NATOnalizacja

NATOnalizacja

Rumunia przejmie w Pakcie Północnoatlantyckim część funkcji Turcji, a Bułgaria będzie Grecją bis


Jeszcze niedawno w "bałkańskim kotle" skrót NATO rozszyfrowywano jako New Antichrist Terroristic Organization. Teraz członkami sojuszu są już: Słowenia, Bułgaria i Rumunia, oficjalnie o akcesję starają się: Chorwacja, Macedonia i Albania. Wokół paktu krążą Serbia i Bośnia. Łzy w oczach bułgarskiego ministra obrony podczas ceremonii wciągania flagi na maszt w siedzibie sojuszu w Brukseli dowodzą, jak wiele zmieniło się na Bałkanach.
Słowenia po uzyskaniu niepodległości na początku lat 90. pierwsza w regionie zaczęła starania o przystąpienie do NATO. Jej największy atut to położenie - jest łącznikiem między Węgrami a Włochami. Dziewięciotysięczna armia słoweńska jest nowocześnie uzbrojona, a wydatki na obronę w porównaniu z sąsiadami są wysokie (450 mln USD rocznie, w czterokrotnie większej Bułgarii jest to 380 mln USD, a w 10-krotnie większej Rumunii - 999 mln USD).
Bułgaria zredukowała armię o kilkadziesiąt tysięcy żołnierzy, zniszczyła tony przestarzałej broni lekkiej i amunicji, a przede wszystkim wykazała się lojalnością wobec USA. Wysłała ponad 400 żołnierzy do Iraku. Nawet grudniowy zamach na bułgarskich żołnierzy nie zachwiał stanowiskiem Sofii. Ten kraj może się spodziewać nagrody - mówi się o bazie wojskowej USA na jego terytorium i wielomilionowej pomocy rządu amerykańskiego.

Przystanek Rumunia
Najbardziej pożądanym sojusznikiem w regionie jest dla NATO Rumunia. Kraj udostępnił sojuszowi duży port przeładunkowy w Konstancy i bazę sił powietrznych. Rumunia to punkt przesiadkowy między Wielką Brytanią a Irakiem czy Afganistanem. Dzięki temu sojusz (zwłaszcza USA) nie jest skazany na stwarzającą coraz większe problemy Turcję. Rumuni jako jedyni z byłego bloku wschodniego (i jedyni poza Brytyjczykami) wysłali jednostkę bojową w ramach sił antyterrorystycznych do Afganistanu. Ponadczterystuosobowy batalion piechoty górskiej, ściśle współpracujący z Amerykanami, zlikwidował bodaj największy arsenał broni talibów. Proamerykańskie nastroje panujące wśród polityków i społeczeństwa nie słabną. Rumunia wyczarterowała od USA nowoczesne samoloty transportowe, pozwalające na przerzucanie żołnierzy bezpośrednio do Afganistanu czy Iraku. Pieniądze (nieoficjalne mówi się prawie o 200 mln USD), które płyną z dzierżawy basenów portowych, to solidne wsparcie dla kraju, równe jednej piątej jego wydatków na obronę.
- Nie wycofamy wojsk przed terminem, bo to wprowadziłoby dodatkowy chaos w Iraku. Członkostwo w NATO to kwestia odpowiedzialności. W przyszłości będziemy nie tylko czerpać profity, ale i wywiązywać się ze zobowiązań - mówi "Wprost" Corina Cretu, rzecznik prasowy Iona Iliescu, prezydenta Rumunii.

Rosja u wagi
Oficjalnie zaproszone do NATO mają być Chorwacja, Macedonia i Albania. Najłatwiejsza będzie akcesja Chorwacji. 60-tysięczne wojsko, które powstało na gruzach armii jugosłowiańskiej dysponuje w miarę nowoczesnym sprzętem, spadkiem po wojskach dawnej NRD. Pomoc niemiecka nie ustała i to jej Chorwacja zawdzięcza wyposażenie techniczne. Niemcy są też głównym politycznym orędownikiem euroatlantyckich aspiracji Zagrzebia.
Albania z pomocą USA szybko przeprowadziła reformę wojskową. W efekcie trzy albańskie jednostki specjalne zostały wysłane do Iraku, gdzie służyły bezpośrednio pod komendą amerykańskich dowódców. Starania o przystąpienie do NATO komplikuje jednak niestabilna sytuacja polityczna - Fatos Nano, postkomunistyczny premier, jest zamieszany w afery gospodarcze, opozycja też nie ma czystych rąk. Albania, która boryka się z potężną mafią, jest krajem tranzytowym na szlaku narkotykowym wiodącym z Azji do Europy. Tam też mają bazy wypadowe bojówki terrorystyczne działające w południowej Serbii, Kosowie i Macedonii. Krążą spekulacje o powiązaniach Wyzwoleńczej Armii Kosowa z islamskimi ugrupowaniami fundamentalistycznymi. - Na razie USA raczej nie będą forsować szybkiego wejścia Albanii do NATO. Amerykanom wystarczy, że mają tu przyczółek - uważa Andrzej Wilk z działu bezpieczeństwa i obronności Ośrodka Studiów Wschodnich.
Bez wątpienia wiele zależy od Rosji, która chce odzyskać na Bałkanach pozycję Wielkiego Brata. Jeżeli Macedonia, poirytowana wspieraniem przez Zachód Albańczyków, zbliży się do Rosji, NATO może zareaguje szybciej i bardziej zdecydowanie. Dla utrzymania stabilności na Bałkanach najlepiej byłoby jednak, gdyby w sojuszu znalazła się Serbia - jej przyjęcie ograniczyłoby możliwość wybuchu konfliktu o skali podobnej do tego z początku lat dziewięćdziesiątych.


