Atomowy szantaż ajatollahów

Atomowy szantaż ajatollahów

Mosad otrzymał rozkaz przygotowania planów zniszczenia irańskich instalacji jądrowych
Przywozimy wam pokój - z takim mniej więcej przeświadczeniem, niczym premier Arthur Neville Chamberlain z Monachium w 1938 r., mogli wyjeżdżać z Iranu w ubiegłym tygodniu szefowie dyplomacji Francji, Niemiec i Wielkiej Brytanii. Dominique de Villepin, Joschka Fischer i Jack Straw uzyskali obietnicę, że Teheran wreszcie ujawni szczegóły swojego programu nuklearnego i zaprzestanie wzbogacania uranu. Jądrem problemu jest to, że obietnicę składali przedstawiciele obozu reformatorów, a program nuklearny kontrolują twardogłowi ajatollahowie. Już tego samego dnia, gdy szefowie dyplomacji wielkiej europejskiej trójki triumfalnie wrócili do Europy, kojarzony z obozem konserwatystów Hassan Rohani, sekretarz Najwyższej Rady Bezpieczeństwa Narodowego ojczyzny Chomeiniego, w wywiadzie dla agencji IRNA oświadczył: "Wierzymy, że zaprzestanie wzbogacania uranu jest absolutnie nieakceptowalne i nikt w Iranie się na to nie zgodzi".

Rozszczepienie doniesień
Międzynarodowa Agencja Ener-gii Atomowej miała otrzymać wszystkie dane na temat irańskiego programu nuklearnego do czerwca. W wydanym wówczas raporcie (jego treści nie ujawniono, ale fragmenty cytowała AFP) inspektorzy oskarżyli Teheran o oszustwa, m.in. o zatajenie danych o budowie reaktora w Araku, gdzie mógł być pozyskiwany pluton do celów militarnych, oraz innych ośrodków nuklearnych. MAEA w oficjalnym komunikacie ograniczyła się wtedy do wyrażenia zaniepokojenia z powodu uchybień w informowaniu jej o postępach w programie i zażądała możliwości przeprowadzenia dodatkowych kontroli. Dlaczego? Władze irańskie obiecały, że wyjaśnią wszystkie wątpliwości inspektorów. MAEA wyznaczyła ultimatum do 31 października. Mohamed el Baradei, szef agencji, dawał jeszcze niedawno do zrozumienia, że szanse na to, iż Irańczycy dotrzymają terminu, są niewielkie. Jednocześnie pojawia się coraz więcej informacji o tym, że twardogłowi Irańczycy pomagają terrorystom z Al-Kaidy.
Z powodu oskarżeń o produkcję broni masowego rażenia i wspieranie terroryzmu wybuchła wojna w Iraku, ale irańscy ajatollahowie nie musieli się bać interwencji z zewnątrz, choć ich kraj - podobnie jak Irak Saddama - znajduje się na "osi zła". USA nie są dziś gotowe na otwieranie kolejnego frontu. Władzy twardogłowych z Rady Strażników zagroziła jednak ONZ, której zazwyczaj nie stać na wiele więcej niż pustosłowie. Rada Bezpieczeństwa była gotowa nałożyć na Iran sankcje ekonomiczne. Teheran od dawna zapowiadał, że w takiej sytuacji śladem Korei Północnej wycofa się z traktatu o nierozprzestrzenianiu broni atomowej.
Zagrożenie jednak nie minęło. O tym, jak jest poważne, najlepiej świadczą plany Izraela, o których donosił niedawno "Der Spiegel". Już w sierpniu tamtejsze tajne służby miały otrzymać rozkaz przygotowania planów zniszczenia irańskich instalacji atomowych. Potwierdziły, że w tych obiektach kończą się prace nad wzbogacaniem uranu, które znacznie przyspieszono na początku roku. Tel Awiw w obliczu podobnego zagrożenia w 1981 r. zbombardował reaktory atomowe w Iraku. Spowolnił w ten sposób prace irackich naukowców, co zapewne zdecydowało o tym, że Saddam nie miał własnej bomby "A".

