścicielka księgarni internetowej Gandalf (trzecia pod względem wielkości na rynku, zrealizowała już 1,5 mln zamówień). – Obie księgarnie nie należą do najtańszych, nie sądzę, by  zechciały jeszcze podnieść ceny. Internauci, dysponując porównywarkami cenowymi, na pewno potrafiliby znaleźć bardziej korzystną ofertę –  dodaje.

Bestseller tylko z Empikiem

Przejęciem Merlina przez Empik najmniej zachwyceni są wydawcy, już dziś skazani na współpracę z potentatem. – Bestseller bez Empiku? To  niemożliwe. Nawet najlepsze książkowe hity, żeby dobrze się sprzedały, muszą się znaleźć na półkach tej sieci – mówi Marek Korczak, dyrektor handlowy oficyny Czarna Owca, wydawcy m.in. trzech kryminałów Stiega Larssona, które sprzedały się w nakładzie 400 tys. egzemplarzy.

Wtóruje mu Mariusz Rutowicz z zarządu firmy Matras (właściciel 100 księgarni): –  Kilku wydawców mających w ręku potencjalne hity opierało się przed współpracą z Empikiem, a jednak prędzej czy później, widząc, że sprzedaż nie idzie tak dobrze, jak myśleli, decydowali się na wejście do tej sieci – mówi.

W ubiegłym roku konkurencję dla Empiku chciała zbudować grupa Kolporter, największy dystrybutor prasy w Polsce. Ale stworzona przez nią sieć księgarni „empikopodobnych" nie zdołała się utrzymać na  rynku i dziś ostatnie lokale w centrach handlowych przejmowane są przez nowych najemców. – W Polsce działa ok. 2,5 tys. księgarni, z których największe obroty notują Empik i Matras. Przejęcie przez lidera największego sklepu internetowego pogorszy sytuację na i tak mało konkurencyjnym rynku handlowców – ocenia Piotr Dobrołęcki z Biblioteki Analiz. Jego zdaniem już dziś niektórzy mniejsi wydawcy nie są w stanie spełnić wyśrubowanych warunków handlowych Empiku. To oznacza, że jakaś część publikacji nie ma szans pojawić się na polskim rynku, bo nie będzie się opłacało ich drukować. Dla rynku księgarskiego Empik stał się tym, czym hipermarkety dla branży spożywczej. Jako właściciel sieci nowoczesnych księgarń w dobrych lokalizacjach przyciąga rzesze klientów, ale też stawia twarde warunki. Oprócz wysokich, sięgających 55 proc. ceny detalicznej rabatów Empik zastrzega sobie prawo do zapłaty dopiero po pół roku od sprzedaży książek. Sieć właściwie pozbyła się ryzyka związanego z handlem książkami, przenosząc je na autorów i wydawców, bo to oni muszą zabrać z magazynu niesprzedany nakład i płacić za akcje promocyjne swoich wydawnictw. Przy wielkich premierach i potencjalnych hitach Empik chce wyłączności i  prawa do prowadzenia przedsprzedaży.

Niechęć do dzielenia się zyskiem z  Empikiem skłania niektóre firmy do budowania alternatywnych miejsc dystrybucji książek. Firma Oleksiejuk, duża hurtownia, a zarazem wydawca, jest dostawcą książek do hipermarketów. Za jej pośrednictwem ostatni hit Dana Browna „Zaginiony symbol" był sprzedawany nawet w sieci Biedronka. Sieć własnych księgarni rozwija wydawnictwo Świat Książki, które swoją potęgę zbudowało na sprzedaży wysyłkowej.

Na miarę Amazona?

Tradycyjna sprzedaż książek na półkach to biznes schyłkowy. Świadczy o  tym choćby to, że ostatnio w Warszawie upadło pięć firm handlujących książkami, problemy przeżywa kilka spółek pod dawną marką Dom Książki, a  Ministerstwo Skarbu Państwa od wielu miesięcy nie może znaleźć nabywcy dla wydawnictwa Wiedza Powszechna oraz Składnicy Księgarskiej. Na  świecie książki coraz rzadziej sprzedają się w formie papierowej i coraz częściej dystrybuowane są w formie plików: e-booków do czytania na  komputerze czy specjalnych czytnikach i audioboków do słuchania. W  ubiegłym tygodniu amerykański Amazon poinformował, że więcej książek sprzedaje w formie elektronicznej niż drukowanej. Na każde sto książek w  oprawie przypadają 143 e-booki.