Co my NATO?
Oficjalnie Serbia nie stara się o członkostwo w pakcie. Akcesja do NATO marzy się politycznym spadkobiercom nieżyjącego premiera Zorana Dzindzicia. Ten nurt reprezentuje Boris Tadić, były minister obrony Serbii i Czarnogóry, który w czerwcu wystartuje w wyborach prezydenckich w Serbii. Jaap de Hoop Scheffer, sekretarz generalny NATO, uważa jednak, że niechętna Hadze Serbia może zapomnieć o zaproszeniu jej podczas czerwcowego szczytu sojuszu w Stambule do programu "Partnerstwo dla pokoju".
Jeżeli kraje sojuszu poważnie myślą o stabilizacji na Bałkanach, NATO powinno się zainteresować wszystkimi republikami byłej Jugosławii. Obecność sił stabilizacyjnych na pograniczu muzułmańsko-prawosławnym w Bośni, Serbii (głównie Kosowie) i Macedonii jeszcze przez wiele lat będzie nieodzownym warunkiem względnego pokoju w regionie. Cukierek w postaci członkostwa w NATO pozwoli przekonać do współpracy dużą część miejscowych elit, dziś podatnych na hasła islamskiego integryzmu (lub choćby "wielkiej Albanii") i kreowanej przez Moskwę antyzachodniej wspólnoty prawosławnej.
W pakcie nowi członkowie z Bałkanów będą odgrywać rolę rezerwowych. Rumunia już przejmuje część zadań Turcji, a Bułgaria jest przygotowywana do zastąpienia niepewnej sojuszniczo Grecji. Po ostatnim rozszerzeniu środek ciężkości NATO zdecydowanie przesuwa się na południe. Polska polityka zagraniczna, która Bałkanów nie dostrzegała, powinna widzieć szansę w sojuszu z Rumunią, mającym jeszcze przedwojenną tradycję. Dążąc do roli regionalnego lidera, nie może lekceważyć bałkańskiego filara NATO.
Więcej możesz przeczytać w 18/2004 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 18/2004 (1118)