Szatan tkwi w szczegółach
Cel rozpoczętego na początku lat 80. irańskiego programu nuklearnego o kryptonimie "Plan Jerozolima" nigdy nie budził większych wątpliwości, choć Teheran podtrzymuje, że badania mają wyłącznie charakter pokojowy. Z raportów CIA i Mosadu, do których dotarł włoski tygodnik "Panorama" kilka lat temu, wynikało bezspornie, że celem Rezy Amrollahiego, wiceprezydenta Iranu i przewodniczącego państwowej komisji energii atomowej, była budowa bomby atomowej. Najpierw powstrzymywał go ajatollah Chomeini, uważający "atom za dzieło szatana", później wojna z Irakiem. Dopiero po jej zakończeniu Amrollahi zdołał przekonać ajatollaha. "Panorama" podała, że Amrollahi zamiast tworzyć jedno potężne centrum badawcze, zadecydował o rozmieszczeniu w całym kraju kilkunastu niewielkich laboratoriów. Pracowali w nich głównie irańscy naukowcy repatriowani z Niemiec, Włoch i USA, korzystając z pomocy ojca pakistańskiej bomby atomowej prof. Abdula Kadara Khana.
W 1988 r. Teheran był bliski kupienia kompletnej instalacji do wzbogacania uranu w Bue-nos Aires. O podpisanej umowie Biały Dom powiadomiła w ostatniej chwili CIA, a dzięki dyplomatycznym naciskom Richarda Kennedy'ego, ówczesnego przedstawiciela USA w MAEA, nie doszło do zrealizowania kontraktu. Oficjalna irańska wersja na temat programu, powtarzana do końca lat 90., mówiła, że istnieje tylko jeden obiekt, gdzie prowadzone są badania. Miała nim być elektrownia atomowa w miejscowości Buszahr, budowana we współpracy z Rosją. Inspektorzy MAEA dowiedli jednak, że w Natanz powstaje supernowoczesny ośrodek wzbogacania uranu, a w Araku znajduje się zakład produkcji ciężkiej wody. Dopiero wtedy Iran oficjalnie przyznał, że to "obiekty pilotażowe", które mają zapoczątkować budowę w ciągu 20 lat kolejnych 18 elektrowni.


Wirówka masowej zagłady
Trudniej było Irańczykom wytłumaczyć, dlaczego - jeśli program ma charakter pokojowy - przetwarzali uran w metal uranowy (wykorzystywany zwykle do produkcji bomb). Wyjaśnienia, że ma on być używany jako element paliwa reaktora, są mało przekonujące, gdyż Iran nie ma reaktorów wykorzystujących takie paliwo. Co więcej, Iran nie musi się zajmować przetwarzaniem uranu, bo Rosja zagwarantowała, że dostarczy paliwo do Buszahru i zajmie się zużytymi prętami paliwowymi. Teheran odpowiada, że nie chce być od nikogo zależny.
W ten sam sposób tłumaczono prace nad wirówką - urządzeniem do wzbogacania uranu. W dodatku irańskie władze przyznały się do produkcji wirówki, dopiero gdy inspektorzy sami to odkryli. To nie koniec. Okazało się, że w próbkach, które wysłannicy MAEA pobrali w laboratoriach w Natanz, znajduje się uran wzbogacony o ponad 20 proc., co może świadczyć o tym, że pierwiastek nie miał być stosowany w programie pokojowym (wówczas wystarczyłoby wzbogacenie o 3 proc). Jeden z pragnących zachować anonimowość inspektorów oświadczył wtedy, że "materiałów z samych próbek starczyłoby na bombę". Informacji tych nie potwierdził jednak nikt inny. Jak się Iran tłumaczył? Oświadczono, że część urządzeń, z których pobrano próbki, została kupiona na czarnym rynku i widocznie była wcześniej używana. Kim był poprzedni użytkownik? Tego Teheran nie chce powiedzieć.
Na długiej liście mało wiarygodnych wyjaśnień za największy blamaż uchodzą tłumaczenia składane MAEA w sprawie 1,8 t rudy uranowej sprowadzonej z Chin. Gdy inspektorzy doliczyli się, że brakuje 1,9 kg sześciofluorku uranu, materiału wyjściowego w procesie wzbogacania uranu do izotopu 235, Teheran oświadczył, że substancja "wyciekła z nieszczelnego zaworu jednego z cylindrów".
W takim kontekście wyjątkowo groźnie brzmią informacje, które przedostały się do izraelskiej i amerykańskiej prasy z Mosadu, że pociski typu Shahab, oficjalnie mające zasięg 1,3 tys. km, w rzeczywistości mogą osiągać cele oddalone o 3 tys. km, a więc razić obszar Izraela. "Plan Jerozolima" może oznaczać cel Jerozolima.