W Polsce rynek e-booków dopiero wystartował. Wydawnictwo Złote Myśli już dwa lata temu odnotowało 2 mln zł przychodu ze sprzedaży e-booków. Czytelnię elektronicznych książek naukowych uruchomiło Wydawnictwo Naukowe PWN (ibuk.pl), a Kolporter wypuścił w ubiegłym roku własny czytnik e-książek eClicto. W kwietniu Empik przejął większościowy pakiet udziałów w spółce Virtualo.pl specjalizującej się w sprzedaży e-booków, ale w jego serwisie wciąż brakuje oferty sprzedaży cyfrowej muzyki, książek i filmów. Tym trendem nie zainteresował się też Merlin. Na przydomek „polski Amazon" w jego pozytywnym znaczeniu połączone firmy zasłużą dopiero wówczas, kiedy siła finansowa Empiku i magia Merlina zostaną użyte do przygotowania oferty godnej amerykańskiego pierwowzoru.

Okładka tygodnika WPROST: 31/2010
Więcej możesz przeczytać w 31/2010 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 2
  • fofo IP
    Nie żal mi konkurencji czyli księgarni Matras bo są niesolidni i nie płacą zobowiązań na setki tysięcy. Może potężny Empik skasuje pseudo poważne sieci takie jak Matras.
    • raz.putin IP
      po prostu nie będzie dobrej księgarni internetowej, będzie empik, już kilka razy potrafił pokazać co w tej dziedzinie potrafi, ale to ich problem nie mój, jest wiele dobrych księgarni internetowych mniejszych, ale często tańszych i z lepszym wyborem ksiązek

      Spis treści tygodnika Wprost nr 31/2010 (1434)