  • Piękna ohyda 2 maj 2004, 1:00 Wszystko zmierza do zagłady. Nic nie ma sensu: można się tylko zabić, naćpać albo upić. 3
  • Wprost od czytelników 2 maj 2004, 1:00 Listy czytelników 3
  • Skaner 2 maj 2004, 1:00 I po Kaczmarku Koniec kariery politycznej Wiesława Kaczmarka? Socjaldemokracja Polska nie chce go u siebie, a z SLD były minister skłócił się chyba nieodwołalnie. - Musimy dbać o wizerunek uczciwej partii lewicy. Do nas Kaczmarek... 6
  • Sawka 2 maj 2004, 1:00 7
  • Dossier 2 maj 2004, 1:00 MAREK BOROWSKI lider Socjaldemokracji Polskiej Próby luzactwa wychodzą mi jak uśmiech Balcerowiczowi "Życie Warszawy" ANDRZEJ BARCIKOWSKI szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego Nie słucham plotek, dlatego że to jest... 7
  • Kadry 2 maj 2004, 1:00 9
  • Playback 2 maj 2004, 1:00 13
  • Kwartet Efzotyczny "Utopia" 2 maj 2004, 1:00 Felieton Marka Majewskiego 13
  • Poczta 2 maj 2004, 1:00 Eutanazizm Przeciwnicy ustawy o eutanazji, podobnie jak przeciwnicy ustawy o legalizacji aborcji, zawsze będą się posługiwać przykładami nadużywania ustawy ("Eutanazizm", nr 13). Jak świat światem wszelkie prawa regulujące... 13
  • Z życia koalicji 2 maj 2004, 1:00 SDPL szarżuje! Borówki chcą rozwiązania Sejmu i dlatego mówią Belce "nie". Biorąc pod uwagę, że w ostatnim sondażu mają 4 proc., to bardzo szlachetne z ich strony. Widać również doszli do wniosku, że... 14
  • Z życia opozycji 2 maj 2004, 1:00 Ludwik Dorn (PiS) na chwilę zapomniał o rozejmie z Platformą Obywatelską i przejechał się po prześladowanym przez tajne służby Janie Rokicie. Przypomniał, że dawno, dawno temu to Rokita napuszczał na opozycję UOP. Ofiara tego... 15
  • Fotoplastykon 2 maj 2004, 1:00 Henryk Sawka www.przyssawka.pl 16
  • Europospolita 2 maj 2004, 1:00 Nie wchodzimy do UE ani z poczuciem wielkiego historycznego zwycięstwa, ani historycznej klęski 18
  • Eurostrachy na Lachy 2 maj 2004, 1:00 Po 1 maja szokiem będzie to, że nie będzie żadnego szoku 20
  • Służba Niebezpieczeństwa 2 maj 2004, 1:00 Polskie służby specjalne tracą zaufanie sojuszników 26
  • Pożegnanie z platformą 2 maj 2004, 1:00 Platforma Obywatelska zaczęła tracić, gdy przestała być partią ciężko pracujących ludzi sukcesu 28
  • Skok stulecia 2 maj 2004, 1:00 Kto ukradł 200 mln dolarów przekazanych "Solidarności" przez CIA? 30
  • Nałęcz - Siła precedensu 2 maj 2004, 1:00 Konstytucji nie można naruszać nawet na 5 minut, bo grozi to ustrojowym nieszczęściem 34
  • Giełda 2 maj 2004, 1:00 HossaŚwiat First Abramowicz Najbogatszym mieszkańcem Wielkiej Brytanii jest... Rosjanin - wynika z listy opublikowanej przez "Sunday Times". Roman Abramowicz, współwłaściciel koncernu naftowego Sibnieft, został wyceniony... 36
  • Najdroższe leki - tylko w Polsce! 2 maj 2004, 1:00 Powstał polski bermudzki trójkąt farmaceutyczny, w którym giną pieniądze pacjentów. Jego granice - przy bierności urzędników państwowych - wyznaczają interesy wielkich koncernów, lekarzy i aptekarzy. Efekt? Polacy płacą za leki na receptę półtora razy więcej niż Włosi, Grecy,... 38
  • Market z marzeniami 2 maj 2004, 1:00 "Wprost" przedstawia 200 najbardziej cenionych marek w Polsce 44
  • Gdy wygrywa gorszy 2 maj 2004, 1:00 Ochrona konsumentów i kształtowanie polityki antymonopolowej są w Polsce zajęciami tyleż fascynującymi, co żmudnymi. 52
  • Załatwione odmownie - Muzeum głupoty europejskiej 2 maj 2004, 1:00 Eurosklerotyczni socjaliści chcieliby stworzyć Dolinę Krzemową za państwowe pieniądze. Pogratulować wiary i nadziei! 54
  • Supersam 2 maj 2004, 1:00 Pecetowe biuro Medialne informacje o komputerach ograniczają się przeważnie do oceny szybkości ich procesora, wydajności karty graficznej czy pojemności twardego dysku. Rzadko podawana jest informacja, dla kogo przeznaczony jest dany sprzęt... 56
  • Polowanie na mężczyzn 2 maj 2004, 1:00 Mężczyźni są równie często jak kobiety molestowani seksualnie. 58
  • Café pod gwiazdą 2 maj 2004, 1:00 restauracjami celebrities jest tak jak z teatrami: do sukcesu potrzebne są gwiazdy, dobra reżyseria i efekty specjalne 62
  • Venus w Warszawie 2 maj 2004, 1:00 Polski tenis odbija się od dna 64