Irańska dyplomacja nuklearna

2002
20 grudnia - USA oskarżają Iran o zamiar produkcji broni masowego rażenia

2003
luty-maj - inspekcje MAEA w Iranie
19 czerwca - szef MAEA oskarża Iran o ukrywanie danych o programie nuklearnym; UE grozi Teheranowi sankcjami
czerwiec-sierpień - inspekcje MAEA w Iranie
12 września - MAEA wyznacza Teheranowi ultimatum - do 31 października Irańczycy mają udowodnić, że rozwijają technologię nuklearną wyłącznie w celach pokojowych
wrzesień - USA oskarżają Iran o łamanie traktatu o nierozprzestrzenianiu broni atomowej
21 października - po negocjacjach z szefami dyplomacji Francji, Niemiec i Wielkiej Brytanii Teheran deklaruje, że dobrowolnie zawiesza prace nad wzbogacaniem uranu i 20 listopada podpisze protokół dodatkowy do traktatu o nierozprzestrzenianiu broni atomowej, który umożliwi inspektorom MAEA przeprowadzanie nie zapowiedzianych kontroli w Iranie
Okładka tygodnika WPROST: 44/2003
Więcej możesz przeczytać w 44/2003 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2003 (1092)

  • Wprost od czytelników 2 lis 2003 Pomniejszanie mniejszości Nareszcie! Bardzo się cieszę, że w artykule Sławomira Sieradzkiego "Pomniejszanie mniejszości" ("Wprost" nr 42) został przedstawiony obiektywny obraz stosunków polsko-niemieckich.... 3
  • Na stronie - Gra zespołowa 2 lis 2003 Czy można wygrać mecz piłki nożnej, gdy część drużyny kopie swoich po kostkach i strzela do własnej bramki? 3
  • Peryskop 2 lis 2003 Spisek psuje złotówkę Od dwóch miesięcy wartość złotego spada. Od początku września (euro - 4,35 zł) nasza waluta bije kolejne rekordy: 4,50 zł (15 IX), 4,60 zł (29 IX), ostatnio (24 X) - 4,70 zł. Co się dzieje?... 6
  • Dossier 2 lis 2003 Marek BOROWSKI marszałek Sejmu, poseł SLD "Jest taki dramat komediowy napisany przez angielskiego autora Willy'ego Russela 'Edukacja Rity', dość znany. Zdaje się, że trzeba będzie dopisać drugą część 'Edukacja Anity'" Program... 7
  • Poczta 2 lis 2003 Marsjanie atakują! Zastanawiam się, skąd profesor Ryszard Legutko czerpał dane do swojego artykułu "Marsjanie atakują!" (nr 42). Czy zapoznał się z zawartością Zielonego Manifestu? Czy zna z imienia, nazwiska oraz życiorysu... 9
  • Kadry 2 lis 2003 9
  • M&M 2 lis 2003  WYJAŚNIENIE Opowiadał mi wczoraj znajomy krakowiak, że wreszcie mu się zgadza jak z pętelką hetka, bo właśnie się dowiedział od pani Błochowiak kogóż to Lech Wałęsa chciał puścić w skarpetkach. 10
  • Playback 2 lis 2003 10
  • Burza na Węgrzech 2 lis 2003 Nasza publikacja "Węgrzy NATO - nie" ("Wprost" nr 43) w Budapeszcie wywołała prawdziwą burzę. 10
  • Z życia koalicji 2 lis 2003 Dzięki najgorszemu ministrowi Eurazji od czasów paleolitu, czyli Polowi Markowi, od przyszłego roku zapłacimy za benzynę o 15 groszy więcej. Mamy hasło: "Rodacy, podziękujmy Unii Pracy!". Pol co prawda ściemnia, że za te... 12
  • Z życia opozycji 2 lis 2003 W parlamencie Europejskim Liga Polskich Rodzin szuka sojuszników wśród zachodnich partii prawicowych. Padło między innymi na brytyjskich konserwatystów. Doszło do sympatycznego spotkanka, na którym pierwsze skrzypce... 13
  • Fotoplastykon 2 lis 2003 14