      • Śmierć polityki 25 lip 2010, 12:00 Jak to śmierć polityki? Przecież ona, choć sezon mamy wakacyjny, toczy się w najlepsze. Nie, toczy się jedynie coś, co jest antypolityką, a w swej istocie jest wyłącznie marnym przedstawieniem, pokazem żałosnej błazenady i tandetnej groteski. 4
      • Na skróty 25 lip 2010, 12:00 Zabiła syna, błaga o litość Czy matka, która podała synowi śmiertelną dawkę heroiny, zasługuje na litość? Na to pytanie musi odpowiedzieć brytyjski sąd najwyższy, który właśnie zajął się prośbą londyńskiej pielęgniarki... 7
      • Rydzyk - podejrzany 25 lip 2010, 12:00 Donald Tusk powinien oficjalnie podziękować Palikotowi i Macierewiczowi. Ci dwaj panowie zapewniają rządowi absolutny komfort pracy, nikt nie pyta o reformy, ustawy itp. To się nazywa 500 dni spokoju! Jak co roku trwa wakacyjny horror na... 9
      • Czasem trzeba zdjąć majtki 25 lip 2010, 12:00 Od jakiegoś czasu wiadomo, że powstaje film o znanym celebrycie Przemysławie Salecie. Biograficzne dzieło ma nosić tytuł „Bokser", a samą siebie ma zagrać epizodycznie Jolanta „Uciekający Kurczak” Rutowicz. Do... 10
      • Czas talibanu 25 lip 2010, 12:00 Jeszcze miesiąc temu w pis brylowały gołębie: Paweł Poncyljusz i Joanna Kluzik-Rostkowska. Dziś wrócił taliban. 12
      • Terminator 25 lip 2010, 12:00 – Dawna działalność opozycyjna nie ma już żadnego znaczenia. Dużo ważniejsza walka trwa teraz – powtarza znajomym Antoni Macierewicz. 16
      • Protektorzy Palikota 25 lip 2010, 12:00 Uderzenie w kościół byłoby zwykłą polityczną głupotą. Wszyscy, którzy z nim walczyli, źle na tym wyszli – mówi Tomaszowi Machale poseł PO Jarosław Gowin. 20
      • Fatalne zauroczenie 25 lip 2010, 12:00 Już nawet zwolennicy kościoła dostrzegają, że jego wpływ na państwo jest zbyt duży. A Kościół przez lata przyzwyczaił się, że polska polityka uprawiana jest na klęczkach. 24
      • Infekcja duszy narodowej 25 lip 2010, 12:00 – Jesteś z nami czy przeciwko nam? Bo jak przeciwko, to lejemy. – Spalimy krzyż! I was też! – Dziwki! Pod krzyżem trwa wojna smoleńska. Jedna z wielu. 28
      • Rymkiewicza zemsta na Polakach 25 lip 2010, 12:00 Jarosław Marek Rymkiewicz skończył niedawno 75 lat. Genialny w literaturze, szalony w polityce. W ostatnich tygodniach znów przypomniał o swoim temperamencie. 33
      • Kuba na wojennej ścieżce 25 lip 2010, 12:00 Przewał wawelski i przewał krucyfiksowy pogrzał polskie zombie i człapiąc, podchodzą do kamer autopodnieconych tragedią dziennikarzy. Ale przyjdzie czas wyprowadzki świeżego sarkofagu z Wawelu – twierdzi Kuba Wojewódzki. 36
      • Mój PRL 25 lip 2010, 12:00 Emancypował kobiety, pozwalał na swobodne aborcje, a katolicy musieli chować się po kątach. 41
      • Biurokracja zżera demokrację 25 lip 2010, 12:00 Rząd chodzi na pasku ZUS, KRUS, PRFON, US, tylko jeszcze o tym nie wie. 42
      • Rok z turkusem 25 lip 2010, 12:00 Trendy kolorystyczne w aranżacji wnętrz zmieniają się co roku. Skąd wiadomo, jakie kolory będą modne w danym sezonie? 44
      • Siła koloru 25 lip 2010, 12:00 Błękitny Uspokaja, wycisza, wspomaga pracę twórczą. Sprawdza się więc w sypialniach i pokojach do pracy umysłowej. – Można go z powodzeniem zastosować również w domowej siłowni, bo podczas ćwiczeń nie potrzebujemy kolorów,... 46
      • Otwórz oczy! 25 lip 2010, 12:00 Wakacje sprzyjają temu, zeby spojrzeć na swój dom i jego urzĄdzenie z dystansem i poczuciem humoru. Przestańmy być tacy śmiertelnie poważni – mówią młodzi projektanci. I proponują nam meble i akcesoria, które opierają się schematom. 48
      • Meble spod igły 25 lip 2010, 12:00 Wielcy projektanci mody zajęli się projektowaniem wnętrz. Proponują kolekcje w charakterystycznym dla siebie stylu, sygnując swoim nazwiskiem sofy, stoły i porcelanę. Czy stworzą meble i dodatki na miarę kultowych torebek od Hermesa czy butów od Laboutina? 50
      • Powrót do korzeni 25 lip 2010, 12:00 Ekologiczny, organiczny i łatwy w uprawie, a przy tym niezwykle elegancki. Tak według najnowszych trendów ma wyglądać ogród. 54
      • Prawdziwe historie zmyślone 25 lip 2010, 12:00 Przepis na wydawniczy sukces jest prosty: kilkanaście opowieści o miłości, zdradzie, nieszczęściu, chorobie i seksie pod hasłem „z życia wzięte”. Pisma z kategorii true stories to hit rynku prasy. Z prawdą mają jednak niewiele wspólnego. 58
      • Fucking Polak robi show 25 lip 2010, 12:00 Duńskie dziennikarki nazwał „głupimi blondynkami”, Duńczyków – „tchórzami”. Obraził też tamtejszych gejów. Za bicie żony i grożenie jej śmiercią został skazany. Na piłkarską emeryturę wrócił do Polski i szybko wywołał kolejny skandal. Mimo to... 60