  • Makłowicz do Bikonta, Bikont do Makłowicza - Orient na ruszcie 2 maj 2004, 1:00 Piotrusiu! TY wystawiałeś swe dostojne oblicze na pierwsze powiewy wiosny, przechadzałeś się godnie uliczkami Kazimierza i - jak Cię znam - kombinowałeś, co by tu jeszcze wymyślić z ryby maślanej, fenomenalnego butterfisha, przeboju ostatnich miesięcy, a mnie w tym czasie... 67
  • Wyekranowani 2 maj 2004, 1:00 Nie wiem, czy zgodzą się Państwo ze mną, ale mam wrażenie, że ostatnio telewizja zrobiła się nudna. I to nie żadna konkretna telewizja, ale wszystkie kanały razem wzięte. Bez względu na stopień ich ukomercyjnienia wszędzie mamy to... 68
  • Teologia Zagłady 2 maj 2004, 1:00 W czasie Holocaustu Bóg był w sercach sprawiedliwych wśród narodów świata 70
  • Know-how 2 maj 2004, 1:00 Wąskie gardło inteligencji Umiejętność zapamiętywania szczegółów wzrokowych stanowi "wąskie gardło" ludzkiej inteligencji - twierdzą badacze z Uniwersytetu Stanu Oregon oraz z Vanderbilt University w Nashville.... 74
  • Ucieczka mózgów za ocean 2 maj 2004, 1:00 Sowiecki system centralnego sterowania rządzi europejską nauką 76
  • Ja, czyli ten lepszy 2 maj 2004, 1:00 Możemy się przeobrazić w każdym wieku Joschka Fischer, niemiecki minister spraw zagranicznych, wyrzekł się wojującego anarchizmu, by się stać szanowanym politykiem. Arnold Schwarzenegger z kulturysty i aktora znanego z przygód erotycznych przeistoczył się w statecznego... 80
  • Bez granic 2 maj 2004, 1:00 Ulubieni terroryści W arabskiej telewizji satelitarnej Al-Manar (należącej do Hezbollahu) pojawił się bardzo specyficzny teleturniej. Uczestnicy quizu "Misja" walczą, przemieszczając się na wirtualnej mapie w kierunku Jerozolimy.... 82
  • Piekło Allaha 2 maj 2004, 1:00 Polscy żołnierze toczą regularną wojnę z terrorystami - pisze Agata Jabłońska z Bagdadu i Karbali. 84
  • Bomba w głowie 2 maj 2004, 1:00 Co piąty powracający z Iraku polski żołnierz wymaga pomocy psychologa 88
  • Więzień bez sumienia 2 maj 2004, 1:00 Przypadek Mordechaja Vanunu, czyli fałszywego dalajlamy i biskupa Tutu w jednej osobie 89
  • NATOnalizacja 2 maj 2004, 1:00 Rumunia przejmie w Pakcie Północnoatlantyckim część funkcji Turcji, a Bułgaria będzie Grecją bis 92
  • Zwrotnicowy Blair 2 maj 2004, 1:00 Już dziewięć krajów chce, by to referenda rozstrzygały o przyjęciu konstytucji europejskiej 94
  • Holenderskie getta 2 maj 2004, 1:00 Nie można traktować imigrantów jak niemowlęta Duża przestępczość wśród Marokańczyków wynika z ich kultury i profilu genetycznego - oznajmił niedawno Joost Eerdmans z populistycznej Listy Pima Fortuyna. 96
  • Menu 2 maj 2004, 1:00 Książka / DVD Blondynka z tapirem Przemierzyła Amazonię per pedes, na czworakach i w czółnie. Jadła zupę z małpy, gryzły ją isangi (wredne kleszcze), a w dżungli próbował ją uwieść tapir. Tego wszystkiego, a nawet... 98
  • Francuska choroba 2 maj 2004, 1:00 Jeśli chcemy zabić polskie kino, dotujmy je z budżetu - jak we Francji 100
  • Aria dla Moniuszki 2 maj 2004, 1:00 Opera Narodowa podbiła Londyn - szkoda, że tylko na kilka dni 104
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego 2 maj 2004, 1:00 Recenzje płyt 105
  • Ślady pamięci 2 maj 2004, 1:00 Warszawski Międzynarodowy Festiwal Filmowy Żydowskie Motywy 106
  • DVD Kamila Śmiałkowskiego 2 maj 2004, 1:00 Recenzje filmów 107
  • Sława i chała 2 maj 2004, 1:00 Recenzje książek,teatralne 108
  • Rockman wiecznie pracujący 2 maj 2004, 1:00 Hodowlą łososi i kotów rzadkich ras zajmuje się poza graniem lider Jethro Tull 109
  • Z grzędy zrzędy - Słodki grzech pychy 2 maj 2004, 1:00 Przez cały lany poniedziałek modliliśmy się w kościołach za Katolicki Uniwersytet Lubelski i składaliśmy się na tacę dlań. A jeszcze tego samego dnia dowiedzieliśmy się z katolickiego dziennika, że w katolickim tygodniku katolicka... 110
  • Eurorgan Ludu 2 maj 2004, 1:00 Nr 18 (83) Rok wyd. 3 WARSZAWA, poniedziałek 26 kwietnia 2004 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Oda do radości propozycja nowej wersji Oda do radości aktualny hymn Unii Europejskiej Oda do radości wersja hiphopowa Słowa: pełnomocnicy UE ds. nowej... 112
  • Wielkie wiązania 2 maj 2004, 1:00 Jakie są powiązania między Millerem a autostradami w Polsce? Odpowiedź: spore. Jedno i drugie szybko się kończy 114