  • Trąd 2 lis 2003 Policja kontra policyjna mafia 16
  • Hipermarket wiary 2 lis 2003 Polak katolik zachowuje się jak klient supermarketu, który wybiera z półki to, co mu akurat odpowiada 24
  • Agresja prawna 2 lis 2003 Już ponad 30 tys. Niemców żąda zwrotu mienia pozostawionego w Polsce. 28
  • Nałęcz - Żydzi, masoni, cykliści 2 lis 2003 Można się tylko modlić, by Pan Bóg przywrócił rozsądek liderom LPR 34
  • Zawracanie gitary - Państwu na ratunek 2 lis 2003 Opozycja przypuściła zajadły atak na projaśniepaństwową politykę SLD. Wstyd! 34
  • Giełda i wektory 2 lis 2003 Hossa Świat Wycena cala Wysocy są lepiej opłacani niż ich niżsi koledzy - wynika z badań Timothy'ego Judge'a z University of Florida. Wzrost wyższy o cal (2,54 cm) oznacza zwiększenie rocznych dochodów o 789 USD. Judge przyznaje,... 36
  • Związkokracja pod trybunał 2 lis 2003 O 25 procent podnoszą koszty pracy przywileje dla związkowców 38
  • Stachanowcy absurdu 2 lis 2003 Od Ajchlera do Woźniakowskiego, czyli alfabet szkodników gospodarczych. 44
  • Portfel strachu 2 lis 2003 Jak teraz oszczędzać, żeby zarobić 50
  • Ekonomista zdrowego rozsądku 2 lis 2003 Profesor Wacław Wilczyński skończył 80 lat 52
  • Załatwione odmownie - Filozof głową bije... 2 lis 2003 Europa, jaka marzy się marksizującym filozofom, na szczęście nigdy nie powstanie 54
  • Supersam 2 lis 2003 Minijaguar Koncepcyjny model jaguara R-D6 był jedną z gwiazd frankfurckiego salonu samochodowego. Głównie ze względu na tylne drzwi, otwierane do tyłu (tzw. kurołapy), klapę bagażnika uchylaną w bok i niewielkie - jak na jaguara -... 56
  • Miliard w rozumie 2 lis 2003 To mit, że Polacy są przede wszystkim humanistami - wynika z Narodowego Testu Inteligencji 58
  • Stypendium sukcesu 2 lis 2003 Przewodnik "Wprost" po zagranicznych stypendiach 62
  • Przyczajony Tygrys 2 lis 2003 Mistrz bez skazy i porażki na koncie jest odczłowieczony, plastikowy - uważa Dariusz Michalczewski 68
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Podróże po krainie kuchni 2 lis 2003 Drogi Przyjacielu! Spędzam właśnie dużo czasu w Katowicach, śpię w pokoiku gościnnym Teatru Śląskiego, a w przerwach między próbami buszuję po mieście. Jest tu co robić - spektakle, koncerty, muzea, wystawy, ale, powiadam ci, na najciekawszą ekspozycję trafiłem w sklepie Świat... 70
  • Ekran osobisty - Big Rywin 2 lis 2003 Polemika Anity Błochowiak z Adamem Michnikiem na temat kolorowych skarpetek przejdzie do historii telewizyjnej rozrywki 72
  • Amerykański szogun 2 lis 2003 Jak generał Douglas MacArthur wprowadził w Japonii demokrację 74
  • Know-how 2 lis 2003 Nowa epidemia w Europie? W departamencie Var na południu Francji po raz pierwszy wykryto przeciwciała wirusa Zachodniego Nilu zarówno we krwi człowieka, jak i konia. Tamtejsze służby medyczne ogłosiły alarm epidemiologiczny. Od... 78
  • Rewolucja w skali mini 2 lis 2003 Bilion dolarów wart będzie za dziesięć lat rynek nanoproduktów, cieńszych od ludzkiego włosa 80
  • Ewa i hormon Adama 2 lis 2003 Kobiety pragnące zwiększyć popęd seksualny i witalność coraz częściej sięgają po testosteron 83