      • Maczeta po polsku 25 lip 2010, 12:00 Ma ponad 50 cm, przypomina tasak albo duży nóż. – W niej jest wszystko: egzotyczna, groźna, poręczna – zachwala 18-letni kibic Cracovii. Maczeta stała się w Polsce bronią kiboli. 62
      • Cesarz 25 lip 2010, 12:00 O sukcesie zdecydowało zdjęcie nagiej Marilyn Monroe. Twórca „playboya” kupił je za 200 dolarów i dał na rozkładówkę w pierwszym numerze. Dziś Hugh Hefner ma 83 lata i walczy o swoje imperium. 64
      • Kawa czy herbata 25 lip 2010, 12:00 Skrajna prawica z tzw. tea parties idzie w USA po władzę. Oficjalnie ich głównym celem jest sprawiedliwy, niemieszający się w sprawy obywateli rząd. Ale tak naprawdę zależy im na tym, żeby rządu nie było w ogóle. 68
      • Zły policjant Sarkozy 25 lip 2010, 12:00 Fiasko francuskiego modelu integracji imigrantów jest oczywiste. Podpalacze aut nauczyli się, że być silnym, to znaczy umieć szkodzić. A od kogo się nauczyli? Od Francji. 70
      • Ucieczka z Afganistanu 25 lip 2010, 12:00 Rozpada się koalicja walcząca z terrorystami w afganistanie. Zmęczenie wojną zadeklarowali Niemcy, potem Kanadyjczycy, Polacy, wreszcie Brytyjczycy. Amerykanie pewnie w Kabulu zostaną, ale nawet oni przyznają: ta kampania jest już przegrana. 72
      • Kamień, który nie zabija od razu 25 lip 2010, 12:00 Dzięki wielkiej międzynarodowej akcji 43-letnia Iranka skazana na ukamienowanie niemal cudem uniknęła śmierci. Na razie. 74
      • Arcymistrz z epoki iPoda 25 lip 2010, 12:00 Ma 20 lat. zarabia miliony. Występuje w jednej kampanii reklamowej z Liv Tyler. I bije szachowe rekordy wszech czasów. 76
      • Zaczarowany empik 25 lip 2010, 12:00 Jeśli empik przejmie internetową księgarnię merlin.pl, to na naszym rynku powstanie nowy, potężny sklep internetowy, który będzie mógł dyktować warunki wydawcom oraz czytelnikom. Czy grozi nam książkowy oligopol? 78
      • Samolot ze snu 25 lip 2010, 12:00 Nie jest największym ani najszybszym samolotem, ale jednym z najbardziej ekologicznych. Boeing 787 Dreamliner po raz pierwszy przeleciał Atlantyk. 80
      • Elektryczny zawrót głowy 25 lip 2010, 12:00 Auta elektryczne są ciche, szybkie i oszczędne. Uznano je już za przyszłość motoryzacji. Powoli pojawiają się również na naszych ulicach. 82
      • Świat to za mało 25 lip 2010, 12:00 To ma być filmowe wydarzenie na miarę „Matrixa”. Reżyser Christopher Nolan, m.in. twórca ostatniego wcielenia Batmana, nie kryje swoich wielkich ambicji. W najbliższy weekend do naszych kin wchodzi „Incepcja”. 84
      • Powstanie przy grillu 25 lip 2010, 12:00 Marsze, akademie ku pamięci, zapalanie zniczy? To dobre dla kombatantów. Młodzież chce świętować rocznicę wybuchu powstania warszawskiego, ale w wersji pop. Czy to upamiętnianie powstania, czy jego banalizowanie? 88
      • Poczytaj mi w lato 2 25 lip 2010, 12:00 Baśnie o królach i złudzeniach. Thriller o wielkim malarzu, który dotarł do piekieł. Sontag o fotografii, Oz o fanatykach. I owoc zakazany. Książki na wakacje poleca Roman Kurkiewicz. 90
      • Materializm mamy w kiełbasie 25 lip 2010, 12:00 Zgodnie ze stereotypem sztukę lat 80. tworzyli konformiści w państwowych galeriach i nudziarze w kruchtach. Oprócz nich funkcjonowało jednak coś jeszcze. Coś znacznie bardziej krnąbrnego i zwariowanego. 93
      • Interes życia 25 lip 2010, 12:00 Biznesmeni partyjni już chwycili za noże do krojenia medialnego tortu. 95
      • Czarna magia... porzeczkowa 25 lip 2010, 12:00 Czarna porzeczka znika z polskiego krajobrazu. Warto spojrzeć na nią nieco inaczej, szczególnie teraz, szczególnie latem. 96
      • Wpuszczeni w las 25 lip 2010, 12:00 Opis: Leśna polana. Wszystko, co kraj ma najlepszego, pięknie tu wyeksponowano – owoce leśne, umyta wcześniej dziczyzna, która po ostatnich zmianach odetchnęła, i polskie drzewa: sosna, brzoza, dąb (las mieszany). W rogu polanki... 97
      • 146 procent wyborców też ma powody 25 lip 2010, 12:00 Dopiero teraz analitycy z sondażowni złapali się za głowę. Ściśle tajne źródła, których nie mogę zdradzić nikomu (chyba że redaktorowi naczelnemu), informują o badaniach opinii publicznej… Trudnych w interpretacji... 97
      • Lato ruskich agentów 25 lip 2010, 12:00 Latem zwykle zalewały nas tematy ogórkowe. Wakacyjne romanse i miłości, tajemnicze odkrycia naukowców i przygody turystów zagubionych w górach czy lesie. Media pełne były tematów, od których nie bolała głowa. 98

      ZKDP - Nakład kontrolowany