  • Miażdżenie miażdżycy - gdzie się leczyć (2) 2 lis 2003 Najlepsze w Polsce szpitale kardiochirurgiczne i kardiologiczne oraz urologiczne 84
  • Bez granic 2 lis 2003 Snajper na celowniku W Virginia Beach w stanie Wirginia rozpoczął się proces snajpera mordercy. John Allen Muhammad - jeden z dwóch snajperów, którzy terroryzowali rok temu Waszyngton i okolice stolicy USA - jest oskarżony... 90
  • Demonstracja smoka 2 lis 2003 Azja niżej pokłoniła się prezydentowi Chin niż prezydentowi USA 92
  • Atomowy szantaż ajatollahów 2 lis 2003 Mosad otrzymał rozkaz przygotowania planów zniszczenia irańskich instalacji jądrowych 96
  • Pogranicze morderców 2 lis 2003 Śledztwo TVN i "Wprost": zagadkowe morderstwa kobiet zdarzają się już wzdłuż całej północnej granicy Meksyku 100
  • Menu 2 lis 2003 Wideo Czarownice z Nowego Jorku "Witaj w wieku bez niewinności", "Miłość i romans istnieją już tylko u gejów" - takie hasła usłyszeli zdumieni Amerykanie oglądający pierwszy odcinek "Seksu w wielkim... 104
  • Blues łgarzy 2 lis 2003 Dzięki białym Brytyjczykom muzyka czarnych Amerykanów podbiła świat 106
  • Czysty brudas 2 lis 2003 Nawrócony łotr zdobył najważniejszą brytyjską nagrodę literacką 110
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego 2 lis 2003 Ladies Kocham piersi. Bez względu na to, czy są to Pierwsze Piersi Rzeczypospolitej, czy są to piersi Hey do przodu, czy też nie. A jako że podstawowym nośnikiem piersi, o których myślę, jest kobieta, ta płyta jest właśnie... 111
  • Gandziolatki 2 lis 2003 Amfetamina zastąpiła alkohol w roli pożywki literackiej mitologii 112
  • Kino Tomasza Raczka 2 lis 2003 Buffalo Soldiers Reżyseria: Gregor Jordan W rolach głównych: Joaquin Phoenix, Ed Harris, Scott Glenn, Anna Paquin Wielka Brytania/USA/Niemcy 2001 Historia żołnierzy USA stacjonujących w bazach na terenie Niemiec (tuż przed obaleniem... 113
  • Sława i chała 2 lis 2003 Teatr Order za szklankę wody Bohumil Hrabal nie pisał sztuk, ale jego proza pełna wyrazistych postaci (śmiesznych i jednocześnie wzruszających) aż prosi się o pokazanie ich w teatrze czy w filmie. Oglądając adaptację opowiadania... 114
  • Nowowizja - Fakty i hipotezy 2 lis 2003 Dobry tytuł to połowa sukcesu. Na przykład czasopismo mogłoby się nazywać "Informacje dla Ciebie", ale lepiej i bardziej międzynarodowo zabrzmi "Fakt you" 116
  • Śmiesznoty - Show Adama 2 lis 2003 Nic dziwnego, że Adam Michnik marzy o własnej telewizji. To prawdziwy showman. W gazetowych tekstach mentorski, niemiłosiernie poprawny politycznie, w rozmowach radiowych męczący wadą wymowy - jedynie na wizji tworzy prawdziwą kreację. 116
  • Organ Ludu 2 lis 2003 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 44 (57) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 27 października 2003 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Spotkania I sekretarza z ludźmi pracy Ostatnio media i opozycja, powołując się na tzw. sondaże,... 117
  • Skibą w mur - Dwa wielkie Gie 2 lis 2003 Gangsterzy i geje jako bohaterowie mediów mają wielką siłę przyciągania. Ostatnio mocno ciągnie do gejów posła Romana Giertycha 118

ZKDP - Nakład kontrolowany